Isztadewata (sanskryt: iṣṭadevatā, "ulubione bóstwo") – klasa bóstw opiekuńczych w hinduizmie. Isztadewata to indywidualne, ulubione bóstwo, z którym dana osoba ma szczególny związek, czczone niezależnie od uznawania różnych innych bóstw opiekuńczych czczonych przez społeczność (rodzinę, wieś, kraj). Postać spełniająca funkcję podpory działań na drodze duchowej.

Etymologia

Słowo iśta przybiera w sanskrycie znaczenia ukochany, życzenie. Drugi człon to bóg dewa. Herbert Ellinger podaje przekład całego terminu isztadewata jako wybrany ideał.

Znaczenie

Jest to pojęcie ważne zwłaszcza w tradycji bhakti a także w smartyzmie, gdzie jednak wybór jest ograniczony do pięciu głównych bóstw. Nawet o obrębie jednego nurtu, np. wisznuizmu, czci się zazwyczaj jeden z jego awatarów – najczęściej Krysznę lub Ramę, w śaktyzmie konkretną manifestację Bogini, jak Kali lub Durgę lub Lakszmi, traktując przy tym pozostałych bogów jako inne aspekty tego samego bóstwa. Isztadewatą mogłby być również guru lub wielka duchowa postać.

Zobacz też

Przypisy

  1. Słownik terminów sanskryckich i imion własnych. W: Śri Anirwan: Joga wewnętrzna (Antarjoga). Magda Złotowska (tłum. z języka bengalskiego). Wyd. 1. Warszawa: Wydawnictwo Czarna Owca, 2023, s. 126. ISBN 978-83-8252-591-5.
  2. Iśtadewa. W: Herbert Ellinger: Hinduizm. Grzegorz Sowiński (tł.). Wyd. 1. Kraków: Wydawnictwo Znak, 1997, s. 21, seria: Krótko i węzłowato. ISBN 83-7006-407-8. Cytat: musi brzmieć: wybrany ideał.
  3. Słownik terminów sanskryckich i imion własnych. W: Śri Anirwan: Joga wewnętrzna (Antarjoga). Magda Złotowska (tłum. z języka bengalskiego). Wyd. 1. Warszawa: Wydawnictwo Czarna Owca, 2023, s. 126. ISBN 978-83-8252-591-5.
This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.