Gołdapiwo

Gołdapiwo
Położenie
Państwo

 Polska

Miejscowości nadbrzeżne

Kruklanki, Jeziorowskie

Wysokość lustra

116,8 m n.p.m.

Morfometria
Powierzchnia

8,62 km²

Wymiary
• max długość
• max szerokość


5,4 km
2,7 km

Głębokość
• maksymalna


26,9 m

Hydrologia
Rzeki zasilające

Sapina

Rzeki wypływające

Sapina

Położenie na mapie gminy Kruklanki
Położenie na mapie Polski
Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego
Położenie na mapie powiatu giżyckiego
54°06′43,0″N 21°56′52,2″E/54,111944 21,947833

Gołdapiwo, Gołdopiwo (niem. Goldapger See) – jezioro w północno-wschodniej części Krainy Wielkich Jezior Mazurskich, w gminie Kruklanki.

Powierzchnia jeziora 862 ha, maksymalna głębokość 26,9 m, długość 5,4 km, szerokość 2,7 km. Jezioro ma kształt owalny, jedynie w północno-wschodniej części ma wydłużona zatokę stanowiącą odrębne jezioro o nazwie Żabinki, otoczoną wzgórzami. Brzegi są z reguły wysokie, pagórkowate. Dostęp do jeziora jest tylko od północy, gdyż tam brzegi są częściowo zalesione. Przez jezioro Gołdapiwo przebiega szlak kajakowy rzeki Sapiny.

Niedaleko od zatoki Żabinki znajduje się wieś Żabinka. W granicach 4-6 km od wschodniego brzegu jeziora znajdują się lasy Puszczy Boreckiej. Gołdapiwo znajduje się w strefie ciszy na obrzeżach Puszczy Boreckiej, która jest siedliskiem żubrów.

Nazwa

Nazwa jeziora, podobnie jak pobliskiej rzeki Gołdapa, czy miasta Gołdap ma pochodzenie prusko-jaćwieskie. W języku staropruskim galdo oznacza dolinę, podłużną nieckę, a ape rzekę. Z czasem a z pierwszego członu przeszło w obce o.

Jednocześnie istnieją wzmianki mówiące o tym, że pierwotnie nazwę zapisywano jako Dowgepywe (1340), czy Dalgabiba (1595), a dopiero w późniejszym okresie zaszła zmiana szyku Dołgapiwo na Gołdapiwo (1783; analogicznie do zmiany Łek – niem. Lyck – na Ełk). Następnie jezioro funkcjonowało pod nazwą Goldapin See, czy Goldapgar See (1928, 1940) oraz Goldapger See.

Zobacz też

Przypisy

  1. ↑ Nazewnictwo geograficzne Polski. Tom 1. Hydronimy. Część 2. Wody stojące, Ewa Wolnicz-Pawłowska, Jerzy Duma, Janusz Rieger, Halina Czarnecka (oprac.), Warszawa: Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 2006 (seria Nazewnictwo Geograficzne Polski), s. 95, ISBN 83-239-9607-5.
  2. 1 2 Gołdapiwo, [w:] Encyklopedia PWN [dostęp 2019-03-26].
  3. ↑ Zarządzenie ministra administracji publicznej z dnia 17 września 1949 r. o przywróceniu i ustaleniu nazw miejscowości (M.P. z 1949 r. nr 76, poz. 947).
  4. ↑ Jezioro Gołdopiwo. mojemazury.pl. [dostęp 2019-03-26].
  5. ↑ Jezioro Gołdopiwo. kruklanki.pl. [dostęp 2019-03-26].
  6. ↑ B. Konopka, C. Mazur, S. Starzewski, Grosse Masurische Seen. Touristenkarte, wyd. Copernicus, PPWK Warszawa 2003, ISBN 83-7329-245-4
  7. ↑ Nazewnictwo geograficzne Polski. Tom 1. Hydronimy. Część 2. Wody stojące, Ewa Wolnicz-Pawłowska, Jerzy Duma, Janusz Rieger, Halina Czarnecka (oprac.), Warszawa: Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 2006 (seria Nazewnictwo Geograficzne Polski), s. 95, ISBN 83-239-9607-5.
  8. ↑ signi: Zaklęte w nazwach. goldap.org.pl, 2011-03-6. [dostęp 2011-07-03]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-08-17)]. (pol.).
  9. 1 2 3 Nazwy polsko-niemieckie. [dostęp 2011-07-03].
  10. ↑ Oficjalna strona Urzędu Gminy Kruklanki – Mazury. [dostęp 2011-07-03]. (pol.).

Bibliografia

Linki zewnętrzne

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.