Ernst Enno

Ernst Enno
Data i miejsce urodzenia

27 maja?/8 czerwca 1875
Valguta

Data i miejsce śmierci

7 marca 1934
Haapsalu

Dziedzina sztuki

poezja

Ważne dzieła

Uued luuletused (1908),
Hallid laulud (1910)

Ernst Enno (ur. 27 maja?/8 czerwca 1875 w Valgucie, zm. 7 marca 1934 w Haapsalu) – estoński poeta, jeden z pierwszych przedstawicieli nurtu symbolistycznego w Estonii, uznawany za twórcę poezji mistycznej.

Edukacja i praca zawodowa

W latach 1896–1904 studiował na wydziale handlu Politechniki Ryskiej, a następnie pracował jako dziennikarz w Tartu, urzędnik w Parnawie i nauczyciel języka estońskiego i niemieckiego w Valdze. Od 1919 roku do śmierci pracował jako doradca szkolny w prowincji Lääne i mieszkał w Haapsalu. W latach 1922–1927 był także redaktorem czasopisma dla dzieci Laste Rõõm.

Twórczość

Pierwsze wiersze wydał w 1896 roku. Na początku XX wieku zainspirował się pracami Maurice’a Maeterlincka i Rainera Marii Rilkego oraz zainteresował się literaturą filozoficzną i religijną, w szczególności teozofią i taoizmem. Opublikował cztery zbiory poezji: Uued luuletused (1908), Hallid laulud (1910), Valge öö (1920), Kadunud kodu (1920). Dwa pierwsze zyskały największą popularność. W 1998 Urmas Tõnisson zebrał jego wiersze i wydał pod nazwą Rändaja õhtulaul. Również jego wiersze dla dzieci zostały wydane pod nazwą Üks rohutirts läks kõndima przez Ellen Niit w 1957 roku. W 1910 roku wydał autobiograficzny zbiór opowiadań, Minu sõbrad.

Jest uznawany za twórcę poezji mistycznej i jednego z najwybitniejszych przedstawicieli estońskiego neoromantyzmu, choć czołowi twórcy grupy Noor-Eesti, Gustav Suits i Friedebert Tuglas byli krytyczni wobec jego prac.

Życie osobiste

18 lub 28 sierpnia 1909 poślubił Elfriede Saul, którą poznał wiosną 1900 roku. Para miała córkę Liki (ur. 23 listopada 1910, zm. 31 grudnia 1984 lub 1 stycznia 1985). Jego wnuczką jest pisarka Elin Toona.

Zmarł 7 marca 1934 w Haapsalu na zapalenie płuc. Został pochowany trzy dni później na starym cmentarzu w tymże mieście, a wraz z nim jest pochowana jego żona i jej siostra. Zgodnie z wolą poety, obok jego grobu posadzono wiśniowe drzewo.

30 lipca 1939 w Haapsalu odsłonięto jego pomnik autorstwa Romana Haavamägiego.

Przypisy

  1. ↑ Enno, Ernst. [w:] Eesti biograafiline andmebaas ISIK [on-line]. kirmus.ee. [dostęp 2019-12-24]. (est.).
  2. ↑ Väikesed inimesed mõistsid Ernst Ennot paremini kui suured. opleht.ee, 2018-05-04. [dostęp 2019-12-24]. (est.).
  3. 1 2 3 4 5 6 7 Ernst Enno. [w:] Estonian Writers Online Dictionary [on-line]. sisu.ut.ee. [dostęp 2019-12-24]. (ang.).
  4. ↑ Raamat „Üks rohutirts läks kõndima. Luuletusi lastele”. vanaraamat.ee. [dostęp 2019-12-24]. (est.).
  5. ↑ Эльвира Михайлова (ред.): Антология эстонской поэзии. Таллинн: КПД, 1999, s. 95. ISBN 978-9985-899-08-3. (ros.).
  6. 1 2 3 4 Heili Reinart: Ella Enno jättis oma kunstnikuande abikaasa Ernst Enno suurema luuleande varju. postimees.ee, 2017-09-05. [dostęp 2019-12-24]. (est.).
  7. ↑ Ann Must. Ernst Enno kodu Valgas on alles. „Keel ja Kirjandus”. 5 (1987), s. 302–303, 1987. (est.).
  8. 1 2 Toona, Liki. [w:] Eesti teatri biograafiline leksikon [on-line]. etbl.teatriliit.ee. [dostęp 2019-12-24]. (est.).
  9. ↑ Album Academicum Universitatis Tartuensis 1918-1944. T. 3: Tartu Ülikooli 1929-1944 immatrikuleeritud üliõpilased, matriklinumbrid 10192-19954. Tartu: Tartu Ülikooli Kirjastus, 1994, s. 111. ISBN 978-9985-56-075-4. (est.).
  10. ↑ Margit Kilumets: Elin Toona: I want to let those awful moments out; let others read them. err.ee, 2018-10-23. [dostęp 2019-12-24]. (ang.).
  11. ↑ Tarmo Õuemaa: Elin Toona: kirjutasin mälestused, et ma ei oleks mittekeegi. le.ee, 2017-09-12. [dostęp 2019-12-24]. (est.).
  12. ↑ Ernst Enno surnud. „Sakala”. 28, s. 3, 1934-03-08. (est.).
  13. ↑ Luuletaja E. Enno †. „Postimees”. 67, s. 4, 1934-03-09. ISSN 2228-2416. (est.).
  14. ↑ Kirjanik Ernst Enno maeti. „Kaja”. 60, s. 3, 1934-03-10. (est.).
  15. ↑ Haapsalu vana kalmistu – Kultuuriloolised hauad. kalmistud.ee. [dostęp 2019-12-24]. (est.).
  16. ↑ Ernst Enno (1875-1934) haud. kalmistud.ee. [dostęp 2019-12-24]. (est.).
  17. ↑ Haapsalus avati Ernst Enno mälestussammas. „Maa Hääl”. 85, s. 5, 1939-07-31. (est.).
  18. ↑ Ernst Enno Monument. visitestonia.com. [dostęp 2019-12-24]. (ang.).
  19. ↑ Haapsalus awati E. Enno mälestussammas. „Postimees”. 202, s. 1, 1939-07-31. ISSN 2228-2416. (est.).
This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.