Józef Czajkowski

Portret Józefa Czajkowskiego, pędzla Olgi Boznańskiej 1894
Data i miejsce urodzenia

21 stycznia 1872
Warszawa

Data i miejsce śmierci

27 lipca 1947
Warszawa

Narodowość

polska

Dziedzina sztuki

malarstwo, architektura, grafika

Odznaczenia

Józef Czajkowski (ur. 21 stycznia 1872 w Warszawie, zm. 27 lipca 1947 tamże) – polski malarz, architekt, grafik, pedagog.

Życiorys

Brat malarza Stanisława Czajkowskiego. Studiował w Akademii Sztuk Pięknych w Monachium (1892–1895), Académie Julian w Paryżu, Akademii Rzemiosła Artystycznego w Wiedniu. W latach 1894–1895 kształcił się na Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie i na tamtejszej Politechnice.

Wykładał w krakowskiej ASP, na Wydziale Sztuk Pięknych Uniwersytetu Stefana Batorego w Wilnie i w warszawskiej ASP. W 1913 założył Wydział Architektury w krakowskiej ASP, na której do 1919 roku prowadził katedrę architektury wnętrz. Był dyrektorem Szkoły Sztuk Pięknych w Warszawie w latach 1923–1924 oraz 1927–1929. Jako profesor zwyczajny warszawskiej ASP został przeniesiony na własną prośbę w stan spoczynku z dniem 31 sierpnia 1938.

W roku 1901 został członkiem elitarnego Towarzystwa Artystów Polskich „Sztuka” oraz był współzałożycielem „Towarzystwa Polska Sztuka Stosowana”. Od 1914 był członkiem stowarzyszenia „Warsztaty Krakowskie”. W 1926 współzałożył „Spółdzielnię Artystów ŁAD”.

Był mężem aktorki teatralnej Lety Walewskiej (zm. 1929). Wcześniej jedyny narzeczony Olgi Boznańskiej, jednak zerwał zaręczyny.

Pochowany obok brata Stanisława na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie (kwatera Aleja Zasłużonych-1-29,30).

Ordery i odznaczenia

Twórczość

Malował głównie pejzaże, portrety i sceny rodzajowe. Tworzył m.in. w stylu secesji. Autor licznych projektów, m.in. mebli, witraży, plakatów, kilimów i okładek książek. W swej twórczości nawiązywał do polskiej sztuki ludowej.

Obrazy

(wg źródła)

Projekty

  • Projekt dworu w Opinogórze (1908) (niezrealizowany)
  • Projekt gmachu Muzeum Techniczno-Przemysłowego w Krakowie (współautorstwo) (ok. 1908)
  • Współautor projektu Wielkiego Krakowa (1910) wraz z W. Ekielskim, T. Stryjeńskim, L. Wojtyczką, K. Wyczyńskim.
  • Projekt pawilonu polskiego na Międzynarodową Wystawę Sztuki Dekoracyjnej w Paryżu (1925) (zrealizowany, złoty medal w dziedzinie architektury)

Galeria

Przypisy

  1. ↑ Czajkowski Józef. slownikprojektantow.pl. [dostęp 2019-11-11]. (pol.).
  2. ↑ Czajkowski, Józef. porta-polonica.de. [dostęp 2023-06-23].
  3. ↑ Poczet rektorów. asp.waw.pl. [dostęp 2018-02-11]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-02-11)].
  4. ↑ Ruch służbowy. „Dziennik Urzędowy Ministerstwa Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego Rzeczypospolitej Polskiej”. Nr 8, s. 304, 10 sierpnia 1938.
  5. ↑ Leta Walewska, [w:] Encyklopedia teatru polskiego (osoby). [dostęp 2022-06-16].
  6. ↑ Angelika Kuźniak, Boznańska : non finito, Wydanie pierwsze, Kraków 2019, s. 127, s. 134, ISBN 978-83-08-06808-3, OCLC 1137263613 [dostęp 2023-04-08], Cytat: "Józef Czajkowski, młodszy od Olgi o 7 lat, jedyny jej narzeczony.", "Czajkowski zrywa zaręczyny." (pol.).
  7. ↑ Cmentarz Stare Powązki: Józef Czajkowski, [w:] Warszawskie Zabytkowe Pomniki Nagrobne [dostęp 2018-02-11].
  8. ↑ M.P. z 1938 r. nr 258, poz. 592 „za zasługi na polu sztuki i pracy społecznej”.
  9. ↑ Dz. U. z 1928 r. nr 260, poz. 631 „za działalność artystyczną”.
  10. ↑ Guillaume Janneau: Encyklopedia sztuki dekoracyjnej. Warszawa: Wydawnictwa Artystyczne i Filmowe, 1978, s. 70.
  11. ↑ Józef Czajkowski. artyzm.com. [dostęp 2011-09-29].
  12. ↑ Po 66 latach odzyskano obraz Czajkowskiego. policja.pl, 2011-09-27. [dostęp 2011-09-28]. (pol.).

Bibliografia

  • M. Wallis, 1974: Secesja. Wydanie II. Wydawnictwo Arkady, Warszawa.

Linki zewnętrzne

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.