Gustaw Iszkowski

Gustaw Iszkowski
Gustaw von Iszkowski
	podpułkownik
Data i miejsce urodzenia	11 sierpnia 1878 ; Lwów
Data i miejsce śmierci	7 sierpnia 1951 ; Francja
	Przebieg służby
Lata służby	przed 1908 do 1918
Siły zbrojne	Armia Austro-Węgier
Jednostki	4 Pułk Dragonów Austro-Węgier
Stanowiska	szef placówki HK-Stelle
Główne wojny i bitwy	I wojna światowa
	Odznaczenia

Gustaw Marian Ryszard von Iszkowski (ur. 11 sierpnia 1878 we Lwowie, zm. 7 sierpnia 1951 we Francji) – polski żołnierz, oficer Sztabu Generalnego Armii Austro-Węgier, szef HK-Stelle we Lwowie (1908–1912), attaché wojskowy w Hadze (1916–1918). Jeden z oficerów prowadzących Józefa Piłsudskiego (od jesieni 1908).

Życiorys

Był oficerem Armii Austro-Węgier polskiej narodowości. Służył w stopniu kapitana, po czym w listopadzie 1908 został awansowany do stopnia kapitana I klasy sztabu generalnego w korpusie, przydzielony wówczas do 4 Pułku Dragonów. Od 1908 do 1912 był szefem placówki wywiadowczej, HK-Stelle (Hauptkundschaftstelle) we Lwowie; w tym czasie od jesieni 1908 w stopniu kapitana był oficerem prowadzącym zwerbowanego do współpracy wywiadowczej Józefa Piłsudskiego (na zlecenie Maximiliana Ronge) oraz wciągnął Walerego Sławka na listę konfidentów, ale poza kartoteką główną, na zasadzie kontaktu specjalnego. Podczas I wojny światowej w stopniu majora sztabu generalnego kierował HK-Stelle w Jędrzejowie. Został awansowany na stopień podpułkownika sztabu generalnego z dniem 1 listopada 1915. W tym stopniu był szefem oddziału wywiadowczego (Nachrichten-Abteilung) na obszarze okupowanym. Następnie służył w stopniu podpułkownika sztabu generalnego armii austriackiej.

Wiosną 1919, prawdopodobnie żeby pozamykać swoje sprawy, przyjechał do Polski. Został zaproszony do Warszawy przez Józefa Piłsudskiego, który usiłował namówić go do zaciągnięcia się w szeregi Wojska Polskiego. Według Ryszarda Świętka powołującego się na relację Józefa Rybaka (1882–1953), Iszkowski miał odmówić. Według relacji Rybaka (który odwiedził go w Antibes w 1928) stwierdził „Dla mnie w Polsce Piłsudskiego miejsca nie ma. Za dużo wiem!”.

W 1919 został wpisany na tajną „czarną listę” Ministerstwa Spraw Wojskowych, która zawierała wykaz oficerów, którym odmówiono prawa do służby w Wojsku Polskim. Wyemigrował do Francji i zamieszkał w Antibes koło Cannes. Zmarł w 1951 we Francji, został pochowany na cmentarzu w Antibes.

Życie prywatne

Był synem Romualda (1848-1904, inżynier budownictwa, radca ministerialny, pośmiertnie uszlachcony) i Zofii z domu Wex (według innego źródła Stefanii). Miał braci Stefana, Romana oraz siostry Julię, Zofię.

W 1907 ożenił się z Jadwigą Puchalską, z którą miał syna Romualda (ur. w 1907). W trakcie pobytu w Holandii (1916–1918) ożenił się z Angeline Lamers, narodowości holenderskiej i „nie musiał martwić się o przyszłość”. W 1941 urodziła im się córka, Marie Charlotte.

Odznaczenia

Order Korony Żelaznej 3 klasy z dekoracją wojenną wraz z uwolnieniem od taksy (1916)
Krzyż Zasługi Wojskowej 3 klasy z dekoracją wojenną i z mieczami (przed 1918)
Krzyż Zasługi Wojskowej 3 klasy z dekoracją wojenną (przed 1918)
Srebrny Medal Zasługi Wojskowej „Signum Laudis” na wstążce Krzyża Zasługi Wojskowej (przed 1918)
Brązowy Medal Zasługi Wojskowej „Signum Laudis” z mieczami na wstążce Krzyża Zasługi Wojskowej (przed 1918)
Brązowy Medal Jubileuszowy Pamiątkowy dla Sił Zbrojnych i Żandarmerii (przed 1918)
Krzyż Jubileuszowy Wojskowy (przed 1918)
Krzyż Pamiątkowy Mobilizacji 1912–1913 (przed 1918)

Przypisy

1 2 3 4 5 6 Iszkowski 2017 ↓.
↑ Świętek 1998 ↓, s. 43.
1 2 Staroń 2010 ↓, s. 7–8.
↑ Kronika. Awans listopadowy w armii. „Głos Rzeszowski”. 47, s. 2, 1908-11-22.
↑ JerzyJ. Gaul JerzyJ., Legiony Polskie w orbicie zainteresować służb wywiadowczych (1914–1916), „Kwartalnik Historyczny”, 2, 1994, s. 28 .
↑ Świętek 1998 ↓, s. 414–417.
↑ Świętek 1998 ↓, s. 422.
↑ Jerzy Gaul. Działalność Oddziału Wywiadowczego przy Departamencie Wojskowym Naczelnego Komitetu Narodowego (1914–1915). „Kwartalnik Historyczny”. 85 (3), s. 260-261, 1994.
1 2 3 4 5 6 7 8 9 Ranglisten des Kaiserlichen und Königlichen Heeres 1918. Wiedeń: 1918, s. 75.
↑ Jerzy Jampolski: Wspomnienia z czasów okupacji austrjackiej w Królestwie Kongresowem. Kraków: Krakowska Spółka Wydawnicza, 1924, s. 12, 13.
1 2 Kronika. „Głos Rzeszowski”, s. 3, Nr 15 z 2 kwietnia 1916.
1 2 3 Świętek 1998 ↓, s. 57.
1 2 3 Sylwester Korwin Kruczkowski: Poczet Polaków wyniesionych do godności szlacheckiej przez monarchów austrjackich w czasie od roku 1773 do 1918: dalej tych osób, którym wymienieni władcy zatwierdzili dawne tytuły książęce względnie hrabiowskie lub nadali tytuły hrabiów i baronów jak niemniej tych, którym zatwierdzili staropolskie szlachectwo. Lwów: 1935, s. 31.

Bibliografia

RyszardR. Świętek RyszardR., Lodowa ściana: sekrety polityki Józefa Piłsudskiego 1904–1918, Kraków: Platan, 1998, ISBN 83-85222-58-8 .
MateuszM. Staroń MateuszM., Związek Walki Czynnej i Związek Strzelecki w Przemyślu przed I wojną światową, „Przemyskie Zapiski Historyczne”, 10, 2010 .
Gustaw von Iszkowski, [w:] WacławW. Iszkowski WacławW., Biogramy, www.iszkowski.eu, 16 kwietnia 2017 [dostęp 2018-03-19] .

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.

[CITEREFIszkowski2017-1] 1 2 3 4 5 6 Iszkowski 2017 ↓.

[CITEREFŚwiętek199843-2] Świętek 1998 ↓, s. 43.

[CITEREFStaroń20107–8-3] 1 2 Staroń 2010 ↓, s. 7–8.

[4] Kronika. Awans listopadowy w armii. „Głos Rzeszowski”. 47, s. 2, 1908-11-22.

[5] JerzyJ. Gaul JerzyJ., Legiony Polskie w orbicie zainteresować służb wywiadowczych (1914–1916), „Kwartalnik Historyczny”, 2, 1994, s. 28 .

[CITEREFŚwiętek1998414–417-6] Świętek 1998 ↓, s. 414–417.

[CITEREFŚwiętek1998422-7] Świętek 1998 ↓, s. 422.

[8] Jerzy Gaul. Działalność Oddziału Wywiadowczego przy Departamencie Wojskowym Naczelnego Komitetu Narodowego (1914–1915). „Kwartalnik Historyczny”. 85 (3), s. 260-261, 1994.

[S1918-9] 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Ranglisten des Kaiserlichen und Königlichen Heeres 1918. Wiedeń: 1918, s. 75.

[10] Jerzy Jampolski: Wspomnienia z czasów okupacji austrjackiej w Królestwie Kongresowem. Kraków: Krakowska Spółka Wydawnicza, 1924, s. 12, 13.

[GR16-11] 1 2 Kronika. „Głos Rzeszowski”, s. 3, Nr 15 z 2 kwietnia 1916.

[CITEREFŚwiętek199857-12] 1 2 3 Świętek 1998 ↓, s. 57.

[SKK-13] 1 2 3 Sylwester Korwin Kruczkowski: Poczet Polaków wyniesionych do godności szlacheckiej przez monarchów austrjackich w czasie od roku 1773 do 1918: dalej tych osób, którym wymienieni władcy zatwierdzili dawne tytuły książęce względnie hrabiowskie lub nadali tytuły hrabiów i baronów jak niemniej tych, którym zatwierdzili staropolskie szlachectwo. Lwów: 1935, s. 31.