Ceyx
Lacépède, 1799

Przedstawiciel rodzaju – zimorodek orientalny (C. erithaca)
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

zwierzęta

Typ

strunowce

Podtyp

kręgowce

Gromada

ptaki

Podgromada

Neornithes

Infragromada

ptaki neognatyczne

Rząd

kraskowe

Nadrodzina

Alcedinoidea

Rodzina

zimorodkowate

Podrodzina

zimorodki

Rodzaj

Ceyx

Typ nomenklatoryczny

Alcedo tridactyla Pallas, 1769 (= Alcedo erithaca Linnaeus, 1758)

Synonimy
  • Alcyone Swainson, 1837
  • Therosa Bonaparte, 1850
  • Ceycopsis Salvadori, 1869
  • Micralcyone Mathews, 1912
  • Cyanoceyx Mathews, 1918
  • Ceycalcyon Mathews, 1918
  • Argyroceyx Mathews, 1918
Gatunki

23 gatunki – zobacz opis w tekście

Ceyx – rodzaj ptaków z podrodziny zimorodków (Alcedininae) w obrębie rodziny zimorodkowatych (Alcedinidae).

Zasięg występowania

Rodzaj obejmuje gatunki występujące w Azji, Australii i Oceanii.

Morfologia

Długość ciała 11–22 cm; masa ciała samic 10–67 g, samców 10–57 g.

Systematyka

Etymologia

  • Ceyx: łac. ceyx, ceycis „morski ptak” różnie identyfikowany, od gr. κηυξ kēux, κηυκος kēukos „morski ptak” wspomniany przez Dionizjusza oraz Lucjana i uznawany za identyczny z Halcyon. W mitologii greckiej Ceyx (pol. Keyks) był bluźnierczym mężem Alcyone (pol. Alkione), utonął w morzu i został przemieniony w zimorodka wraz z jego opuszczoną żoną, gdy ta odkryła jego ciało wyrzucone na brzeg.
  • Alcyone: w mitologii greckiej Alcyone (pol. Alkione) to żona Ceyxa (pol. Keyks), która wraz z mężem została przemieniona w zimorodka. Gatunek typowy: Alcyone australis Swainson, 1837 (= Alcedo azurea Latham, 1801).
  • Therosa: gr. θερος theros „lato”. Gatunek typowy: Ceyx solitaria Temminck, 1836.
  • Ceycopsis: rodzaj Ceyx Lacépède, 1799 (zimorodek); gr. οψις opsis „wygląd”. Gatunek typowy: Dacelo fallax Schlegel, 1886.
  • Micralcyone: gr. μικρος mikros „mały”; rodzaj Alcyone Swainson, 1837 (zimorodek). Gatunek typowy: Alcyone pusilla halli Mathews, 1912.
  • Cyanoceyx: gr. κυανος kuanos „ciemnoniebieski”; rodzaj Ceyx Lacépède, 1799 (zimorodek). Gatunek typowy: Ceyx lepidus Temminck, 1836.
  • Ceycalcyon: zbitka wyrazowa nazw rodzajów: Ceyx Lacépède, 1799 (zimorodek) oraz Alcyone Swainson, 1837 (zimorodek). Gatunek typowy: Ceyx cyanopectus Lafresnaye, 1840.
  • Argyroceyx: gr. αργυρος arguros „srebrny”, od αργος argos „lśniący, błyszczący”; rodzaj Ceyx Lacépède, 1799 (zimorodek). Gatunek typowy: Ceyx argentatus Tweeddale, 1877.

Podział systematyczny

Do rodzaju należą następujące gatunki:

  • Ceyx fallax (Schlegel, 1866) – zimorodek pąsowy
  • Ceyx pusillus Temminck, 1836 – zimorodek białoczelny
  • Ceyx azureus (Latham, 1801) – zimorodek lazurowy
  • Ceyx websteri (E. Hartert, 1898) – zimorodek atolowy
  • Ceyx erithaca (Linnaeus, 1758) – zimorodek orientalny
  • Ceyx rufidorsa Strickland, 1847 – zimorodek rdzawogrzbiety
  • Ceyx melanurus (Kaup, 1848) – zimorodek filipiński
  • Ceyx cyanopectus Lafresnaye, 1840 – zimorodek obrożny
  • Ceyx nigrirostris Bourns & Worcester, 1894 – zimorodek przepasany
  • Ceyx argentatus Tweeddale, 1877 – zimorodek srebrzysty
  • Ceyx margarethae W. Blasius, 1890 – zimorodek niebieskawy
  • Ceyx wallacii Sharpe, 1868 – zimorodek sulański
  • Ceyx cajeli Wallace, 1863 – zimorodek czarnoskrzydły
  • Ceyx lepidus Temminck, 1836 – zimorodek zmienny
  • Ceyx solitarius Temminck, 1836 – zimorodek samotny
  • Ceyx mulcatus Rothschild & E. Hartert, 1914 – zimorodek rdzawobrzuchy
  • Ceyx sacerdotis E.P. Ramsay, 1882 – zimorodek płowobrzuchy
  • Ceyx dispar Rothschild & E. Hartert, 1914 – zimorodek koralowy
  • Ceyx gentianus Tristram, 1879 – zimorodek biało-niebieski
  • Ceyx collectoris Rothschild & E. Hartert, 1901 – zimorodek rdzawouchy
  • Ceyx nigromaxilla Rothschild & E. Hartert, 1905 – zimorodek wulkaniczny
  • Ceyx malaitae Mayr, 1935 – zimorodek malaitański
  • Ceyx meeki Rothschild, 1901 – zimorodek łuskowany

Uwagi

  1. ↑ Podgatunek C. lepidus.

Przypisy

  1. ↑ Ceyx, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. ↑ B.G. de Lacépède: Discours d’ouverture et de clôture du cours d’histoire naturelle, donné dans le Muséum national d’Histoire naturelle, l’an VII de la République, et tableaux méthodiques des mammifères et des oiseaux. Paris: Plassan, 1799, s. 10. (fr.).
  3. ↑ W. Swainson: On the natural history and classification of birds. Cz. 2. London: John Taylor, 1837, s. 336, seria: Cabinet cyclopaedia. Natural history. (ang.).
  4. ↑ Ch.L. Bonaparte: Conspectus generum avium. T. 1. Lugduni Batavorum: Apud E.J. Brill, 1850, s. 158. (łac.).
  5. ↑ T. Salvadori. Monografia del Genere Ceyx Lacépède. „Atti della Reale Accademia delle scienze di Torino”. 4, s. 447, 1869. (wł.).
  6. ↑ G.M. Mathews. New generic names for Australian birds. „Austral Avian Record”. 1, s. 107, 1912–1913. (ang.).
  7. ↑ Mathews 1918–1919 ↓, s. 96.
  8. 1 2 Mathews 1918–1919 ↓, s. 97.
  9. 1 2 D.W. Winkler, S.M. Billerman & I.J. Lovette, Kingfishers (Alcedinidae), version 1.0, [w:] S.M. Billerman, B.K. Keeney, P.G. Rodewald & T.S. Schulenberg (red.), Birds of the World, Cornell Lab of Ornithology, Ithaca, NY 2020, Ceyx, DOI: 10.2173/bow.alcedi1.01 [dostęp 2020-10-14] (ang.).
  10. ↑ The Key to Scientific Names ↓, Ceyx [dostęp 2023-04-26].
  11. ↑ The Key to Scientific Names ↓, Alcyone [dostęp 2023-04-26].
  12. ↑ The Key to Scientific Names ↓, Therosa [dostęp 2023-04-26].
  13. ↑ The Key to Scientific Names ↓, Ceycopsis [dostęp 2023-04-26].
  14. ↑ The Key to Scientific Names ↓, Micralcyone [dostęp 2023-04-26].
  15. ↑ The Key to Scientific Names ↓, Cyanoceyx [dostęp 2023-04-26].
  16. ↑ The Key to Scientific Names ↓, Ceycalcyon [dostęp 2023-04-26].
  17. ↑ The Key to Scientific Names ↓, Argyroceyx [dostęp 2023-04-26].
  18. ↑ Systematyka i nazwy polskie za: P. Mielczarek & M. Kuziemko: Podrodzina: Alcedininae Rafinesque, 1815 - zimorodki (wersja: 2023-09-29). [w:] Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2023-10-14].

Bibliografia

  • G.M. Mathews: The birds of Australia. Cz. 7. H.F. & G. Witherby: London, 1918–1919, s. 1–477. (ang.).
  • The Key to Scientific Names, J.A. Jobling (red.), [w:] Birds of the World, S.M. Billerman et al. (red.), Cornell Lab of Ornithology, Ithaca (ang.).
This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.