Filip IV pod Fragą

Filip IV pod Fragą
Felipe IV en Fraga
Autor	Diego Velázquez
Data powstania	1644
Medium	olej na płótnie
Wymiary	135 × 98 cm
	Miejsce przechowywania
Miejscowość	Nowy Jork
Lokalizacja	Frick Collection

Filip IV pod Fragą – portret olejny hiszpańskiego malarza Diega Velázqueza.

Okoliczności powstania portretu

Od 1623 roku Diego Velázquez sprawował funkcję nadwornego malarza króla Filipa IV. Do jego obowiązków należało portretowanie władcy i członków rodziny królewskiej. W 1640 roku wybuchła rewolta w Katalonii i Aragonii, w wyniku której armia francuska zajęła te regiony. W 1644 roku armia hiszpańska rozpoczęła kampanię odbicia zajętych terenów; w czerwcu tego samego roku król Filip IV pojawił się na odbijanych terenach, m.in. w wyzwolonej Fradze. Towarzyszył mu Velázquez, który (według relacji Palomina, biografa artysty) namalował portret króla w trzy dni, by jak najszybciej wysłać go królowej Elżbiecie Burbon, do Madrytu.

Opis

Na wszystkich wcześniejszych portretach króla wykonanych przez Velázqueza, Filip odziany był na czarno, przedstawiony na ciemnym tle, co nadawało mu poważny, majestatyczny wygląd. Na portrecie z Fragi malarz po raz pierwszy ukazał władcę w odmienny sposób. Król został sportretowany w trzech czwartych. Ma na sobie czerwony płaszcz naczelnego wodza, który nosił podczas wjazdu do odzyskanej Lleidy, w prawej ręce trzyma buławę opartą o biodro, a w lewej dłoni kapelusz.

Filip IV ma na sobie czerwony kaftan, bogato zdobiony białym haftem, z szerokim koronkowym kołnierzem i szerokimi rozciętymi rękawami, spod których wyglądają obcisłe białe – jest pełen przepychu i wyraziście odcina się od szarobrązowego, neutralnego tła (Rolfa Tomana: Sztuka Baroku)

Portret na przestrzeni lat był kilkakrotnie kopiowany. Najlepsza i najbardziej znana kopia znajduje się w londyńskim Dulwich College. Pierwotnie portret uważano za oryginalną pracę Diega Velázqueza, dopiero w 1911 roku, hiszpański znawca i krytyk sztuki Aureliano de Beruete y Moret atrybucję dzieła przypisał zięciowi mistrza, Juanowi del Mazo.

Proweniencja

Obraz trafił do Madrytu i 16 sierpnia 1644 roku został wystawiony pod pozłacanym baldachimem w kościele św. Marcina z Tours (San Martín). W 1748 roku, Ferdynand VI podarował go księciu Parmy. Następnie portret trafiał do różnych pomniejszych kolekcji m.in.: w Zamku Wartegg w Szwajcarii, do kolekcji w Schwarzau am Steinfelde w Austrii (1864), po 1907 roku do zamku Liechtenegg w Austrii. W 1910 roku książę Eliasz Parmeński sprzedał portret londyńskiej firmie Thomas Agnew & Sons, zajmującej się handlem dzieł sztuki. W 1911 roku trafił do Nowego Jorku do zbiorów Frick Collection. W 2010 roku obraz został poddany konserwacji w waszyngtońskim Metropolitan Museum of Art.

Przypisy

1 2 Toman 2004 ↓, s. 408.
↑ Rey 2004 ↓, s. 242.
1 2 Diego Rodríguez de Silva y Velázquez (1599–1660) King Philip IV of Spain, 1644 Oil on canvas. [w:] Strona internetowa The Frick Collection [on-line]. The Frick Collection. [dostęp 2014-12-05]. (ang.). (źródło: Art in The Frick Collection: Paintings, Sculpture, Decorative Arts, New York: Harry N. Abrams, 1996).

Bibliografia

Rolf Toman: Sztuka Baroku. h.f. ullmann, 2004. ISBN 978-3-8331-4208-6.
José López-Rey: Velázquez. Catalogue raisonné, vol. II. Taschen Wildenstein Institute, 1996.

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.

[CITEREFToman2004408-1] 1 2 Toman 2004 ↓, s. 408.

[CITEREFRey2004242-2] Rey 2004 ↓, s. 242.

[FrickCollection-3] 1 2 Diego Rodríguez de Silva y Velázquez (1599–1660) King Philip IV of Spain, 1644 Oil on canvas. [w:] Strona internetowa The Frick Collection [on-line]. The Frick Collection. [dostęp 2014-12-05]. (ang.). (źródło: Art in The Frick Collection: Paintings, Sculpture, Decorative Arts, New York: Harry N. Abrams, 1996).