| Xenoligea montana | |||
| (Chapman, 1917) | |||
| Systematyka | |||
| Domena | |||
|---|---|---|---|
| Królestwo | |||
| Typ | |||
| Podtyp | |||
| Gromada | |||
| Podgromada | |||
| Infragromada | |||
| Rząd | |||
| Podrząd | |||
| Rodzina | |||
| Rodzaj |
Xenoligea | ||
| Gatunek |
hispaniolka | ||
| Synonimy | |||
| |||
| Kategoria zagrożenia (CKGZ) | |||
| Zasięg występowania | |||
Hispaniolka (Xenoligea montana) – gatunek małego ptaka z rodziny hispaniolczyków (Phaenicophilidae). Występuje endemicznie w górach wyspy Haiti. Narażony na wyginięcie.
Taksonomia
Po raz pierwszy gatunek opisał Frank Michler Chapman w 1917 na łamach Bulletin of the American Museum of Natural History. Nowemu gatunkowi nadał nazwę Microligea montana. Holotyp pochodził z Pico Duarte (Monte Tina), został odłowiony 15 stycznia 1917. Do rodzaju Xenoligea wydzielił go James Bond w 1967. Obecnie (2020) Międzynarodowy Komitet Ornitologiczny (IOC) podtrzymuje nazwę X. montana, uznaje gatunek za monotypowy. Sam rodzaj do niedawna był klasyfikowany przez IOC jako incertae sedis o niejasnym pokrewieństwie względem lasówek (Parulidae). Obecnie hispaniolkę umieszcza się w rodzinie hispaniolczyków (Phaenicophilidae); status rodziny został zaakceptowany przez North American Classification Committee (NACC) w 2017.
Morfologia
Długość ciała wynosi około 14,5 cm. Wymiary dla 5 samców i 5 samic: długość skrzydła 66–69 mm, długość ogona 63,5–70 mm, długość skoku 19–22 mm, długość górnej krawędzi dzioba 13–14,5 mm. Nie występuje dymorfizm płciowy w upierzeniu. Hispaniolki to ptaki o krępych sylwetkach i masywnych dziobach. Oliwkowy wierzch ciała kontrastuje z szarą głową. Pod okiem biała plama. Spód ciała białawy, na lotkach I rzędu widoczna biała plama. Sterówki szare, chorągiewki zewnętrzne białe. Dziób czarny, tęczówki ciemne. Wygląd osobników młodocianych nie jest znany.
Zasięg występowania
Hispaniolka zamieszkuje górskie obszary Haiti, zarówno na obszarze Haiti (dwa pasma), jak i Dominikany (trzy pasma). BirdLife International szacuje zasięg występowania na 33,7 tys. km².
Ekologia i zachowanie
Środowiskiem życia hispaniolek jest gęsta górska roślinność szerokolistna, w tym niskie drzewa i zakrzewienia, niekiedy również sosny. Odnotowywany był między 875 a 2000 m n.p.m., głównie w wilgotnych górskich lasach lub lasach mieszanych. Żywią się owadami, owocami i nasionami, żerują nisko w roślinności; są związane z roślinami z gatunku Trema micrantha, wydającymi jedne z ich ulubionych owoców.
Lęgi
Gniazda umieszczone są w podszycie. O lęgach niewiele wiadomo. Jedno gniazdo znaleziono w czerwcu, młodocianego podczas pierzenia się widziano pod koniec czerwca; okres lęgowy przypadać może na okres od kwietnia do czerwca.
Status
IUCN uznaje hispaniolkę za gatunek narażony na wyginięcie (VU, Vulnerable) nieprzerwanie od 1994 (stan w 2020). Liczebność populacji szacuje się na 1500–7000 dorosłych osobników. Zagrożeniem dla tych ptaków jest wylesianie celem pozyskania drewna na opał i miejsc do rozwoju rolnictwa. Prawdopodobnie do spadku liczebności przyczynia się też drapieżnictwo ze strony introdukowanych mangust.
Przypisy
- ↑ Xenoligea montana, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).
- 1 2 Xenoligea montana, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species (ang.).
- 1 2 James Bond: Check-list of Birds of the West Indies. T. 12th Suppl.. 1967, s. 20.
- ↑ Frank Gill & David Donsker: New World warblers & oropendolas, Bananaquit. IOC World Bird List (v7.3), 31 lipca 2017. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-08-04)].
- 1 2 3 4 Curson, J.: White-winged Warbler (Xenoligea montana). [w:] del Hoyo, J., Elliott, A., Sargatal, J., Christie, D.A. & de Juana, E. (eds.). Handbook of the Birds of the World Alive [on-line]. 2017. [dostęp 2017-08-10].
- ↑ F. Gill, D. Donsker, P. Rasmussen (red.): Enigmatic Oscines. IOC World Bird List (v10.1). [dostęp 2020-03-01]. (ang.).
- 1 2 P. Mielczarek & M. Kuziemko: Rodzina: Phaenicophilidae Sclater,PL, 1886 - hispaniolczyki - Warbler tanagers/Hispaniolan tanagers (wersja: 2019-05-02). [w:] Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2020-03-01].
- ↑ Frank M. Chapman. XII. — Descriptions of New Birds from Santo Domingo and Remarks on Others in the Brewster-Sanford Collection. „Bulletin of the American Museum of Natural History”. 37, s. 330–331, 1917.
- 1 2 3 4 5 White-winged Warbler Xenoligea montana. BirdLife International. [dostęp 2017-08-10].
Linki zewnętrzne
- Zdjęcia i nagrania audiowizualne. [w:] eBird [on-line]. Cornell Lab of Ornithology. (ang.).