Daniel mezopotamski

Daniel mezopotamski
	Dama mesopotamica
	(Brooke, 1875)
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	zwierzęta
Typ	strunowce
Podtyp	kręgowce
Gromada	ssaki
Podgromada	żyworodne
Infragromada	łożyskowce
Rząd	parzystokopytne
Podrząd	przeżuwacze
Rodzina	jeleniowate
Podrodzina	jelenie
Rodzaj	daniel
Gatunek	daniel mezopotamski
Synonimy
	Dama dama mesopotamica (Brooke, 1875);
	Dama dama mesopotamica (Brooke, 1875);
	Kategoria zagrożenia (CKGZ)
	; zagrożony

Daniel mezopotamski, daniel perski (Dama mesopotamica) – gatunek ssaka z rodziny jeleniowatych, dawniej traktowany jako podgatunek daniela.

Występowanie i biotop

Naturalny zasięg jego występowania obejmował Azję Mniejszą od Turcji po Iran i Afganistan, a także część północnej Afryki. W 1940 r. uznano je za gatunek wymarły na wolności, jednak w latach 1957–1959 r. ekspedycja sfinansowana przez Fritza Adama Hermanna von Opel odnalazła dziką populację 25 osobników w irańskiej prowincji Hormuz. W celu ochrony gatunku przed kłusownikami przeniesiono wszystkie osobniki na wyspę Dasht-e-naz przy granicy z Irakiem. W 1978 r. wyspa znalazła się w strefie walk toczącej się wojny iracko-irańskiej. Specjalnej ekspedycji udało się wówczas uśpić i wywieźć do Izraela ostatnim odlatującym z Iranu samolotem pięć danieli mezopotamskich. Obecnie występuje w kilku regionach Iranu i w Izraelu. Wg stanu na 2019 w 25 ogrodach zoologicznych na świecie, w tym w polskim Wrocławiu, żyje połowa całkowitej populacji tego gatunku (ok. 340 osobników).

Ich pożywienie stanowią gałęzie i liście, w porze suchej kora drzew. Samica rodzi zazwyczaj jedno młode, które po pół roku rozpoczynają samodzielne życie. Preferuje otwarte tereny trawiaste.

Charakterystyka

Daniel mezopotamski jest większy od daniela europejskiego (Dama dama), osiągając do 200 kg masy. Przedstawiciele tego gatunku mają ubarwienie jasnopłowe w cętki, a zimą szarawe. Mają zwykle większe i mniej łopatowate poroże. Ubarwienie jasnopłowe z białymi plamkami na bokach i grzbiecie, od spodu białawe.
Długość ciała – do 240 cm
Wysokość w kłębie – do 110 cm
masa ciała – dochodzi do 200 kg

Zagrożenia i ochrona

Daniel mezopotamski jest zwierzęciem bardzo rzadkim. Został uznany za gatunek zagrożony wyginięciem. Objęto go całkowitą ochroną. Jest objęty konwencją waszyngtońską CITES (załącznik I). Jedyna populacja dziko żyjących danieli perskich występuje w rezerwatach w pobliżu rzek Dez i Karkheh w Iranie. Został reintrodukowany w północnym Izraelu.

Występowanie w Polsce

Daniele mezopotamskie w Polsce hodowane są we wrocławskim oraz łódzkim ogrodzie zoologicznym.

Przypisy

↑ Dama mesopotamica, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).
↑ N.Y.N.Y. Werner N.Y.N.Y. i inni, Dama mesopotamica, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species 2015, wersja 2015.2 [dostęp 2015-09-04] (ang.).
↑ Nazwa polska za: Włodzimierz Cichocki, Agnieszka Ważna, Jan Cichocki, Ewa Rajska, Artur Jasiński, Wiesław Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2015, s. 175. ISBN 978-83-88147-15-9.
1 2 K. Kowalski (redaktor naukowy), A. Krzanowski, H. Kubiak, G. Rzebik-Kowalska, L. Sych: Ssaki. Wyd. IV. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1991, s. 42, seria: Mały słownik zoologiczny. ISBN 83-214-0637-8.
↑ Halina Komosińska, Elżbieta Podsiadło: Ssaki kopytne. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2002. ISBN 83-01-13806-8.
↑ Wilson Don E. & Reeder DeeAnn M. (red.) Dama dama mesopotamica. w: Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3.) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. (ang.) [dostęp 2015-09-04]
1 2 3 4 RadosławR. Ratajszczak RadosławR., Z gazetą wśród zwierząt: Uratował je holenderski zoolog [online], dolnoslaskie.naszemiasto.pl, 5 marca 2010 [dostęp 2019-07-22] (pol.).
1 2 W zoo urodził się daniel mezopotamski. Na świecie żyje tylko 700 takich zwierząt [ZDJĘCIA] [online], wroclaw.wyborcza.pl [dostęp 2019-07-22] (pol.).
↑ Reintroduction of animal and plant species extinct from Israel. migal-life.co.il. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-09-07)]..
↑ Appendices I, II and III of CITES. cites.org, 12 czerwca 2013. [dostęp 2013-07-03]. (ang.).
↑ Dharmani, A. 2000: „Dama dama” (On-line), Animal Diversity Web.. [dostęp 2007-11-24]. (ang.).
↑ Informator Polskich Ogrodów Zoologicznych 2008, Ryszard Topola, Łódź 2009.

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.

[itis-1] Dama mesopotamica, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).

[iucn-2] N.Y.N.Y. Werner N.Y.N.Y. i inni, Dama mesopotamica, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species 2015, wersja 2015.2 [dostęp 2015-09-04] (ang.).

[miiz-3] Nazwa polska za: Włodzimierz Cichocki, Agnieszka Ważna, Jan Cichocki, Ewa Rajska, Artur Jasiński, Wiesław Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2015, s. 175. ISBN 978-83-88147-15-9.

[msz-4] 1 2 K. Kowalski (redaktor naukowy), A. Krzanowski, H. Kubiak, G. Rzebik-Kowalska, L. Sych: Ssaki. Wyd. IV. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1991, s. 42, seria: Mały słownik zoologiczny. ISBN 83-214-0637-8.

[5] Halina Komosińska, Elżbieta Podsiadło: Ssaki kopytne. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2002. ISBN 83-01-13806-8.

[msw-6] Wilson Don E. & Reeder DeeAnn M. (red.) Dama dama mesopotamica. w: Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3.) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. (ang.) [dostęp 2015-09-04]

[:0-7] 1 2 3 4 RadosławR. Ratajszczak RadosławR., Z gazetą wśród zwierząt: Uratował je holenderski zoolog [online], dolnoslaskie.naszemiasto.pl, 5 marca 2010 [dostęp 2019-07-22] (pol.).

[:1-8] 1 2 W zoo urodził się daniel mezopotamski. Na świecie żyje tylko 700 takich zwierząt [ZDJĘCIA] [online], wroclaw.wyborcza.pl [dostęp 2019-07-22] (pol.).

[9] Reintroduction of animal and plant species extinct from Israel. migal-life.co.il. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-09-07)]..

[CITES-10] Appendices I, II and III of CITES. cites.org, 12 czerwca 2013. [dostęp 2013-07-03]. (ang.).

[11] Dharmani, A. 2000: „Dama dama” (On-line), Animal Diversity Web.. [dostęp 2007-11-24]. (ang.).

[12] Informator Polskich Ogrodów Zoologicznych 2008, Ryszard Topola, Łódź 2009.