| Komisarz Straży Granicznej | |
| Data i miejsce urodzenia |
19 marca 1899 |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci |
20–22 kwietnia 1940 |
| Przebieg służby | |
| Lata służby |
1914–1940 |
| Formacja | |
| Jednostki | |
| Stanowiska |
zastępca komendanta |
| Główne wojny i bitwy |
I wojna światowa |
| Odznaczenia | |
Józef Bocheński (ur. 19 marca 1899 w Chełmie, zm. 20–22 kwietnia 1940 w Katyniu) – porucznik piechoty rezerwy Wojska Polskiego i komisarz Straży Granicznej, działacz niepodległościowy, kawaler Orderu Virtuti Militari.
Życiorys
Urodził się w rodzinie Aleksandra i Wandy z Fogelów. W okresie I wojny światowej żołnierz Legionów Polskich, następnie uczestnik wojny polsko-bolszewickiej i III powstania śląskiego. W okresie wojny polsko-bolszewickiej, gdy służył w 36 pułku piechoty Legii Akademickiej, został odznaczony Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari i umieszczony na Złotej Liście Chwały 36 pułku piechoty Legii Akademickiej. Na podporucznika został mianowany ze starszeństwem z 1 lipca 1925 i 1427. lokatą, a na porucznika ze starszeństwem z 19 marca 1939 i 628. lokatą w korpusie oficerów rezerwy piechoty.
Od 1928 w Straży Granicznej. Z dniem 15 września 1932 został wyznaczony na stanowisko oficera wywiadowczego IG „Częstochowa”. W 1933 skierowany do komisariatu „Kraków” na stanowisko II oficera. Od 1935 w Jaśle pełnił funkcję I zastępcy komendanta Inspektoratu Granicznego w Jaśle (oficer wywiadowczy).
We wrześniu 1939, w czasie kampanii wrześniowej, walczył wraz z Kompanią Straży Granicznej w składzie 2 Brygady Górskiej Grupy Operacyjnej „Jasło” Armii „Karpaty” i został ciężko ranny pod Muszyną w starciach z wojskami słowackimi. Dostał się do sowieckiej niewoli. Przebywał w obozie w Kozielsku. Między 19 a 21 kwietnia 1940 został przekazany do dyspozycji naczelnika Zarządu NKWD Obwodu Smoleńskiego (lista 036/4 z 16 kwietnia 1940, poz. 65). Między 20 a 22 kwietnia 1940 zamordowany w Katyniu i tam pogrzebany. Od 28 lipca 2000 spoczywa na Polskim Cmentarzu Wojennym w Katyniu.
Awans pośmiertny i upamiętnienie
5 października 2007 minister obrony narodowej Aleksander Szczygło mianował go pośmiertnie na stopień porucznika (sic!).
Minister spraw wewnętrznych i administracji Władysław Stasiak rozkazem personalnym nr 96 z 26 października 2007 mianował go pośmiertnie na stopień nadkomisarza Straży Granicznej.
Awanse zostały ogłoszone 9 listopada 2007, w Warszawie, w trakcie uroczystości „Katyń Pamiętamy – Uczcijmy Pamięć Bohaterów”.
15 września 2009 na ścianie budynku przy ul. St. Wyspiańskiego 4 w Jaśle (w latach 1938–1939 siedziba Komendy Obwodu Jasło Straży Granicznej) uroczyście odsłonięto tablicę pamiątkową poświęconą trzem ostatnim komendantom Straży Granicznej Obwodu Jasło, ofiarom zbrodni katyńskiej: nadkomisarzowi Zdzisławowi Rucińskiemu, nadkomisarzowi Edwardowi Okulskiemu i komisarzowi Józefowi Bocheńskiemu.
Decyzją Ministra Spraw Wewnętrznych, w dniu 24 maja 2017 Józef Bocheński został patronem Śląskiego Oddziału Straży Granicznej z siedzibą w Raciborzu.
Ordery i odznaczenia
- Krzyż Srebrny Orderu Wojskowego Virtuti Militari nr 3634 – 1921
- Krzyż Niepodległości – 15 kwietnia 1932 „za pracę w dziele odzyskania niepodległości”
- Krzyż Walecznych dwukrotnie
- Srebrny Krzyż Zasługi 1929
- Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921 – 1929
- Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości – 1929
- Brązowy Medal za Długoletnią Służbę – 1938
- Gwiazda Górnośląska
- Odznaka Pamiątkowa Straży Granicznej – 1929
Zobacz też
Przypisy
- ↑ Rybka i Stepan 2003 ↓, s. 626.
- 1 2 3 Убиты в Катыни 2015 ↓, s. 183.
- ↑ Banaszek, Roman i Sawicki 2000 ↓, s. 33.
- ↑ Decyzja Nr 439/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 5 października 2007 w sprawie mianowania oficerów Wojska Polskiego zamordowanych w Katyniu, Charkowie i Twerze na kolejne stopnie oficerskie. Decyzja nie została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym MON.
- ↑ Bożena Łojek: Pośmiertne awansowanie żołnierzy i funkcjonariuszy Rzeczypospolitej Polskiej zamordowanych w 1940 r. w ZSRR w wyniku zbrodni katyńskiej, [w:] Zeszyty Katyńskie (nr 23), Warszawa 2008, s. 215, 225.
- ↑ Damian Palar: Tablica pamiątkowa przypomni pokoleniom o istnieniu Straży Granicznej w Jaśle. terazjaslo.pl, 2009-09-15. [dostęp 2012-03-25].
- ↑ Dekret Wodza Naczelnego L. 3447 z 1921 (Dziennik Personalny z 1921 r. Nr 43, s. 1725)
- ↑ M.P. z 1932 r. nr 92, poz. 124.
Bibliografia
- Kazimierz Banaszek, Wanda Krystyna Roman, Zdzisław Sawicki: Kawalerowie Orderu Virtuti Militari w mogiłach katyńskich. Warszawa: Kapituła Orderu Wojennego Virtuti Militari, 2000. ISBN 83-87893-79-X.
- Jan Kiński, Helena Malanowska, Urszula Olech, Wacław Ryżewski, Janina Snitko-Rzeszut, Teresa Żach: Katyń. Księga Cmentarna Polskiego Cmentarza Wojennego. Marek Tarczyński (red.). Warszawa: Oficyna Wydawnicza RYTM, 2000. ISBN 83-905590-7-2.
- Ryszard Rybka, Kamil Stepan: Awanse oficerskie w Wojsku Polskim 1935–1939. Kraków: Fundacja Centrum Dokumentacji Czynu Niepodległościowego, 2003. ISBN 83-7188-691-8.
- Waldemar Bocheński: Józef Bocheński, komisarz Straży Granicznej, [w:] Almanach Muszyny, 2009.
- Убиты в Катыни. Книга Памяти польских военнопленных – узников Козельского лагеря НКВД, расстрелянных по решению политбюро ЦК ВКП(б) от 5 марта 1940 года. Лариса Еремина (red.). Москва: Общество «Мемориал» – Издательство «Звенья», 2015. ISBN 978-5-78700-123-5.