Henryk Mąka

Henryk Mąka
Warszawa, 28 listopada 2015
Data i miejsce urodzenia

20 stycznia 1930
Piotrków Trybunalski

Data i miejsce śmierci

26 września 2016
Warszawa

Narodowość

polska

Język

polski

Alma Mater

Uniwersytet Warszawski

Dziedzina sztuki

reportaż

Ważne dzieła
  • „Morskie ABC”
  • „Praskie ABC”
  • „Nasi pod palmami”
  • „Piraci ery atomowej”
  • „Piraci na Karaibach”
  • „Przy sterach i pod żaglami. Polacy na morzach świata 1914-2014”
  • „Admirałowie polskiej floty. Od Mieszka I do Admirałów XXI wieku”.
Odznaczenia

Henryk Mąka (ur. 20 stycznia 1930 w Piotrkowie Trybunalskim, zm. 26 września 2016 w Warszawie) – polski pisarz, reportażysta i publicysta, specjalizujący się w tematyce morskiej i marynistycznej.

Życiorys

Już jako gimnazjalista rozpoczął współpracę z młodzieżowymi czasopismami, a później z gazetami. Aktywnie działając w wodnym harcerstwie i ówczesnej Lidze Morskiej w rodzinnym Piotrkowie Trybunalskim, zaraz po maturze w liceum handlowym zdecydował się na studia dziennikarskie, które ukończył na Uniwersytecie Warszawskim w 1953. Tuż po studiach, skierowany z tzw. nakazem pracy, rozpoczął pracę w Szczecinie jako publicysta i kierownik działu w gazecie „Głos Szczeciński" (do 1964). Potem pracował jako zastępca redaktora naczelnego w „Tygodniku Morskim” (1965-1969), a następnie jako redaktor naczelny w tygodniku „Jantar” (1969-1972).

Po powrocie do Warszawy w latach 1973-1981 pełnił funkcję sekretarza redakcji w dzienniku związkowym „Głos Pracy”. W latach 1982-1991 publicysta i kierownik redakcji marynistycznej miesięcznikaMorze”.

Od 1992 na emeryturze. Współpracował dorywczo z pismami: „Poznaj swój kraj”, „Morze”, „Bryza” (Szczecin), „Głos Nauczycielski” i „Panorama” (Katowice), „Kurier Lubelski” i „Kurier Szczeciński”.

Obok pięciu tysięcy publikacji prasowych miał w swoim dorobku ponad sześćdziesiąt książek o tematyce morskiej, w łącznym nakładzie 1,4 mln egzemplarzy – także w językach obcych i jako książki mówione (na kasetach, dla niewidomych, obecnie jako e-booki).

Był członkiem Stowarzyszenia Dziennikarzy Polskich (1953-1982), Stowarzyszenia Dziennikarzy PRL (obecnie jako Stowarzyszenie Dziennikarzy Rzeczypospolitej Polskiej; od 1982), Stowarzyszenia Rozwoju Żeglarstwa, Szczecińskiego Towarzystwa Kultury, Stowarzyszenia Autorów Polskich (współorganizator i wiceprezes), Stowarzyszenia Marynistów Polskich (prezes Zarządu Głównego 1989-1993 i od 1997) oraz honorowym członkiem Ligi Morskiej i Rzecznej i in.

Mieszkał w Warszawie, na dolnym Mokotowie.

Odznaczenia

Twórczość

  • Stocznia Szczecińska 1948-1958 (album okolicznościowy; Szczecin 1958)
  • Morskie ABC (podręcznik wychowania morskiego; współautorzy: Adam Kilnar, Witold Bohdanowicz; Kuratorium Okręgu Szkolnego, Szczecin 1963)
  • Państwowa Szkoła Morska w Szczecinie (informator; Państwowa Szkoła Morska, Szczecin 1965)
  • Cała naprzód (reportaże; 1968)
  • Największy nad Bałtykiem (monografia; Wydawnictwo Poznańskie, Poznań 1969; Wydawnictwo Poznańskie, Poznań 1975; Wydawnictwo Poznańskie, Poznań 1979; wydanie angielskie: 1971)
  • Szczecin (album; Wydawnictwo Poznańskie, Poznań 1969; wydanie II rozszerzone: Wydawnictwo Poznańskie, Poznań 1972)
  • Kraina 44 wysp (album; Wydawnictwo Poznańskie, Poznań 1971)
  • Wyższa Szkoła Morska w Szczecinie (monografia; Wyższa Szkoła Morska, Szczecin 1972)
  • Kamień Pomorski (album; Wydawnictwo Poznańskie, Poznań 1975)
  • Szczecińskie reportaże (reportaże; Wydawnictwo Poznańskie, Poznań 1977)
  • Rejs w rok 2000 (popularnonaukowa; Książka i Wiedza, Warszawa 1978)
  • Szczecin wczoraj dziś i jutro (Interpress 1978; wydanie niemieckie: 1978; wydanie angielskie: 1979)
  • Kapitan schodzi ostatni (reportaże; Krajowa Agencja Wydawnicza, Warszawa 1979)
  • Saga rodów morskich (reportaże) – Krajowa Agencja Wydawnicza, Warszawa 1979
  • Organy kamieńskie (album; Wydawnictwo Poznańskie, Poznań 1980)
  • Skąd statki rodem (monografia przemysłu okrętowego; Młodzieżowa Agencja Wydawnicza, Warszawa 1981)
  • Praskie ABC (przewodnik; Państwowe Wydawnictwo Iskry, Warszawa 1983)
  • Z Pacyfiku na talerz (monografia rybołówstwa morskiego; Krajowa Agencja Wydawnicza, Szczecin-Koszalin 1984)
  • Nasi pod palmami (reportaże; Młodzieżowa Agencja Wydawnicza, Warszawa 1986)
  • Anegdoty z mesy (zbiór opowiadań satyrycznych; Krajowa Agencja Wydawnicza, Szczecin 1987; wydanie II: Agencja ANPOL 1995)
  • „Bremerhaven” – statek śmierci (monografia historyczna; Krajowa Agencja Wydawnicza, Szczecin 1987; Agencja Wydawnicza Promocja, Szczecin 1996; Dom Wydawniczy Bellona, Warszawa 2004)
  • Neptun otwiera podwoje (Wydawnictwo ALFA, Warszawa 1987)
  • Piraci naszych dni (reportaże; Wydawnictwo Glob, Szczecin 1987)
  • Fiordy bez Wikingów (reportaże; Instytut Wydawniczy Związków Zawodowych, Warszawa 1989)
  • Na Tahiti i dalej. Relacja z rejsu dookoła świata (reportaże; Wydawnictwo Spółdzielcze, Warszawa 1990)
  • Sarmaci na morzach (opowiadania biograficzne; Wydawnictwo Albatros, Gdańsk 1992; Wydawnictwo Bellona, Warszawa 2008)
  • Piraci znów atakują (reportaże; Książka i Wiedza, Warszawa 1995)
  • SOS – toniemy! Katastrofy polskich statków (szkice; Wydawnictwo Promocyjne „Albatros”, Szczecin 1996)
  • Nie tylko Ziemia Święta. M/s „Uniwersytetem Wrocławskim” rejs w nieznane – Wydawnictwo Promocyjne „Albatros”, Szczecin 1997)
  • Pod Fudżijamę i z powrotem (reportaże; Wydawnictwo W Kolorach Tęczy, Wrocław 1997; seria: Biblioteka Podróży i Przygody)
  • 10 wysp – 100 światów (Wydawnictwo Promocyjne „Albatros”, Szczecin 1998; seria: Biblioteka Neptuna)
  • Latający Holender i inne widma – Wydawnictwo Promocyjne „Albatros”, Szczecin 1998 (seria: Biblioteka Neptuna)
  • Dom pod równikiem (reportaże; Wydawnictwo W Kolorach Tęczy, Wrocław 1998)
  • Morze w humorze (Agencja Wydawnicza Promocja, Szczecin 1998)
  • „Wulkan” wciąż aktywny (Wydawnictwo Promocyjne „Albatros”, Szczecin 1998; seria: Biblioteka Neptuna)
  • Zagadka Truso i Winety (Wydawnictwo Promocyjne „Albatros”, Szczecin 1998; seria: Biblioteka Neptuna)
  • Eldorado w głębinach (Wydawnictwo Promocyjne „Albatros”, Szczecin 1999; seria: Biblioteka Neptuna)
  • Navigare necesse est... (morskie milenium w anegdocie) (Wydawnictwo Promocyjne „Albatros”, Szczecin 2000; seria: Biblioteka Neptuna)
  • Od „Titanica” do „Kurska” (Wydawnictwo Promocyjne „Albatros”, Szczecin 2001)
  • Piraci ery atomowej (Wydawnictwo Bellona, Warszawa 2003; seria: MH Miniatury Historyczne)
  • Bermudzki trójkąt i inne tajemnice (Wydawnictwo Bellona, Warszawa 2004; seria: Wielkie Zagadki)
  • Morski leksykon współczesny (Wydawnictwo Bellona, Warszawa 2006)
  • Upiory Bałtyku (Oficyna Literacka La Luna 2008)
  • Bermudzki trójkąt śmierci (Wydawnictwo Bellona, Warszawa 2012)
  • Nasi w tropikach (Wydawnictwo Bellona, Warszawa 2013)
  • Piraci na Karaibach (Wydawnictwo Bellona, Warszawa 2013)
  • Przy sterach i pod żaglami. Polacy na morzach świata 1914-2014 (Wydawnictwo Bellona, Warszawa 2014)
  • Admirałowie polskiej floty. Od Mieszka I do Admirałów XXI wieku (Wydawnictwo Bellona, Warszawa 2015)
  • Anegdoty z naszej floty (Wydawnictwo Bellona, Warszawa 2015)
  • Bałtyckie wraki Führera (Wydawnictwo Bellona, Warszawa 2017).

W antologiach i pracach zbiorowych

  • Nasze morze: Frachtowce roku 2000 z polskich stoczni oraz Urzekło mnie morze (antologia wydana z okazji Dni Morza '81; Krajowy Komitet Dni Morza, Warszawa 1981)
  • Nasze morze: Świnoujście, to więcej niż port (antologia wydana z okazji Dni Morza '85; Krajowy Komitet Dni Morza, Warszawa 1985)

Przypisy

  1. Zmarł Henryk Mąka. piotrkow.pl, 2016-09-29. [dostęp 2016-09-30]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-09-30)]. (pol.).
  2. Zmarł Henryk Mąka. 24kurier.pl, 2016-09-29. [dostęp 2016-09-30]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-09-30)]. (pol.).
  3. Medal Zasłużony Kulturze - Gloria Artis. www.mkidn.gov.pl. [dostęp 2020-07-05].
  4. Karol Czejarek: „Bałtyckie wraki Führera”, H. Mąka. Przegląd Dziennikarski, 2017-06-22. [dostęp 2017-02-17].

Bibliografia

  • Elżbieta Ciborska: Leksykon polskiego dziennikarstwa. Warszawa: Dom Wydawniczy Elipsa, 2000, s. 349–350. ISBN 83-7151-330-5.

Linki zewnętrzne

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.