Ewakuacja z bazy Karin
Rozpad Jugosławii
Czas

styczeń 1993

Miejsce

Republika Serbskiej Krajiny

Terytorium

Chorwacja

Wynik

uratowanie francuskich żołnierzy

Strony konfliktu
UNPROFOR Serbska Krajina
 FR Jugosławii
 Chorwacja
Dowódcy
– ppłk Petr Pavel
– Eric Zanolini 		nieznani
Siły
/ – 29
– 55 		nieznane
Straty
– 2 zabitych nieznane
Położenie na mapie Chorwacji
44°07′27,9″N 15°38′05,7″E/44,124417 15,634917

Ewakuacja z bazy Karin – przeprowadzona w styczniu 1993 w trakcie wojny w Jugosławii operacja uratowania żołnierzy francuskich przez żołnierzy czechosłowackich działających w ramach misji UNPROFOR.

Przebieg

Na przełomie 1992/1993 francuska baza wojskowa w Karinie, gdzie przebywało 55 żołnierzy, znalazła się pod ostrzałem moździerzowym z chorwackiej strony frontu. Nie mogła zostać wsparta przez pozostałe siły francuskie, ponieważ łączący je wcześniej most został zniszczony. W efekcie mogła im pomóc jedynie oddalona o 30 km czechosłowacka jednostka misji UNPROFOR stacjonująca w okolicach Jezior Plitwickich. Do bazy w Karinie wysłano 29 żołnierzy i 2 transportery SKOT. Przebycie dzielącego je odcinka trwało dwie godziny. Przejazd utrudniały powalone drzewa, które trzeba było usunąć mimo trwającego ostrzału. Według relacji dowodzącego operacją ppłk. Petra Pavla, serbskie oddziały „Tygrysów Arkana” Željka Ražnatovića wykorzystywały Czechów i Słowaków jako żywe tarcze przed ostrzałem chorwackim. Serbowie próbowali ich także nakierować na pola minowe.

Po przybyciu transporterów do bazy, francuski dowódca Eric Zanolini zarządził ewakuację swoich żołnierzy. Znajdowali się oni w czterech lokalizacjach, po 10–15 osób każda. Dwóch Francuzów było już wówczas martwych, a kilku rannych. Baza była bombardowana zarówno z chorwackiej, jak i serbskiej strony frontu. Pavel musiał wynegocjować warunki odwrotu z serbskim dowódcą. Po uzyskaniu jego zgody na przejście, ogień otworzyła artyleria chorwacka. Udało się go wstrzymać dzięki interwencji francuskiego oficera łącznikowego oddelegowanego do chorwackiego sztabu. Ewakuacja w bezpieczne miejsce przebiegła pomyślnie.

W 1993 minister obrony Francji odznaczył czterech czechosłowackich żołnierzy Krzyżem Waleczności Wojskowej: ppłk. Petra Pavla, mjr. Karla Klinovskiego, mjr. Stanislava Zaplatílka i ppłk. Pavla Jirkovskiego. Był to największy sukces czechosłowackiej armii w ramach misji UNPROFOR. Operacja szczególną rozpoznawalność przyniosła Petrovi Pavlovi, który w 2012 został nadto wyróżniony najwyższym francuskim odznaczeniem – Legią Honorową.

Zobacz też

Uwagi

  1. ↑ Czechosłowacja przestała istnieć 31 grudnia 1992, jednak rozdzielenie sił zbrojnych nastąpiło trzy miesiące później.

Przypisy

  1. ↑ Čeští vojáci v 90. letech v bývalé Jugoslávii obstáli, prozrazuje nová studie [online], VHU PRAHA, 29 marca 2012 [dostęp 2023-01-14] [zarchiwizowane z adresu 2022-12-10] (cz.).
  2. 1 2 3 Jan Gazdík, Jak generál Petr Pavel osvobodil francouzské vojáky [online], Cesky a slovensky svet [dostęp 2023-01-14] [zarchiwizowane z adresu 2022-12-23] (cz.).
  3. 1 2 Jan Šik, Bitvy naší historie: „Záchrana francouzských vojáků ze základny Karin” [online], iDNES.cz, 2 maja 2015 [dostęp 2023-01-14] (cz.).
  4. ↑ Ondřej Kundra, Pavel v srdci nepřítele [online], Týdeník Respekt, 22 czerwca 2014 [dostęp 2020-06-06] [zarchiwizowane z adresu 2020-11-11] (cz.).
  5. ↑ Petr Sokol, Kdo je generál Petr Pavel: Nejvýše postavený muž NATO, válečný hrdina, bývalý komunista i možný prezident [online], Reflex.cz, 14 listopada 2019 [dostęp 2020-06-06] [zarchiwizowane z adresu 2021-03-04] (cz.).
  6. ↑ Jindřich Marek, Armáda České Republiky. Symbol demokracie a státní suverenity. 1993–2012, Jaroslav Pajer (red.), Praha: Ministerstvo Obrany České Republiky, s. 102, ISBN 978-80-7278-614-5 [dostęp 2020-06-07] [zarchiwizowane z adresu 2020-04-06] (cz.).
  7. 1 2 Martin Shabu, 'Veliteli, já ho smahnu.' Generál Pavel vzpomíná na dramatické momenty z Jugoslávie [online], Lidovky.cz, 8 lipca 2019 [dostęp 2023-01-14] [zarchiwizowane z adresu 2022-09-07] (cz.).
  8. ↑ Marek Bruna, Pavel se sešel s velitelem vojáků, které pomohl před 30 lety zachránit [online], tn.nova.cz, 7 grudnia 2022 [dostęp 2023-01-14] [zarchiwizowane z adresu 2022-12-22] (cz.).
  9. ↑ Předání vyznamenání Petrovi Pavlovi za záchranu francouzské jednotky UNPROFOR v bývalé Jugoslávii z obklíčení. Praha, 26. 8. 1993 [online], zpravy.aktualne.cz [dostęp 2024-03-05] (cz.).
  10. ↑ UNPROFOR – mírová mise, 1992 – 1995, země bývalé Jugoslávie, 2250 příslušníků [online], Zahraniční mise AČR [dostęp 2023-01-14] [zarchiwizowane z adresu 2022-04-03] (cz.).
  11. ↑ Jitka Lenková, Václav Pavlík, Nejdůležitější bitvy v českých dějinách, Frýdek-Místek: Alpress, 2007, s. 282, ISBN 978-80-7362-470-5 (cz.).
  12. ↑ Jaroslav Šimáček, Generál Pavel: Manželku poznal v kasárnách. Slávu mu vynesla záchrana padesátky Francouzů [online], Blesk.cz, 26 czerwca 2015 [dostęp 2023-01-14] [zarchiwizowane z adresu 2023-01-13] (cz.).
  13. ↑ Général Petr Pavel, Officier de la Légion d’honneur [online], La France en République tchèque, 15 sierpnia 2016 [dostęp 2020-06-07] [zarchiwizowane z adresu 2020-06-07] (fr.).
This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.