Heksyl

Heksanitrodifenyloamina
Nazewnictwo
	Nomenklatura systematyczna (IUPAC)
	2,4,6-trinitro-N-(2,4,6-trinitrofenylo)anilina
	Inne nazwy i oznaczenia
	heksyl, heksanitrodifenyloamina, dipikryloamina, żółcień cesarska
	Ogólne informacje
Wzór sumaryczny	C12H5N7O12
Masa molowa	439,21 g/mol
Wygląd	ceglastoczerwony proszek
	Identyfikacja
Numer CAS	131-73-7; 5369-29-9 (sól potasowa)
PubChem	8576
SMILES
	C1=C(C=C(C(=C1[N+](=O)[O-])NC2=C(C=C(C=C2[N+](=O)[O-])[N+](=O)[O-])[N+](=O)[O-])[N+](=O)[O-])[N+](=O)[O-]
InChI
	InChI=1S/C12H5N7O12/c20-14(21)5-1-7(16(24)25)11(8(2-5)17(26)27)13-12-9(18(28)29)3-6(15(22)23)4-10(12)19(30)31/h1-4,13H
	InChIKey
	CBCIHIVRDWLAME-UHFFFAOYSA-N
Właściwości
	Gęstość
	1,818 g/cm³; ciało stałe
	Rozpuszczalność w wodzie
	60 mg/l (17 °C)
Temperatura topnienia	244 °C (rozkład)
logP	3,22
Niebezpieczeństwa
	Globalnie zharmonizowany system; klasyfikacji i oznakowania chemikaliów
	Na podstawie Rozporządzenia CLP, zał. VI
Zwroty H	H201, H330, H310, H300, H373, H411
Zwroty P	brak wiarygodnych danych
	Europejskie oznakowanie substancji
	oznakowanie ma znaczenie wyłącznie historyczne
	Na podstawie Rozporządzenia CLP, zał. VI
Zwroty R	R3, R26/27/28, R33, R51/53
Zwroty S	S1/2, S27/28, S35, S36/37, S45, S61, S63
	NFPA 704
Na podstawie; podanego źródła	0 4 0
Numer RTECS	JJ9275000
	Podobne związki
Podobne związki	tetryl
	Jeżeli nie podano inaczej, dane dotyczą; stanu standardowego (25 °C, 1000 hPa)

Heksyl, dipikryloamina (HNDP) – kruszący materiał wybuchowy. Stosowany głównie w mieszaninie z trotylem, azotanem amonu i glinem do napełniania torped, min morskich, bomb lotniczych itp.

Mieszanina 40% heksylu i 60% trotylu nosi nazwę heksanit. Inne mieszaniny z użyciem heksylu, określane Schießwolle 18, 36 i 39 były używane do napełniania niemieckich głowic torpedowych w czasie obu wojen światowych.

Sole amonowe bądź sodowe heksanitrodifenyloaminy są czasem nazywane Aurantia, czyli żółcień cesarska. Związki te były wykorzystywane do barwienia wełny, jedwabiu oraz przede wszystkim skóry na kolor żółty. Barwnik ten odkrył w 1873 r. Emil Kopp.

Otrzymywanie

Heksyl można otrzymać poprzez nitrowanie difenyloaminy:

${\xrightarrow[{H_{2}SO_{4}}]{HNO_{3}}}$

lub w reakcji kwasu pikrynowego z amoniakiem:

2 + NH₃ $\longrightarrow$ + 2 H₂O

Przypisy

1 2 Heksyl. The Chemical Database. Wydział Chemii Uniwersytetu w Akronie. [dostęp 2012-11-03]. (ang.).^{[niewiarygodne źródło?]}
1 2 Dipicrylamine, [w:] ChemIDplus, United States National Library of Medicine [dostęp 2012-11-03] (ang.).
1 2 Heksyl, [w:] Classification and Labelling Inventory, Europejska Agencja Chemikaliów [dostęp 2015-04-10] (ang.).
↑ Mikołaj Korzun: 1000 słów o materiałach wybuchowych i wybuchu. Warszawa: Wydawnictwo MON, 1986, s. 65. ISBN 83-11-07044-X.
↑ Ernst‐Christian Koch. Insensitive Munition. „Propellants, Explosives, Pyrotechnics”. 41 (3). s. 407. John Wiley & Sons. ISSN 1521-4087.

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.

[AKRON-1] 1 2 Heksyl. The Chemical Database. Wydział Chemii Uniwersytetu w Akronie. [dostęp 2012-11-03]. (ang.).^{[niewiarygodne źródło?]}

[CID-2] 1 2 Dipicrylamine, [w:] ChemIDplus, United States National Library of Medicine [dostęp 2012-11-03] (ang.).

[CLI-3] 1 2 Heksyl, [w:] Classification and Labelling Inventory, Europejska Agencja Chemikaliów [dostęp 2015-04-10] (ang.).

[Korzun-4] Mikołaj Korzun: 1000 słów o materiałach wybuchowych i wybuchu. Warszawa: Wydawnictwo MON, 1986, s. 65. ISBN 83-11-07044-X.

[5] Ernst‐Christian Koch. Insensitive Munition. „Propellants, Explosives, Pyrotechnics”. 41 (3). s. 407. John Wiley & Sons. ISSN 1521-4087.