Helena Łazarska

Helena Tarnowska-Łazarska (Kraków - 1960 r.)
Data i miejsce urodzenia

15 sierpnia 1934
Poznań

Data i miejsce śmierci

28 października 2022
Kraków

Typ głosu

sopran

Gatunki

muzyka poważna

Zawód

śpiewaczka, nauczyciel akademicki

Odznaczenia

Helena Łazarska - właściwie Helena Janina Maria hr. Ponińska z Wrześni, herbu Łodzia (ur. 15 sierpnia 1934 w Poznaniu, zm. 28 października 2022 w Krakowie) – polska sopranistka, śpiewaczka operowa, profesor sztuk muzycznych.

Życiorys

Była córką Edwarda Juliusza Mariana hr. Ponińskiego z Wrześni, h. Łodzia i Anieli Marii z d. Komierowskiej z Komierowa, h. Pomian. Będąc w wieku lat pięciu - po rozpoczęciu II wojny światowej i zamordowaniu jej ojca w inowrocławskim więzieniu – musiała wraz z matką i siedmiorgiem rodzeństwa opuścić rodzinną posiadłość w Kościelcu i szukać schronienia u dalszej rodziny w Tarnobrzegu. Tutaj rozpoczęła naukę w zakresie szkoły podstawowej, którą ukończyła w Jarosławiu. Naukę w zakresie szkoły średniej rozpoczęła w 1945 r. w Prywatnym Gimnazjum i Liceum Sióstr Niepokalanek w Szymanowie, które ukończyła egzaminem dojrzałości w 1951.

W tym samym roku została przyjęta do ówczesnej Państwowej Średniej Szkoły Muzycznej w Warszawie do klasy fortepianu, a w roku następnym – z powodu choroby mieszkającej w Krakowie matki – przeniosła się tutaj kontynuując naukę gry na fortepianie w krakowskiej Państwowej Średniej Szkole Muzycznej.

W roku 1953 wyszła za mąż za Juliusza Tarnowskiego a w 1954 urodził się syn, Władysław. Po trwającym rok urlopie macierzyńskim przeniosła się do klasy śpiewu Erazmy Janowicz-Kopaczyńskiej. W 1956 r. – jako jedyna kandydatka ze szkół średnich - na Konkursie Mozartowskim w Katowicach zajęła III miejsce. W 1957 r. odszedł mąż. W tym samym roku Helena Ponińska-Tarnowska uzyskała w klasie śpiewu dyplom z odznaczeniem.

W 1957 r. została przyjęta na Wydział Wokalny Państwowej Wyższej Szkoły Muzycznej w Krakowie studiując w klasach prof. Stanisławy Argasińskiej oraz doc. Stanisławy Hoffmanowej. W 1960 wyszła za mąż za Stanisława Łazarskiego. W 1962 r. jako Helena Tarnowska-Łazarska uzyskała dyplom eksternistyczny z wynikiem bardzo dobrym.

Solistka Opery Śląskiej w Bytomiu (1964–1972). W latach 1972-1979 występowała sporadycznie w koncertach awangardowego Zespołu MW 2 jako jego niestały członek. Pedagog Akademii Muzycznych w Katowicach, Gdańsku i Krakowie. W 1987 została zaangażowana do Mozarteum w Salzburgu, a w 1991 – do Universität für Musik und darstellende Kunst w Wiedniu, gdzie do 2006 prowadziła klasę śpiewu solowego. Inicjatorka Dni Wokalnych im. Ady Sari przekształconych w Międzynarodowy Festiwal i Konkurs Sztuki Wokalnej im. Ady Sari w Nowym Sączu. Dyrektor artystyczna tego Festiwalu w latach 1985–2014. Członkini honorowa Polskiego Stowarzyszenia Pedagogów Śpiewu.

Życie prywatne

Helena Janina Maria hr. Ponińska z Wrześni, herbu Łodzia - I° v. Tarnowska, II° v. Łazarska – urodziła się dnia 15 sierpnia 1934 w Poznaniu a pochodziła z Kościelca (będącego – oprócz Leszczyc i Dziarnowa - w posiadaniu rodu Ponińskich) i tam w kościele parafialnym p.w. św. Małgorzaty została ochrzczona dnia 14 września tegoż roku. Była córką Edwarda Juliusza Mariana (ziemianina, hodowcy i działacza społecznego) oraz Anieli Marii z d. Komierowskiej. Helena Ponińska posiadała rodzeństwo: sześcioro starszych (5 sióstr i brata): Weronika Helena Maria, Anna Zofia Maria, Zofia Gabriela Maria, Irena Róża Maria, Maria Alina, Antoni Adolf Maria – oraz dwóch młodszych braci: Stanisław i Edward Józef.

Będąc jeszcze uczennicą Państwowej Średniej Szkoły Muzycznej w Krakowie, dnia 6.04.1953 zawarła ślub z Juliuszem Aleksandrem hr. Tarnowskim z Tarnowa, h. Leliwa a w dniu 7.01.1954 urodził im się syn, Władysław Edward Maria. W roku 1957 małżonek odszedł od rodziny. W dniu 12.07.1960 zawarła następny związek małżeński ze Stanisławem Łazarskim.

Zmarła w Krakowie dnia 28.10.2022. Spoczywa na cmentarzu parafialnym w Dziekanowicach.

Wybrane odznaczenia, odznaki i nagrody

Przypisy

  1. ↑ Helena hr. Ponińska z Wrześni h. Łodzia (M.J. Minakowski, Genealogia potomków Sejmu Wielkiego) [online], sejm-wielki.pl [dostęp 2024-04-23].
  2. ↑ Helena Łazarska (1934–2022). Wielka Dama polskiej wokalistyki. mcksokol.pl. [zarchiwizowane z tego adresu (2022-10-31)].
  3. ↑ Nie żyje prof. Helena Łazarska, Pierwsza Dama polskiej pedagogiki wokalnej. rdc.pl, 2022-10-29. [dostęp 2022-10-30]. (pol.).
  4. ↑ Edward Juliusz Marian hr. Poniński z Wrześni h. Łodzia (M.J. Minakowski, Genealogia potomków Sejmu Wielkiego) [online], sejm-wielki.pl [dostęp 2024-04-23].
  5. ↑ Juliusz Aleksander hr. Tarnowski z Tarnowa h. Leliwa (M.J. Minakowski, Genealogia potomków Sejmu Wielkiego) [online], sejm-wielki.pl [dostęp 2024-04-23].
  6. ↑ Juliusz Aleksander hr. Tarnowski z Tarnowa h. Leliwa (M.J. Minakowski, Genealogia potomków Sejmu Wielkiego) [online], sejm-wielki.pl [dostęp 2024-04-23].
  7. ↑ Helena Łazarska: Wspomnienia, str. 121-123 - "Państwowa Szkoła Muzyczna II st. im. Władysława Żeleńskiego 70 lat", wyd. PSM II st. im. W. Żeleńskiego w Krakowie, Kraków, 2016
  8. ↑ Stanisław Łazarski (M.J. Minakowski, Genealogia potomków Sejmu Wielkiego) [online], sejm-wielki.pl [dostęp 2024-04-23].
  9. ↑ 75 lat Wyższej Szkoły Muzycznej w Krakowie, str. 83, wyd. Polskie Wydawnictwo Muzyczne, Kraków, 1963
  10. ↑ Tadeusz Przybylski: Z dziejów nauczania muzyki w Krakowie od średniowiecza do czasów współczesnych, s. 276, wyd. Musica Iagellonica, Kraków 1994, ISBN: 83-7099-006-1
  11. ↑ Zespoły [online], polmic.pl [dostęp 2024-04-23] (pol.).
  12. ↑ Historia Wydziału III :: Akademia Muzyczna im. Stanisława Moniuszki w Gdańsku. [dostęp 2020-10-27].
  13. ↑ Zmarła prof. Helena Łazarska. amuz.krakow.pl. [zarchiwizowane z tego adresu (2022-11-06)].
  14. ↑ Wydział Wokalno-Aktorski. Akademia Muzyczna w Krakowie. [dostęp 2020-10-27].
  15. ↑ Łazarska, Helena, Institut für kunst-und musikhistorische Forschungen, 2002, ISBN 978-3-7001-3043-7 [dostęp 2022-10-30] (niem.).
  16. 1 2 Prof. Helena Łazarska oddała batutę Małgorzacie Walewskiej. Nowy Sącz Nasze Miasto, 2014-09-30. [dostęp 2020-10-27].
  17. ↑ Działalność Polskiego Stowarzyszenia Pedagogów Śpiewu w kadencji 2013–2017. Kronika Nr 5. Eugeniusz Sąsiadek (red.), Piotr Łykowski (współpraca red.). Wrocław: Polskie Stowarzyszenie Pedagogów Śpiewu, 2017, s. 149. ISBN 978-83-938902-2-4.
  18. ↑ Edward Juliusz Marian hr. Poniński z Wrześni h. Łodzia (M.J. Minakowski, Genealogia potomków Sejmu Wielkiego) [online], sejm-wielki.pl [dostęp 2024-04-23].
  19. ↑ Źródła do osoby cz.I003759 [online], sejm-wielki.pl [dostęp 2024-04-23].
  20. ↑ Nagroda Miasta Krakowa, [w:] Encyklopedia Krakowa, s. 655, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa – Kraków 2000.
  21. ↑ Nadanie orderów i odznaczeń. – Prawo.pl. prawo.pl. [dostęp 2020-10-27].
  22. ↑ MKiDN – Medal Zasłużony Kulturze – Gloria Artis. [dostęp 2020-10-27]. (pol.).
  23. ↑ Zdjęcie z uroczystości
  24. ↑ Wielka dama polskiej pedagogiki wokalnej. dziennikteatralny.pl, 2014-07-15. [dostęp 2020-10-27].

Linki zewnętrzne

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.