Hematokryt (liczba hematokrytowa, wskaźnik hematokrytowy; stgr. αίμα krew, κριτής; gr. krinein – oddzielać; oznacza się skrótem Ht lub Hct) – stosunek objętości erytrocytów do objętości pełnej krwi. Wyrażany jest zwykle w procentach lub w postaci ułamka (tzw. frakcji objętości).

Sposób oznaczania

Klasyczny sposób oznaczania wskaźnika hematokrytowego to metoda mikroskopowa lub makrometoda. Ta druga polega na umieszczeniu krwi w skalibrowanej i heparynizowanej kapilarze. Jeden koniec takiej kapilary uszczelnia się. Wirowanie prowadzi się przy 3000 obrotach na minutę przez około 30 minut lub 6000 obrotach na minutę przez 5 minut. Wysokość osiadłego na dnie słupa erytrocytów w stosunku do wysokości całego słupa próbki jest właśnie szukanym wskaźnikiem.

Prawidłowe wskaźniki:

  • kobiety: 35–45%
  • mężczyźni: 40–50%
  • noworodki 45–60%
  • dzieci do 10 r.ż. ~35%
  • koń: 35%
  • kot 45%
  • krowa: 35%
  • owca: 40%
  • pies: 45%
  • świnia: 40%
  • ptaki: od 26 do 56%

Diagnostyka

Spadek poziomu hematokrytu może świadczyć o przewodnieniu albo niedokrwistości. Występuje również po krwawieniach (składniki morfotyczne są wolniej odtwarzane) oraz w trakcie ciąży. Występuje również u młodych zwierząt po spożyciu siary (białka we krwi powodują zwiększenie objętości osocza).

Zwiększenie poziomu następuje w nadkrwistości (np. czerwienica prawdziwa, wtórna i rzekoma). Podwyższony poziom świadczy najczęściej o odwodnieniu izotonicznym lub jest wynikiem nadprodukcji erytrocytów. Może też być wynikiem wzrostu objętości poszczególnych erytrocytów.

Inne wskaźniki pomocne przy interpretacji wyniku:

  • liczba erytrocytów w litrze krwi
  • całkowita objętość krwi

Zobacz też

Przypisy

  1. ↑ Wojciech Sawicki: Histologia. Warszawa: Wydawnictwo Lekarskie PZWL, 2009, s. 201. ISBN 978-83-200-4103-3.
  2. 1 2 3 4 Andrzej Szczeklik, Piotr Gajewski: Interna Szczeklika 2017. Kraków: Wydawnictwo Medycyna Praktyczna, 2017, s. 1673. ISBN 978-83-7430-517-4.
  3. 1 2 3 4 5 Tadeusz Krzymowski, Jadwiga Przała: Fizjologia zwierząt : podręcznik dla studentów wydziałów medycyny weterynaryjnej, wydziałów biologii i hodowli zwierząt akademii rolniczych i uniwersytetów : praca zbiorowa. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne, 2005, s. 218-219. ISBN 83-09-01792-8.
  4. 1 2 3 4 Wojciech Sawicki, Jacek Malejczyk: Histologia. Warszawa: Wydawnictwo Lekarskie PZWL, 2012, s. 219. ISBN 978-83-200-4349-5.
  5. 1 2 3 4 5 6 Tadeusz Krzymowski, Jadwiga Przała: Fizjologia zwierząt : podręcznik dla studentów wydziałów medycyny weterynaryjnej, wydziałów biologii i hodowli zwierząt akademii rolniczych i uniwersytetów : praca zbiorowa. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne, 2005, s. 742. ISBN 83-09-01792-8.
  6. ↑ Tadeusz Krzymowski, Jadwiga Przała: Fizjologia zwierząt : podręcznik dla studentów wydziałów medycyny weterynaryjnej, wydziałów biologii i hodowli zwierząt akademii rolniczych i uniwersytetów : praca zbiorowa. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne, 2005, s. 701. ISBN 83-09-01792-8.
  7. ↑ Jadwiga Fabijańska-Mitek, Bożena Mariańska, Jerzy Windyga: Badania laboratoryjne w hematologii. Warszawa: Wydawnictwo Lekarskie PZWL, 2003. ISBN 83-200-2758-6.

Bibliografia

  • Mała encyklopedia medycyny, PWN, Warszawa 1991, ISBN 83-01-06177-4

Przeczytaj ostrzeżenie dotyczące informacji medycznych i pokrewnych zamieszczonych w Wikipedii.

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.