Głowocis

Głowocis
	; Głowocis japoński
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	rośliny
Podkrólestwo	rośliny zielone
Nadgromada	rośliny telomowe
Gromada	rośliny naczyniowe
Podgromada	rośliny nasienne
Nadklasa	nagonasienne
Klasa	iglaste
Rząd	cyprysowce
Rodzina	cisowate
Rodzaj	głowocis
	Nazwa systematyczna
	Cephalotaxus Siebold & Zucc. ex Endl.; Gen. Pl. Suppl. 2: 27 (1842)
	Typ nomenklatoryczny
	C. pedunculata Siebold & Zucc. ex Endl., nom. illeg. (= C. harringtonii (Knight ex J.Forbes) K.Koch)

Głowocis (Cephalotaxus) – rodzaj roślin z rodziny cisowatych (Taxaceae), dawniej często umieszczany w wyodrębnianej rodzinie głowocisowatych (Cephalotaxaceae). Ponieważ okazało się, że głowocis jest zagnieżdżony pod względem filogenetycznym wśród rodzajów należących do cisowatych – współcześnie jest raczej włączany do rodziny w szerokim ujęciu. Alternatywą jest wyróżnienie trzech monofiletycznych rodzin (Cephalotaxaceae, Amentotaxaceae, Taxaceae). Rodzaj obejmuje w zależności od ujęcia od 7–8 do 11 gatunków. Występują one we wschodniej Azji – od północno-wschodnich Indii i Malezji, poprzez Chiny i Koreę po Japonię. Rosną jako drzewa i krzewy podszytowe w lasach liściastych. W Polsce rzadkie w uprawie ze względu na wrażliwość na mrozy.

Morfologia

Pokrój: Zimozielone krzewy i niewysokie drzewa, osiągające do 12 m wysokości, z pędami rozgałęziającymi się okółkowo lub naprzeciwlegle.
Liście: Ułożone dwustronnie w jednej płaszczyźnie lub podnoszące się ku górze, zwykle lekko odgięte ku dołowi. Równowąskie, skórzaste, osadzone są na krótkich ogonkach. Od góry z wyraźnie wystającą wiązką przewodzącą, od spodu z szerokimi paskami aparatów szparkowych w kolorze białym lub szarym.
Organy generatywne: Rośliny dwupienne. Strobile męskie kuliste, liczne, krókoszypułkowe, rozwijają się w kątach liści. Strobil żeński zawiera dwa zalążki (inne cisowate mają pojedynczy). Po zapyleniu rozwijają się nasiona otoczone mięsistą osnówką w kolorze zielonkawym lub z odcieniem fioletowym, osiągające do 2,5 cm długości.

Systematyka

Jeden z rodzajów rodziny cisowatych (Taxaceae). Wykaz gatunków:

Cephalotaxus fortunei Hook. – głowocis chiński, głowocis Fortune'a
Cephalotaxus griffithii Hook.f.
Cephalotaxus hainanensis H.L.Li
Cephalotaxus harringtonii (Knight ex J.Forbes) K.Koch – głowocis japoński
Cephalotaxus lanceolata K.M.Feng ex C.Y.Cheng W.C.Cheng & L.K.Fu
Cephalotaxus latifolia W.C.Cheng & L.K.Fu ex L.K.Fu & R.R.Mill
Cephalotaxus mannii Hook.f.
Cephalotaxus oliveri Mast.
Cephalotaxus sinensis (Rehder & E.H.Wilson) H.L.Li

Przypisy

↑ Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2021-03-26] (ang.).
1 2 3 4 M.J.M.M.J.M. Christenhusz M.J.M.M.J.M. i inni, A new classification and linear sequence of extant gymnosperms, „Phytotaxa”, 19 (1), 2011, s. 55–70, DOI: 10.11646/phytotaxa.19.1.3 (ang.).
↑ Cephalotaxus Siebold & Zucc. ex Endl.. [w:] Plants of the World online [on-line]. Royal Botanic Gardens, Kew. [dostęp 2020-12-03].
↑ Liguo Fu, Nan Li & Robert R. Mill: Cephalotaxaceae Neger. [w:] Flora of China [on-line]. eFloras.org. [dostęp 2020-12-03].
1 2 3 4 5 6 7 Roger Philips, Martyn Rix: The Botanical Garden. Vol. 1. Trees and shrubs. London: Macmillan, 2002, s. 20. ISBN 0-333-73003-8.
1 2 3 4 5 6 Włodzimierz Seneta: Drzewa i krzewy iglaste. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1987, s. 136-137. ISBN 83-01-05225-2.
↑ Cephalotaxus. [w:] The Plant List [on-line]. The Kew Gardens. [dostęp 2011-11-18]. (ang.).

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.

[ruggiero-1] Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2021-03-26] (ang.).

[christenhusz2011-2] 1 2 3 4 M.J.M.M.J.M. Christenhusz M.J.M.M.J.M. i inni, A new classification and linear sequence of extant gymnosperms, „Phytotaxa”, 19 (1), 2011, s. 55–70, DOI: 10.11646/phytotaxa.19.1.3 (ang.).

[powo-3] Cephalotaxus Siebold & Zucc. ex Endl.. [w:] Plants of the World online [on-line]. Royal Botanic Gardens, Kew. [dostęp 2020-12-03].

[china-4] Liguo Fu, Nan Li & Robert R. Mill: Cephalotaxaceae Neger. [w:] Flora of China [on-line]. eFloras.org. [dostęp 2020-12-03].

[philips-5] 1 2 3 4 5 6 7 Roger Philips, Martyn Rix: The Botanical Garden. Vol. 1. Trees and shrubs. London: Macmillan, 2002, s. 20. ISBN 0-333-73003-8.

[seneta-6] 1 2 3 4 5 6 Włodzimierz Seneta: Drzewa i krzewy iglaste. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1987, s. 136-137. ISBN 83-01-05225-2.

[tpl-7] Cephalotaxus. [w:] The Plant List [on-line]. The Kew Gardens. [dostęp 2011-11-18]. (ang.).