Józef Maksymilian Jungrav

płk Józef Jungrav
pułkownik pilot
Data i miejsce urodzenia

25 marca 1897
Lublana

Data i miejsce śmierci

7 sierpnia 1952
Warszawa

Przebieg służby
Lata służby

od 1942

Siły zbrojne

Armia Austro-Węgier
Wojsko Polskie
Ludowe Wojsko Polskie

Formacja

Lotnictwo Wojska Polskiego
RAF
Lotnictwo ludowego Wojska Polskiego

Jednostki

31 pułk artylerii polowej
30 pułk artylerii polowej
16 pułk artylerii polowej
1 pułk lotniczy
6 pułk lotniczy

Stanowiska

zastępca dowódcy pułku

Główne wojny i bitwy

I wojna światowa
wojna polsko-bolszewicka
II wojna światowa
kampania wrześniowa

Odznaczenia

Józef Maksymilian Jungrav vel Jungraw (ur. 25 marca 1897 w Lublanie, zm. 7 sierpnia 1952 w Warszawie) – pułkownik pilot Wojska Polskiego, szef Oddziału Ogólnego w Dowództwie Lotnictwa w Paryżu, komendant Szkoły Bombowej w Wielkiej Brytanii.

Życiorys

Syn urzędnika Rudolfa i Reginy z domu Hurtig. W 1907 ukończył szkołę powszechną w Stanisławowie, a maturę złożył w gimnazjum klasycznym we Lwowie. W 1914 powołany został do cesarskiej i królewskiej armii. Po ukończeniu Szkoły Oficerów Rezerwy Artylerii w Salzburgu, w stopniu chorążego, walczył w szeregach 31 pułku artylerii polowej na froncie galicyjskim, a następnie – 30 pułku artylerii polowej.

Od 1918 w Wojsku Polskim. Służył w 16 pułku artylerii polowej w Grudziądzu. Walczył na frontach wojny polsko-bolszewickiej w 1920. Po wojnie pełnił służbę w 30 pułku artylerii polowej. 16 grudnia 1922 roku został przeniesiony do Doświadczalnego Centrum Wyszkolenia Armii w Rembertowie na stanowisko kierownika wychowania fizycznego. W lutym 1924 został przydzielony do Oddziału III Sztabu Generalnego w Warszawie na stanowisko referenta. 1 grudnia 1924 roku został awansowany na kapitana ze starszeństwem z dniem 15 sierpnia 1924 roku i 30. lokatą w korpusie oficerów artylerii.

Na początku 1926 był działaczem Polskiego Związku Narciarskiego. Z lotnictwem związał się w 1926, ukończył kurs Oficerskiej Szkoły Aeronautycznej oddział w Grudziądzu, uzyskując specjalność obserwatora. W 1928 był zweryfikowany w korpusie oficerów lotnictwa z lokatą 4. Przydzielony do 1 pułku lotniczego w Warszawie, był zastępcą dowódcy eskadry. Następnie dowodził 31 eskadrą liniową w Poznaniu. Od 1931 kierował Wydziałem Wyszkolenia Departamentu Aeronautyki Ministerstwa Spraw Wojskowych w Warszawie, później Dowództwa Lotnictwa. W tym okresie ukończył także Wyższą Szkołę Dziennikarską oraz później Szkołę Wojskową w Camberley, Wielkiej Brytanii. 12 marca 1933 roku został awansowany na majora ze starszeństwem z dniem 1 stycznia 1933 roku i 6. lokatą w korpusie oficerów aeronautycznych.

Od 1936 roku był zastępcą dowódcy 6 pułku lotniczego we Lwowie, a od 1938 roku wykładowcą w Wyższej Szkole Lotniczej w Warszawie. Na podpułkownika został awansowany ze starszeństwem z dniem 19 marca 1939 roku i 3. lokatą w korpusie oficerów lotnictwa. W tym samym roku pełnił służbę w Inspektoracie Obrony Powietrznej Państwa na stanowisku szefa Wydziału Operacyjnego.

W kampanii wrześniowej 1939 roku pełnił służbę w Sztabie Naczelnego Dowódcy Lotnictwa i Obrony Powietrznej na stanowisku szefa Wydziału Operacyjnego. W eskadrze rozpoznawczej Naczelnego Dowództwa Lotnictwa wykonał 16 lotów bojowych. Internowany w Rumunii. W październiku 1939 przez Jugosławię i Włochy przedostał się do Francji, a następnie Wielkiej Brytanii. Posiadał numer służbowy RAF 76838. W 1940 roku w Paryżu był szefem Oddziału Ogólnego Dowództwa Lotnictwa. Krótko kierował Szkołą Bombardowań i Strzelań Lotniczych w Penhors oraz katedrą taktyki lotniczej w Szkocji. Zwolnił się z wojska i podjął pracę jako zastępca redaktora nocnego w sekcji polskiej radia BBC. W 1944 roku powrócił do służby czynnej i objął kierownictwo katedry lotnictwa w Wyższej Szkole Wojennej.

W 1946 roku, za namową ówczesnego attaché wojskowego w Londynie pułkownika Józefa Kuropieski, powrócił do kraju i podjął służbę w Wojsku Polskim. Kierował referatem lotniczym w Biurze Studiów Oddziału II Sztabu Generalnego, był wykładowcą lotnictwa w Akademii Sztabu Generalnego. Pomimo wysokich ocen Departament Personalny MON uznał, że „w odrodzonym Wojsku Polskim pozostać nie może”. Nie zezwolono mu na pracę w „Wojskowym Przeglądzie Lotniczym”, zatrudnił się jako inspektor w spółce łowieckiej, a następnie w Sitkówce pod Kielcami jako kierownik bazy sprzętu Państwowego Przedsiębiorstwa Robót Komunikacyjnych nr 1 w Warszawie.

Aresztowany19 marca 1951 pod bezzasadnym zarzutem i sądzony w tzw. procesie odpryskowym procesu gen. Tatara. Jego zeznania wraz z zeznaniami innych torturowanych oficerów posłużyły do skonstruowania aktu oskarżenia przeciwko gen. Józefowi Kuropiesce, który z kolei w swoich zeznaniach ”przyznał się” do ”utrzymywania kontaktów wywiadowczych za pośrednictwem Józefa Jungrava”. Oficerami prowadzącymi śledztwo byli płk Władysław Kochan oraz jego podkomendni. Na rozprawie 8 maja 1952 oskarżyciel ppłk Iwan Amons zażądał kary śmierci. 13 maja 1952 Józef Jungrav skazany został wraz z płk. Bernardem Adameckim, płk. Augustem Menczakiem, płk. Władysławem Minakowskim, płk. Szczepanem Ścibiorem i płk. Stanisławem Michowskim przez NSW 5/52 pod przewodnictwem płk. Piotra Parzenieckiego, sygn. Zg.R.7/52, na podstawie art.86 § 1 i 2 KK WP na karę śmierci. Wyrok został wykonany 7 sierpnia 1952 w Więzieniu Mokotowskim.

Grób symboliczny znajduje się na Cmentarzu Wojskowym (kwatera 28 B-II-3-22) oraz w Kwaterze „na Łączce”. 27 kwietnia 1956 r. został zrehabilitowany.

Ordery i odznaczenia

Przypisy

  1. Pisownia nazwiska Jungrav zgodna z klepsydrą grobu symbolicznego w Kwaterze „na Łączce”. We wszystkich opracowaniach naukowych oraz ewidencji wojskowej występował pod nazwiskiem Jungraw.
  2. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 56 z 16 grudnia 1922 roku, s. 919.
  3. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 13 z 14 lutego 1924 roku, s. 67.
  4. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 131 z 17 grudnia 1924 roku, s. 743.
  5. IX Międzynarodowy Kongres Narciarski w Helsingforsie. Stadjon”. Nr 5, s. 10, 27 stycznia 1926.
  6. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 3 z 14 marca 1933 roku, s. 47.
  7. Rybka i Stepan 2006 ↓, s. 206, 417.
  8. Krzystek 2012 ↓, s. 252.
  9. Raport Komisji Mazura. [dostęp 2022-01-04]. [zarchiwizowane z tego adresu (2009-10-19)].
  10. M.Szejnert, Śród żywych duchów, jw. s.70
  11. Biuletyn IPN nr 7(3) z lipca 2003, s. 74.
  12. według płk Jan Pasternak w Dwutygodnik Regionalny www.regionalna.waw.pl z nr 16(70) z 8 października 2008.
  13. „Księga najwyższego wymiaru kary” w Krzysztof Szwagrzyk: Zbrodnie w majestacie prawa 1944–1955. Wyd. ABC Future, Warszawa, 2000.
  14. M.Szejnert podaje według Ludwika Głowackiego jako miesiąc – listopad, zob. powyżej Źródła, M. Szejnert, s.195.
  15. M.P. z 1933 r. nr 110, poz. 139 „za zasługi na polu obrony powietrznej i przeciwgazowej”.
  16. M.P. z 1931 r. nr 178, poz. 260 „za pracę w dziele odzyskania niepodległości”.
  17. Tadeusz Wawrzyński, Oficerowie i Podoficerowie WP....
  18. M.P. z 1931 r. nr 64, poz. 103 „za zasługi na polu opieki nad inwalidami”.
  19. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 20 z 6 sierpnia 1927 roku, s. 241.
  20. Dz. Pers. MSWojsk., Nr 19 z 12 grudnia 1929 r., s. 361.
  21. Zarządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej. Zezwolenie na przyjęcie i noszenie orderów. Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych”. Nr 1, s. 5, 19 marca 1937.
  22. Dz. Pers. MSWojsk. Nr 12 z 6 sierpnia 1929 r., s. 237.
  23. 1 2 3 Dz. Pers. MSWojsk. Nr 19 z 12 grudnia 1929 r., s. 367.
  24. 1 2 Dz. Pers. MSWojsk. Nr 19 z 12 grudnia 1929 r., s. 368.

Bibliografia

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.