Iron Maiden Tour – trasa koncertowa grupy by Iron Maiden, która promowała pierwszy album studyjny zatytułowany Iron Maiden, jak również oficjalnie wydane na czarnym krążku, oryginalne demo The Soundhouse Tapes i przekrojową kompilację Metal for Muthas, przynoszącą wybór nagrań debiutujących wówczas formacji tzw. „Nowej Fali Brytyjskiego Heavy Metalu”. Począwszy od 17 sierpnia 1979 roku zespół pod opieką managera Roda Smallwooda ruszył w intensywny objazd klubów Wielkiej Brytanii, najczęściej koncertując w Londynie i okolicach. W drugiej połowie 1979 roku skład grupy (oprócz S. Harrisa, P. Di’Anno i D. Murraya) uzupełniali: Tony Parsons – gitara oraz Doug Sampson – perkusja. Dopiero z początkiem 1980 roku w składzie pojawili się gitarzysta Dennis Stratton i uzdolniony perkusista Clive Burr.

Pierwsza w historii formacji trasa w roli jedynej gwiazdy wieczoru została poprzedzona koncertami z cyklu „Metal for Muthas Tour”, w ramach których Iron Maiden występowali, jako co-headliner. Aż 17 koncertów trasy musiało zostać odwołanych ze względu na zobowiązania muzyków, związane z pracą nad pierwszym albumem studyjnym. Iron Maiden poprzedzali również Judas Priest na ich „British Steel Tour”, następnie od 1 kwietnia do 23 sierpnia zagrali potężną trasę brytyjską, już jako jedyna gwiazda, występując również przed kilkudziesięciotysięcznymi tłumami na festiwalach w Finlandii, Belgii oraz na angielskim „Reading Festival 1980”, jako druga gwiazda wieczoru. Zapis fragmentów tego występu znalazł się na albumie BBC Archives wydanym w 2002 roku. Zespół został również zaproszony na trasę amerykańskiej grupy KISS występując jako gość specjalny podczas europejskiej odsłony „Unmasked Tour”, która trwała od 24 sierpnia do 16 października 1980 r. Zaraz po zakończeniu tego cyklu koncertów Dennis Stratton został usunięty z grupy, zaś na jego miejsce przyjęto Adriana Smitha. Już z nowym gitarzystą zespół ruszył w kolejną trasę brytyjską, trwającą od 21 listopada to 21 grudnia 1980 r.

W ramach trasy formacja odwiedziła 13 państw świata i wystąpiła po raz pierwszy w wielu krajach kontynentalnej Europy, jak: Finlandia, Dania, Norwegia, Szwecja, Szwajcaria, Belgia, Włochy, Francja czy Niemcy. Zarejestrowano również pierwszy materiał wideo, zatytułowany Live at the Rainbow, okazją stał się koncert w londyńskiej sali Rainbow Theatre, który zamykał trasę. Znacznie większą część Europy zespół przemierzył koncertując jako support dla wspomnianego zespołu Kiss, wydarzenie to stanowiło przełom w karierze Brytyjczyków. Metalowców z Iron Maiden ujrzała wówczas po raz pierwszy publiczność Włoch, Niemiec, Francji, Szwajcarii, Holandii, Szwecji, Danii i Norwegii. Jako goście specjalni Amerykanów dali 28 koncertów dla niemal 450 tys. widzów, którzy nierzadko lepiej przyjmowali młodą, stosunkowo mało znaną kapelę, niż amerykańskich gwiazdorów.

Kariera grupy od tamtej pory nabrała niesamowitego tempa, zaś formacja została uznana za „Najjaśniejszą Wschodzącą Gwiazdę Heavy Metalu”. Począwszy od połowy sierpnia 1979 roku aż do pamiętnego koncertu w Rainbow 21 grudnia 1980 r., Brytyjczycy zabukowali 225 koncertów, w trakcie których wystąpili rekordową ilość razy na terenie Wielkiej Brytanii (195 koncertów), zapełniając kluby, małe i średnie sale, by zawładnąć wielkimi festiwalami i europejskimi stadionami oraz arenami sportowymi. Na przełomie lat 1979/1980 ukształtował się wizerunek maskotki grupy – Eddie, która w przyszłości stanie się nieodłącznym elementem, tworzącym image formacji i przyniesie im ogromny sukces marketingowy oraz finansowy. Szacuje się, iż Brytyjczycy w ciągu 18 miesięcy niemal bezustannego koncertowania, wystąpili dla około 1,5 mln widzów.

Supporty

• Raven – wybrane koncerty brytyjskie 1979 i 1980
• Toad The Wet Sprocket – koncerty w Wielkiej Brytanii 1979 rok i „Metal for Muthas” 1980
• Neal Kay – koncerty w Wielkiej Brytanii 1979, „Metal for Muthas”, trasa brytyjska 1980
• Nutz – koncerty w Wielkiej Brytanii 1979 i „Metal for Muthas” 1980
• Angel Witch – koncerty w Wielkiej Brytanii 1979 i „Metal for Muthas” 1980
• Blitzkrieg – koncerty w Wielkiej Brytanii 1979
• Diamond Head – koncerty w Wielkiej Brytanii 1979 i „Metal for Muthas”, trasa brytyjska 1980
• Praying Mantis – koncerty w Wielkiej Brytanii 1979, „Metal for Muthas” 1980, trasa brytyjska 1980
• Ian Fleming – koncerty w Wielkiej Brytanii 1979
• Dog Watch – koncerty w Wielkiej Brytanii 1979
• Air Aces – koncerty w Wielkiej Brytanii 1979
• The Monos – koncerty w Wielkiej Brytanii 1979
• Quartz – koncerty w Wielkiej Brytanii 1979 i „Metal for Muthas” 1980
• Wounded John Scott Cree – koncerty w Wielkiej Brytanii 1979
• Magnum Force – koncerty w Wielkiej Brytanii 1979
• Bombshell – koncerty w Wielkiej Brytanii 1979
• BlitzFish – koncerty w Wielkiej Brytanii 1979
• Easy – koncerty w Wielkiej Brytanii 1979
• Sledgehammer – Music Machine, 1979
• Jugglers – koncerty w Wielkiej Brytanii 1979
• Fist – koncerty w Wielkiej Brytanii 1979, Marquee Club 1980
• Colossus – koncerty w Wielkiej Brytanii 1979, Marquee Club 1980
• Urchin – koncerty w Wielkiej Brytanii 1979 i „Metal for Muthas” 1980
• Tygers of Pan Tang – koncerty w Wielkiej Brytanii 1979 i „Metal for Muthas”, trasa brytyjska 1980
• Jerry Floyd – koncerty w Wielkiej Brytanii 1979, trasa brytyjska 1980, koncerty w Londynie grudzień 1980
• Witchfynde – koncerty w Wielkiej Brytanii 1979
• Sparta – koncerty w Wielkiej Brytanii 1979
• Eagle – koncerty w Wielkiej Brytanii 1979
• Holocaust – koncerty w Wielkiej Brytanii 1979
• Medusa – Bingley Hall, Birmingham 1979

Artyści supportowani przez Iron Maiden

• KISS – trasa po kontynentalnej Europie 1980.
• Judas Priest – koncerty „British Steel Tour'80” w Wielkiej Brytanii.
• Saxon – koncerty „Metal for Muthas Tour”, wybrane koncerty w 1979 roku.
• Motörhead – wybrane koncerty w 1979 roku.
• Samson – koncerty „Metal for Muthas Tour” (co-headliner).
• UFO – „Reading Festival 1980”.
• Budgie – koncerty w Birmingham, Bingley Hall.

Setlista

• Introdukcja: „The Ides of March” (z albumu Killers, 1981) na całej trasie.

1. „Sanctuary” (z albumu Iron Maiden, 1980)
2. „Prowler” (z albumu Iron Maiden, 1980)
3. „Wrathchild” (z albumu Killers, 1981)
4. „Remember Tomorrow” (z albumu Iron Maiden, 1980)
5. „Charlotte the Harlot” (z albumu Iron Maiden, 1980)
6. „Killers” (z albumu Killers, 1981)
7. „Another Life” (z albumu Killers, 1981)
8. Drum solo
9. „Transylvania” (z albumu Iron Maiden, 1980)
10. Guitar solo
11. „Strange World” (z albumu Iron Maiden, 1980)
12. „Innocent Exile” (z albumu Killers, 1981)
13. „Phantom of the Opera” (z albumu Iron Maiden, 1980)
14. „Iron Maiden” (z albumu Iron Maiden, 1980)

Bisy:

1. „Running Free” (z albumu Iron Maiden, 1980)
2. „Drifter” (z albumu Killers, 1981)
3. „I’ve Got the Fire” (Montrose cover)

Uwagi:

• Wszystkie utwory znane z albumu Killers nie były jeszcze wówczas opublikowane.
• „Killers” był w 1980 roku prezentowany z zupełnie innym tekstem, napisanym tuż przed koncertami w Hammersmith Odeon.
• „Women in Uniform” – cover piosenki australijskiej grupy Skyhooks został wykonany tylko kilkakrotnie podczas jesiennej trasy w 1980 r.
• „Invasion” (z singla „Women in Uniform”, 1980) wykonywano okazjonalnie.
• Podczas koncertów w roli supportu Iron Maiden prezentowali od 9 do 11 pierwszych kompozycji, często ze względu na ograniczenia czasowe rezygnując z popisów solowych.

Oprawa trasy

W toku trasy zespół zaprezentował dwa warianty oprawy estradowej. Od sierpnia 1979 roku do maja 1980 r. formacja występowała niemal wyłącznie na klubowych scenach, korzystając z lokalnej aparatury nagłaśniającej i dostępnego w danym lokalu oświetlenia. Na wyposażeniu grupy pozostawały odsłuchy, podest perkusyjny, zestaw pięciu kolumn i kilku wzmacniaczy, stroboskopy, maszyna do dymu z suchego lodu oraz tablica ze srebrzystym logo formacji i zgrafizowanym wizerunkiem Eddiego (maskotki), zawieszana nad perkusją. Sporadycznie koncerty urozmaicano wybuchami petard oraz rac. Podczas występów w klubie Music Machine w 1979 r., jedna z takich petard poparzyła muzyków i kilkoro widzów.

Brytyjczycy supportowali uznane już formacje, jak Judas Priest czy KISS. W tym przypadku mogli skorzystać z wyznaczonego miejsca na scenie i części sprzętu należącego do gwiazdy wieczoru. Na potrzeby większych koncertów, granych indywidualnie muzycy używali specjalnego zestawu świateł, opartego o tradycyjne reflektory zawieszone na trzech rampach, oraz ośmiu zestawów z szesnastoma jupiterami, ustawionych po bokach estrady, nad zestawem perkusyjnym oraz w głębi sceny. Grupa wykorzystała także kaskady halogenów zamontowanych na górnej rampie i po bokach sceny. System oświetleniowy ukrywał kilka linijek wyposażonych w światła punktowe oraz dodatkowe reflektory otaczające zestaw perkusyjny i rozmieszczone na szczycie sceny. Nie wykorzystywano pirotechniki, natomiast nader chętnie ekipa techniczna wtłaczała na estradę kłęby pary z suchego lodu. Nad zestawem perkusyjnym znajdowała się prostokątna kilkumetrowa tablica z wizerunkiem maskotki, znanym z debiutanckiego albumu Iron Maiden, w jej oczodołach zamontowano reflektory, zaś w kulminacyjnym momencie koncertów z jej rozwartych ust wydobywała się para, która przesłaniała całą estradę.

Podczas prezentowania kompozycji „Iron Maiden” na scenę wkraczali techniczni przebrani za maskotkę grupy, dzierżąc w dłoniach miotacze suchego lodu zwieńczone reflektorami. W ówczesnym czasie show formacji prezentował się dość skromnie. Muzykom zależało na zachowaniu surowego wizerunku koncertowego, pozbawionego zbytnich upiększeń i para-teatralnych rekwizytów. Zrezygnowano z jakiejkolwiek scenografii, jeśli nie liczyć symetrycznie rozstawionych zestawów kolumn i wzmacniaczy czy podium pod perkusję. Liczył się wyłącznie surowy heavy rock. Taki też był wizerunek samych wykonawców, frontman – Paul Di’Anno nosił się jak na metalowca z punkowymi korzeniami przystało. Ćwiekowane pasy, pieszczochy, skórzane spodnie, takież buty i nieodłączne okulary – lustrzanki, w ślad za nim podążali również pozostali członkowie grupy.

Daty trasy

UWAGA! w wyniku aktualizacji danych, nazwy obiektów nie muszą się pokrywać ze stanem pierwotnym, znanym z materiałów prasowych grupy.

Uwagi

• „Iron Maiden Tour 1979/1980” była pierwszą trasą koncertową w historii grupy obejmującą niemal cały Stary Kontynent.
• Formacja występowała w jej ramach w możliwie najszerszej gamie obiektów: w klubach, małych i średnich salach, arenach sportowych, amfiteatrach, festiwalach i na stadionach.
• Z końcem czerwca 1979 roku Rod Smallwood został oficjalnym managerem zespołu.
• Na przełomie 1979 oraz 1980 roku ostatecznie ukształtował się wizerunek maskotki formacji, Eddiego.
• 19 października 1979 roku agenci firm płytowych przyszli na koncert grupy w Marquee Club.
• 20 listopada 1979 roku zespół podpisał kontrakt z fonograficznym gigantem EMI.
• Telewizja Brytyjska zrealizowała specjalny dokument dedykowany „NWOBHM” oraz Iron Maiden.
• Radiostacje i mainstramowe media ignorowały muzykę grupy, co w zasadzie pozostało niezmienne do dzisiaj.
• Muzycy w ciągu 18 miesięcy dali 195 koncertów w Wielkiej Brytanii i 30 w Europie kontynentalnej.
• 5 kwietnia 1980 roku formacja wystąpiła po raz pierwszy w karierze na dużym festiwalu muzycznym, belgijskim „Wheel Pop 1980” przed około 50 tys. widzów.
• We wspomnianym okresie zespół czterokrotnie zmienił skład, ukazały się też ważne dla kariery grupy wydawnictwa: winylowa EPka The Soundhouse Tapes (1979), kompilacja nagrań grup reprezentujących „NWOBHM” – Metal for Muthas (1980), wreszcie pierwszy, długogrający album studyjny formacji, zatytułowany po prostu Iron Maiden (1980).
• Od sierpnia 1979 roku do końca roku kolejnego w zespole grali: Paul Di’Anno – wokal, Dave Murray – gitara, Steve Harris – gitara basowa, Clive Burr – perkusja, Dennis Stratton – gitara, Adrian Smith – gitara, wokal, Tony Parsons – gitara, Doug Sampson – perkusja.
• W 1979 roku za „tour bus” służyła muzykom furgonetka „Green Goddess”.
• Iron Maiden byli pierwszą grupą muzyczną od czasów The Who (1972 rok), która zagrała w programie „Top of the Pops” na żywo.
• 18 koncertów zagranych w toku trasy w słynnym klubie Marquee zostało całkowicie wyprzedanych.
• 55 razy muzycy wystąpili w samym Londynie.
• Prasa muzyczna uznała Iron Maiden za najgłośniejszy zespół rockowy na Wyspach.
• Marcowa trasa w roli supportu dla Judas Priest, zakończyła się awanturą pomiędzy muzykami obu zespołów. Powodem były obraźliwe słowa, jakie Paul Di’Anno skierował wobec starszych kolegów.
• Okładka singla „Sanctuary”, przedstawiająca maskotkę grupy sztyletującą premier rządu Margaret Thatcher, została uznana za skandaliczną. W celu wyjaśnienia sprawy grupa spotkała się z Panią Premier. Oryginalna ilustracja małej płytki została ocenzurowana.
• Paul Di’Anno był kilkakrotnie aresztowany, tracił głos lub pojawiał się na scenie oszołomiony narkotykami.
• 17 koncertów grupy w ramach trasy – festiwalu „Metal for Muthas Tour” zostało anulowanych, ze względu na sesję nagraniową debiutanckiego albumu.
• Grupa wystąpiła jako co-headliner na festiwalu „Reading 1980” przed ponad 40 tys. widzów. Fragment tego koncertu znalazł się w programie albumu BBC Archives.
• Management zespołu nosił się z zamiarem zorganizowania trasy amerykańskiej. Ostatecznie zabrakło miejsca w grafiku na kolejne koncerty.
• Koncert na festiwalu „Kuusrock” w Finlandii, grupa rozpoczęła przed zaledwie 3 tys. widzów, po 15 minutach pod sceną znajdowało się niemal 15 tys. fanów.
• 28 koncertów jakie grupa zagrała w roli gościa specjalnego amerykańskiej formacji KISS, wiodło przez wielkie areny sportowe, stadiony i festiwale. Łącznie wszystkie imprezy obejrzało 450 tys. widzów. Niejednokrotnie ich uczestnicy lepiej przyjmowali debiutujący w Europie zespół heavymetalowy, niż amerykańskich gwiazdorów glam rocka.
• Wiele koncertów kończyło się zamieszkami, podsycanymi przez Paula Di’Anno.
• Gene Simmons – szef KISS pełnił na trasie rolę „skarbnika” wokalisty Iron Maiden oraz nieoficjalnego wychowawcy. Zadeklarował również, iż jest fanem grupy i przepowiada jej wielki marsz na sam szczyt.
• Poszczególne kompozycje zarejestrowane w klubie Marquee podczas wiosennej trasy znalazły się na b-stronie singla „Sanctuary” oraz na limitowanym mini albumie Live!! +one z 1980 roku.
• Koncerty w Sheffield (29 listopada 1980) oraz dwa wcześniejsze występy w Londynie (listopad 1979) zostały anulowane, ze względu na niedyspozycję Paula Di’Anno.
• Na wybranych koncertach ekipa techniczna wzbogacała show o pierwsze w historii grupy efekty pirotechniczne. Podczas występów w klubie Music Machine (1979 rok) doszło do zadymienia pomieszczenia i poparzenia muzyków oraz kilku widzów.
• 13 października 1980 r. w norweskim mieście Drammen ostatni koncert z zespołem zagrał gitarzysta Dennis Stratton.
• 8 listopada 1980 r. w Monachium oraz 21 listopada na ojczystej ziemi, swoje pierwsze koncerty z Iron Maiden zagrał gitarzysta Adrian Smith.
• 21 grudnia 1980 r. Iron Maiden dali dwa koncerty (pierwszy był próbą z udziałem widzów) w londyńskim Rainbow Theatre. Wybór zagranych wówczas utworów znalazł się na pierwszej kasecie video grupy Live at the Rainbow.
• Debiutancki album grupy, pomimo amatorskiego brzmienia i undergroundowego charakteru, sprzedał w roku premiery w ponad 350 tys. kopii na świecie, zdobywając złote płyty w Anglii i Japonii.
• Singel Women in Uniform był ostatnim wydawnictwem nagranym z Dennisem Strattonem i jednocześnie pierwszym, do którego nakręcono profesjonalny teledysk.
• Trasa okazała się ogromnym sukcesem, niemal wszystkie koncerty zostały wyprzedane, zaś o zespole usłyszał cały świat.

Przypisy

Linki zewnętrzne

• Official website
• Iron Maiden Tour Dates. ironmaiden.com. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-09-04)].