Furmint
‘Furmint’

Grono odmiany furmint
Gatunek

winorośl właściwa
(Vitis vinifera)

Inne nazwy

šipon

Pochodzenie

prawdopodobnie Węgry

Ważne regiony uprawy

Węgry (Tokaj, Somló), Słowenia

Identyfikator VIVC

4292

Przeznaczenie owoców

wino

Kolor skórki

żółtozielony

Cechy uprawowe
Klimat uprawy

chłodniejszy

Mrozoodporność

dość niska

Furmint – biały szczep winnej latorośli, pochodzący prawdopodobnie z Węgier i rozpowszechniony w tokajskim regionie winiarskim, gdzie zajmuje 70% winnic. Popularne są wina typu tokaj aszú. Uprawiany jest również w mniejszym stopniu w Słowenii (pod nazwą šipon), na Słowacji, w Austrii (pod nazwą mosel) i w innych krajach.

Pochodzenie

Przyjmuje się, że furmint pochodzi z Węgier. Uprawa furmint w Tokaju jest wzmiankowana już w źródłach z 1611 roku. Istnieje kilka hipotez, które sugerują, że na Węgry furmint trafił z Włoch, jednak po weryfikacji nie znajdują one potwierdzenia.

W 2012 ustalono, że odmiana jest naturalną krzyżówką starej odmiany gouais blanc (znanej także jako heunisch weiß) i alba imputotato. Pokrewieństwo z gouais blanc było udowodnione już wcześniej. Naturalnym potomkiem odmiany jest inna klasyczna tokajska odmiana, hárslevelű, a hodowcy uzyskali z furminta kilka nowych, przede wszystkim węgierską odmianę zéta (oremus). Enolodzy wyróżnili cztery typowe warianty furminta o tym samym kodzie genetycznym, ale różnej charakterystyce.

Charakterystyka

Furmint dojrzewa późno, lecz wcześnie wypuszcza pąki. Jest dość wrażliwy na przymrozki. Owoce cechują się wysoką kwasowością. Furmint wyróżnia się charakterystycznym, wyrazistym aromatem i dobrze nadaje się do starzenia. Przeważają wina słodkie, typu tokaja aszú. Porażonych pleśnią jagód używa się również do dosładzania zwykłych owoców. Wytrawne wina tokajskie z furmint są aromatyczne i bogate w nuty mineralne i cytrusowe, produkowane na wzór win z chardonnay. Cienkie skórki sprzyjają porażeniu szlachetną pleśnią. Obok hárslevelű uważany za jedną z najlepszych rodzimych odmian węgierskich. W trakcie selekcji preferuje się klony o mniejszych gronach, które wykazują wyższą koncentrację aromatów.

Rozpowszechnienie

Węgry

Furmint jest powszechnie kojarzony z winami tokajskimi; w tokajskim regionie winiarskim zajmuje 70% winnic. Na 4006 ha winnic na Węgrzech w 2006 aż 97% przypadało na okolice Tokaju. Poza Tokajem jest uprawiany w okolicach Peczu oraz jako podstawowa odmiana w regionie Somló. Wina są często kupażowane z bardziej aromatyczną odmianą hárslevelű, rzadziej z muscat blanc à petit grains, znanym na Węgrzech jako sárga muskotály i swoim potomkiem, zétą.

Austria

Szczep jest uprawiany w Austrii, ale na niewielką skalę. Produkuje się z niego wina wytrawne, dość pełne i pełne, dobrze udaje się w Burgenlandzie. Uprawy są niewielkie: w Burgenlandzie w 2009 było ledwie 8 ha, a drugie tyle wokół Jeziora Nezyderskiego (Neusiedler See) – 2,62 ha. Rokowania są dobre i przypuszczalnie obszar obsadzony furmintem będzie rósł. W innych regionach szczep nie jest objęty statystykami.

Inne kraje europejskie

Furmint jest uprawiany również po słowackiej stronie tokajskich wzgórz (region Tokajská). Styl win jest podobny do węgierskiego, choć bardziej stonowany.

W Słowenii szczep jest znany pod nazwą šipon. Jest ważną odmianą w regionie Podrawie. Winiarze produkują wytrawne wina, a w lepszych latach słodsze. Uprawy sięgały w 2009 roku 694 ha.

W nadbrzeżnej części Chorwacji używa się synonimu pošip albo moslavac. Wina przeważnie są wytrawne i kupażowane z kilku odmian.

Pozostałe

Do Australii szczep sprowadził prawdopodobnie James Busby w 1832, ale jest rzadko spotykany, przeważnie jako intruz w winnicach.

Z furminta produkuje się na niewielką skalę wina w tokajskim stylu w Republice Południowej Afryki.

Potencjał odmiany jest wysoki i można przypuszczać, że eksperymentalne uprawy pojawią się w kolejnych krajach.

Przypisy

  1. 1 2 3 Furmint w bazie danych Instytutu Hodowli Winorośli Geilweilerhof. [dostęp 2014-04-28]. (ang.).
  2. 1 2 3 4 5 Johnson 2008 ↓, s. 268.
  3. ↑ MacNeil 2001 ↓, s. 587.
  4. 1 2 Walton i Glover 1998 ↓, s. 123.
  5. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 Jancis Robinson, Julia Harding, José Vouillamoz: Wine Grapes. HarperCollinsPublishers, 2012, s. 373–375. ISBN 978-0-06-220636-7. (ang.).
  6. ↑ MacNeil 2001 ↓, s. 593.
  7. 1 2 MacNeil 2001 ↓, s. 591.
  8. 1 2 Stevenson 2005 ↓, s. 37.
  9. ↑ Stevenson 2005 ↓, s. 417.
  10. 1 2 3 4 George Kerridge, Angela Gackle: Vines for Wines. Collingwood: CSIRO, 2005, s. 39. (ang.).
  11. 1 2 3 MacNeil 2001 ↓, s. 66.
  12. ↑ Johnson 2008 ↓, s. 269.
  13. ↑ MacNeil 2001 ↓, s. 598.
  14. ↑ Johnson 2008 ↓, s. 266.
  15. ↑ Stevenson 2005 ↓, s. 419.
  16. ↑ Fiévez i Thomann 2009 ↓, s. 695.
  17. 1 2 Stevenson 2005 ↓, s. 388–389.
  18. ↑ MacNeil 2001 ↓, s. 561.
  19. 1 2 Documentation 2011. Structure, wine, country, Austria. Austrian Wine. [dostęp 2014-04-10]. [zarchiwizowane z tego adresu (14 lutego 2014)]. (ang.).
  20. ↑ Stevenson 2005 ↓, s. 424–425.
  21. ↑ Stevenson 2005 ↓, s. 45.
  22. ↑ Fiévez i Thomann 2009 ↓, s. 706.
  23. ↑ Johnson 2008 ↓, s. 271.
  24. ↑ Stevenson 2005 ↓, s. 427.

Bibliografia

  • Patrick Fiévez, Wolfgang Thomann: Europa Środkowa i Wschodnia. W: André Dominé: Wino. Wyd. 2. Ożarów Mazowiecki: Wydawnictwo Olesiejuk, 2009, s. 704. ISBN 978-83-7626-712-8. (pol.).
  • Hugh Johnson, Jancis Robinson: Wielki atlas świata win. Buchmann, 2008, s. 266–271. ISBN 978-83-7670-164-6. (pol.).
  • Karen MacNeil: The Wine Bible. Nowy Jork: Workman Publishing, 2001. ISBN 978-1-56305-434-1. (ang.).
  • Tom Stevenson: The Sotheby’s Wine Encyclopedia. Wyd. 4. Londyn: Dorling Kindersley, 2005. ISBN 0-7566-1324-8. (ang.).
  • Stuart Walton, Brian Glover: The Ultimate Encyclopedia of Wine, Beer, Spirits and Liqueurs. Hermes House, 1998. ISBN 978-1840380859. (ang.).
This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.