| Euaeshnida | |
| Bechly, 1996 | |
| Okres istnienia: jura–dziś | |
Gomphaeschna antilope z rodziny Gomphaeschnidae sensu Bechly, 1996 | |
Żagnica sina z rodziny żagnicowatych | |
| Systematyka | |
| Domena | |
|---|---|
| Królestwo | |
| Typ | |
| Gromada | |
| Rząd | |
| Podrząd | |
| (bez rangi) | Euepiproctophora |
| (bez rangi) | Anisopteromorpha |
| (bez rangi) | Trigonoptera |
| (bez rangi) | Pananisoptera |
| (bez rangi) | Neoanisoptera |
| Infrarząd | |
| (bez rangi) | Euanisoptera |
| (bez rangi) | Aeshnoptera |
| (bez rangi) | Aeshnomorpha |
| (bez rangi) | Panaeshnida |
| (bez rangi) | Aeshnida |
| (bez rangi) | Paneuaeshnida |
| (bez rangi) | Euaeshnida |
Euaeshnida – takson ważek z podrzędu Epiprocta i infrarzędu różnoskrzydłych.
Morfologia
Ważki te mają głowę o dużych oczach złożonych stykających się pośrodkowo. Ich autapomorfią są wyraźnie nierównoległe w przebiegu druga gałąź żyłki radialnej tylnej i żyłka interradialna druga. Użyłkowanie skrzydła cechuje się u nich ponadto tak jak u Paracymatophlebiidae wyraźnie pofalowaną drugą gałęzią żyłki radialnej tylnej, gałęzią 3/4 tejże żyłki równoległą do żyłki medialnej przedniej aż po krawędź skrzydła. Sektor medialny spłaszczony jest dość prosty i długi, tylko u Eumorbaeschnidae jeszcze nieco nieregularny. Charakterystyczna dla Euaeshnida jest dystalna strona drugiej gałęzi wtórnej żyłki medialnej przedniej w trójkącie dyskoidalnym przynajmniej nieco zakrzywiona lub zagięta. W przednim skrzydle trójkąt dyskoidalny jest silniej wydłużony niż w tylnym. Pętla analna jest w mniejszym lub większym stopniu wydłużona poprzecznie. Tak jak u innych Aeshnida odwłok ma tergity segmentów od trzeciego do ósmego zaopatrzone w bardzo wyraźnie wykształcone podłużne żeberka biegnące przez środek strony grzbietowej.
Taksonomia
Analogiczny takson jako pierwszy wprowadził Hans Lohmann pod nazwą Palanisoptera, najpierw w nieopublikowanym manuskrypcie z 1995 roku, a następnie w publikacji z 1996 roku. Nazwa Palanisoptera została jednak już w 1991 roku użyta przez Hansa Klausa Pfau dla innego taksonu. Również w 1996 roku przez Güntera Bechly’ego wprowadzona została nazwa Euaeshnida dla taksonu odpowiadającego Palanispotera Lohmanna oraz nazwa Aeshnomorpha dla taksonu odpowiadającego Palanisoptera Pfau. Euaeshnida zbliżone są też swym zakresem do Aeshninae zdefiniowanych w pracy Richarda A. Muttkowskiego z 1910 roku.
Filogenetyczna systematyka Euaeshnida według pracy Bechly’ego z 2007 roku do rangi rodziny przedstawia się następująco:
- †Eumorbaeschnidae
- Neoaeshnida
- Gomphaeschnidae
- Aeshnodea
- Allopetaliidae
- Euaeshnodea
- Brachytronidae
- Aeshnoidea
- Telephlebiidae
- Aeshnidae – żagnicowate
Przypisy
- 1 2 3 4 Günter Bechly, Phylogenetic Systematics of Euanisoptera / Aeshnoptera, [w:] Günter Bechly, Phylogenetic Systematics of Odonata, Böblingen 2007.
- ↑ Hans Lohmann. Das phylogenetische System der Anisoptera (Odonata). „Deutsche Entomologische Zeitschrift”. 106 (9), s. 209–266, 1996.
- ↑ H.K. Pfau. Contributions of functional morphology to the phylogenetic systematics of Odonata. „Advances in Odonatology”. 5, s. 109-141, 1991.
- ↑ Günter Bechly, Morphologische Untersuchungen am Flügelgeäder der rezenten Libellen und deren Stammgruppenvertreter (Insecta; Pterygota; Odonata), unter besonderer Berücksichtigung der Phylogenetischen Systematik und des Grundplanes der *Odonata, „Petalura”, Special Volume 2, 1996, s. 1–402.
- ↑ Richard Anthony Muttkowski. Catalogue of the Odonata of North America. „Bulletin of the Public Museum of the City of Milwaukee”. 1 (1), s. 1-207, 1910.
- ↑ Günter Bechly, Phylogenetic classification of fossil and extant odonates, [w:] Günter Bechly, Phylogenetic Systematics of Odonata, Böblingen 2007.