Gaje Wielkie
Herb Flaga
Państwo

 Ukraina

Obwód

 tarnopolski

Rejon

tarnopolski

Powierzchnia

6,325 km²

Wysokość

340 m n.p.m.

Populacja (2001)
• liczba ludności
• gęstość


3683
582,29 os./km²

Nr kierunkowy

+380 352

Kod pocztowy

47722

Położenie na mapie obwodu tarnopolskiego
Położenie na mapie Ukrainy
49°31′10″N 25°38′39″E/49,519444 25,644167
Strona internetowa

Gaje Wielkie (ukr. Великі Гаї, Wełyki Haji) – wieś na Ukrainie, w obwodzie tarnopolskim, w rejonie tarnopolskim. W 2001 roku liczyła 3683 mieszkańców, co czyni ją jedną z największych wsi w obwodzie tarnopolskim. Do 1937 w granicach Tarnopola.

We wsi jest 1294 gospodarstw i 40 ulic. Miejscowość leży 4 km na południowy wschód od Tarnopola. Mieszkańcy utrzymują się z pracy w rolnictwie, kilku przedsiębiorstwach, w rzemiośle i usługach. Ozdobą wsi jest kompleks parkowy Gaj Kobzara, w którym znajduje się pomnik Tarasa Szewczenki. W miejscowości znajdują się także szkoła, biblioteka, świetlica, cerkiew greckokatolicka, trzy cmentarze oraz dwa przystanki kolejowe Gaje Wielkie i 1338 km, położone na linii Podwołoczyska – Tarnopol.

Historia

Pierwsza wzmianka w dokumentach o Gajach Wielkich pojawia się w 1785 roku.

W 1896 roku w Gajach Wielkich urodził się Jakym Seńkiwski, późniejszy duchowny greckokatolicki, męczennik i błogosławiony katolicki.

Przed II wojną światową wieś miała mieszany, ukraińsko-polsko-żydowski skład narodowościowy. Do 31 maja 1937 Gaje Wielkie były częścią Tarnopola, potem jako wyodrębniona wieś sołecka należały do gminy Borki Wielkie w powiecie tarnopolskim województwa tarnopolskiego.

Od września 1939 roku pod okupacją radziecką, od 1941 roku pod okupacją niemiecką.

W lipcu 1943 r. w miejscowej cerkwi greckokatolickiej odbyły się religijno-nazistowskie uroczystości, na które zjechało się wielu ukraińskich księży. Pod cerkwią dokonano poświęcenia broni przeznaczonej do mordowania Polaków.

Po II wojnie światowej tereny wsi przyłączono do ZSRR, do Gajów Wielkich przesiedlono Ukraińców z Polski.

W grudniu 1944 oraz 27 marca 1945 roku UPA zabiła w Gajach Wielkich łącznie 78 Polaków.

W 1979 roku wieś zgazyfikowano a w 1987 roku poprowadzono linię telefoniczną.

Związani z miejscowością

  • Kornel Posacki – nauczyciel, kierownik miejscowej publicznej szkoły powszechnej.

Przypisy

  1. ↑ с Великі Гаї, Тернопільська область, Тернопільський район. Офіційний портал Верховної Ради України. [dostęp 2015-03-01]. (ukr.).
  2. 1 2 Інформація про село Великі Гаї Тернопільського району. Oficjalna strona Gajów Wielkich. [dostęp 2015-03-01]. (ukr.).
  3. 1 2 3 ВЕЛИКІ ГАЇ В МИНУЛОМУ. Oficjalna strona Gajów Wielkich. [dostęp 2015-03-01]. (ukr.).
  4. ↑ Блаженний Яким Сеньківський, Ієромонах, ЧСВВ (1896 – 1941). Oficjalna strona Gajów Wielkich. [dostęp 2015-03-01]. (ukr.).
  5. ↑ Grzegorz Rąkowski: Przewodnik krajoznawczo-historyczny po Ukrainie Zachodniej: Podole. books.google.pl. [dostęp 2015-03-01]. (pol.).
  6. ↑ Tarnopolski Dziennik Wojewódzki. 1937, nr 9, poz. 49
  7. 1 2 Henryk Komański, Szczepan Siekierka, Ludobójstwo dokonane przez nacjonalistów ukraińskich na Polakach w województwie tarnopolskim 1939-1946, wyd. 2, Wrocław: Nortom, 2006, s. 387-388, ISBN 83-89684-61-6, ISBN 978-83-89684-61-5, OCLC 156875487.
  8. ↑ Henryk Komański, Szczepan Siekierka, „Ludobójstwo... dokonane przez nacjonalistów ukraińskich na Polakach w województwie tarnopolskim 1939-1946”, Wrocław 2006, ISBN 83-89684-61-6, s. 387.
  9. ↑ Володимир Кіцак: Депортовані з рідної землі. Oficjalna strona Gajów Wielkich. [dostęp 2015-03-01]. (ukr.).
  10. ↑ Dziennik Urzędowy Rady Szkolnej Krajowej we Lwowie. 2, s. 80, 28 lutego 1938.

Linki zewnętrzne

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.