| Imię i nazwisko |
Jan Fryderyk Edward Sobolewski |
|---|---|
| Pseudonim |
J. Feski |
| Data i miejsce urodzenia | |
| Pochodzenie | |
| Data i miejsce śmierci | |
| Instrumenty | |
| Gatunki | |
| Zawód |
Jan Fryderyk Edward Sobolewski, niem. Johann Friedrich Eduard Sobolewski (ur. 1 października 1804 w Królewcu, zm. 17 maja 1872 w Saint Louis w stanie Missouri) – niemiecki kompozytor, dyrygent i pedagog muzyczny pochodzenia polskiego.
Życiorys
Syn oboisty. Studiował w Berlinie u Carla Friedricha Zeltera, następnie w latach 1821–1824 przebywał w Dreźnie, gdzie był uczniem Carla Marii von Webera. Od 1830 roku przebywał w Królewcu, gdzie występował jako skrzypek, a także był dyrektorem i dyrygentem teatru miejskiego. Założył Polskie Towarzystwo Śpiewacze (1834), był współorganizatorem Ostpreussisches Musikfest (1835) oraz organistą i kantorem Altstädtische Kirche. W 1838 roku zorganizował Philharmonische Gesselschaft, którego był później dyrygentem. Pod pseudonimem J. Feski współpracował z czasopismem „Neue Zeitschrift für Musik”, na łamach którego polemizował z ideałami artystycznymi Richarda Wagnera. Od 1854 do 1858 roku pełnił funkcję dyrektora i dyrygenta teatru miejskiego w Bremie. W 1859 roku wyemigrował do Stanów Zjednoczonych. Osiadł w Milwaukee, gdzie w 1860 roku zorganizował Milwaukee Philharmonic Society Orchestra. W 1860 roku przeprowadził się do Saint Louis, gdzie dyrygował Philharmonic Society (1860–1866) oraz wykładał w Bonham’s Female Seminary.
Twórczość
Był autorem oper Imogen (wyst. Królewiec 1833), Velleda (wyst. Królewiec 1836), Salvator Rosa (wyst. Królewiec 1848), Komala (wyst. Weimar 1858), Mohega, die Blume des Waldes (wyst. Milwaukee 1859) i An die Freude (wyst. Milwaukee 1859). Szczególną popularność w Stanach Zjednoczonych zdobyła sobie napisana przez kompozytora do własnego libretta opera o narodowym charakterze Mohega, die Blume des Waldes, w której pojawia się postać Kazimierza Pułaskiego i indiańskiej dziewczyny. Ponadto komponował oratoria, poematy symfoniczne, pieśni. W utworach wokalnych nawiązywał do form barokowych i klasycystycznych.
Uwagi
Przypisy
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 Encyklopedia Muzyczna PWM. T. 10. Część biograficzna sm–ś. Kraków: Polskie Wydawnictwo Muzyczne, 2007, s. 21–22. ISBN 978-83-224-0866-7.
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Baker’s Biographical Dictionary of Musicians. T. Volume 5 Pisc–Stra. New York: Schirmer Books, 2001, s. 3391. ISBN 0-02-865530-3.
- 1 2 3 4 Deutsche biographische Enzyklopädie (DBE). T. Band 9 Schlumberger – Thiersch. München: K.G. Saur, 2008, s. 491. ISBN 978-3-598-25039-2.
- 1 2 3 Deutsches Theater-Lexikon. T. Band 4 Singer – Tzschoppe. München: K.G. Saur, 1998, s. 2221. ISBN 3-907820-30-4.
Linki zewnętrzne
- Edward Sobolewski – twórczość tego autora dostępna w bibliotece cyfrowej International Music Score Library Project