Gîsca (ros. Гиска - Giska, ukr. Гиска - Hyska) – wieś w Mołdawii, faktycznie na terenie nieuznawanego międzynarodowo Naddniestrza.

Położenie

Formalnie wieś leży w Mołdawii, w rejonie Căuşeni. Od miasta, które jest jego stolicą, oddalona jest o 27 km. De facto leży w obszarze metropolitalnym Bender i jest w całości kontrolowana przez władze Naddniestrza.

Historia

Pierwsza wzmianka o wsi pochodzi z 1807 r. W roku tym zamieszkiwało ją 30 rodzin, a więc ok. 150 osób, pochodzenia mołdawskiego (rumuńskojęzycznych). Wskutek trwających w regionie wojen rosyjsko-tureckich liczba mieszkańców spadła najpierw do 50 osób w 1809 r., a następnie do zera. W połowie XIX w. wieś została faktycznie założona od nowa przez osadników rosyjskich i ukraińskich. Na początku wieku XX Gîscę zamieszkiwało 2045 osób, a we wsi znajdowało się 240 domów.

Po II wojnie światowej we wsi otwarto szkołę średnią, dom kultury i dwa przedszkola, a także szkołę ekonomii i planowania. Mieszkańcy Gîski pracowali w rolnictwie (uprawa warzyw i owoców) lub w fabrykach i innych zakładach pracy w Benderach.

W miejscowości czynna jest cerkiew Narodzenia Matki Bożej, należąca do dekanatu benderskiego eparchii tyraspolskiej i dubosarskiej Mołdawskiego Kościoła Prawosławnego.

1 kwietnia 1992 r., podczas wojny o Naddniestrze, wojsko mołdawskie przypuściło z terenu wsi atak na Bendery, który został odparty.

Demografia

W 1997 r. w miejscowości żyły 6072 osoby. Naddniestrzański spis powszechny z 2004 r. wykazał natomiast 4841 mieszkańców, z tego:

• 2956 Rosjan,
• 819 Mołdawian,
• 719 Ukraińców,
• 168 Bułgarów,
• 91 Gagauzów,
• 22 Niemców,
• 8 Białorusinów,
• 7 Żydów,
• 51 osób deklarujących inną narodowość.

Przypisy

Bibliografia

• J. Solak, Mołdawia: republika na trzy pęknięta. Historyczno-społeczny, militarny i geopolityczny wymiar "zamrożonego konfliktu" o Naddniestrze, Wydawnictwo Adam Marszałek, Toruń 2014, ISBN 978-83-7780-997-6.