Grocholin – wieś pałucka w Polsce, położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie nakielskim, w gminie Kcynia.

Podział administracyjny

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa bydgoskiego.

Demografia

Według Narodowego Spisu Powszechnego (III 2011 r.) liczyła 453 mieszkańców. Jest drugą co do wielkości miejscowością gminy Kcynia.

Historia

Grocholin był wzmiankowany po raz pierwszy w roku 1384 jako Grocholyno. Nazwa wywodzi się od staropolskiego imienia Grochola lub Grochoła. W połowie XIV wieku miejscowość należała do możnego rodu Nałęczów, w XV przeszła w ręce Pałuków i być może już wtedy, podobnie jak w pobliskiej Gołańczy, istniał tu jakiś obiekt obronny.

Zabytki

Według rejestru zabytków NID na listę zabytków wpisany jest zespół pałacowy:

• pałac, 1. połowa XIX w., nr rej.: A/1003/2 z 8.02.1993. Późnoklasycystyczny pałac zbudowano po 1836 roku. Wyremontowano został w latach 70. XX wieku.
• park, 1. połowa XIX w., nr rej.: A/1003/3 z 8.02.1993
• Dwór obronny w stylu późnorenesansowym (fortalicja) wzniesiony został na przełomie XVI i XVII w. przez Wojciecha Baranowskiego. Dwór charakteryzuje się grubymi murami, a z jego wieży, ze zwieńczeniem z XIX wieku, roztacza się rozległy widok na pałuckie wzgórza i Kcynię. Przy wejściu zachował się portal w stylu manierystycznym. Nr rej.: A/1003/1 z 31.05.1963 i z 18.12.1981.

Obiekty usytuowane są w parku krajobrazowym, ze stawami nawadnianymi przez rzekę Kcyninkę. W pobliżu położony jest rezerwat przyrody.

Na południe od wsi znajduje się grodzisko wczesnośredniowieczne z wałami o wysokości około 3 metrów i średnicy wewnętrznej kotlinki 30 metrów.

• Fortalicja (dwór obronny)
• Portal
• Wnętrze
• Park pałacowy
• Dwór i pałac w 1. połowy XIX w.

Przypisy

Linki zewnętrzne

• Grocholin, [w:] Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. II: Derenek – Gżack, Warszawa 1881, s. 812 .