Cantharellus ianthinoxanthus (Maire) Kühner – gatunek grzybów z rodziny kolczakowatych (Hydnaceae).

Systematyka i nazewnictwo

Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Cantharellus, Hydnaceae, Cantharellales, Incertae sedis, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi.

Po raz pierwszy takson ten opisał w 1883 r. René Charles Maire jako odmianę pieprznika jadalnego Cantharellus cibarius var. ianthinoxanthus. W 1947 r. Robert Kühner podniósł go do rangi odrębnego gatunku.

Synonimy nazwy naukowej:

• Cantharellus cibarius var. ianthinoxanthus Maire 1912
• Craterellus ianthinoxanthus (Maire) Pérez-De-Greg., in Carbó, Pérez-De-Gregorio, Rocabruna, Vila, Llistosella, Tabarés, Ballarà, Rodríguez, Torrent & Cortés 2000.

Morfologia

Kapelusz

Średnica 2–4 cm, nieregularny, u dojrzałych okazów lejkowaty. Brzeg początkowo podwinięty, potem falisty. Powierzchnia sucha, gładka lub lekko aksamitna, żółtopomarańczowa, czasem szafranowa z liliowym odcieniem.

Hymenofor

Listewkowy (phlebioidalny), utworzony przez niskie, dość rzadkie fałdy, niezbyt wyraźne i nieco zbiegające na trzon, o kolorze pomarańczowożółtym, z wiekiem przebarwiające się na szaroliliowo.

Trzon

Wysokość 3–4 cm, grubość do 1,5 cm, o kształcie odwróconego stożka, nieco jaśniejszy od blaszek. Czasami na jednym trzonie wyrastają dwa kapelusze.

Miąższ

Białawy, nie zmieniający barwy po uszkodzeniu, ma łagodny zapach i smak.

Cechy mikroskopowe

Podstawki 76,6 -112 × 8,9 -13.8, wydłużone i wąskie, lekko maczugowate, u nasady strzałkowate, z 4 do 5 sterygmami. Bazydiospory średnio 9,68 × 7,21 µm, Qe = 1,35. Strzępki w subhymenium o szerokości 4–7,9 µm. Cystyd brak, sprzążki występują na wszystkich strzępkach<red name=can/>.

Gatunki podobne

Mozna pomylić z Cantharellus melanoxeros. Ma większe owocniki i dwiększe i bardziej na trzon zbiegające listewki hymenoforu, jest bardziej żółty i z wiekiem i po uszkodzeniu czernieje.

Występowanie i siedlisko

Znane jest występowanie Cantharellus ianthinoxanthus tylko w Europie. W Polsce uważany był za odmianę pieprznika jadalnego i brak go w opracowanym w 2003 r. przez Władysława Wojewodę wykazie wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych. Po raz pierwszy jego stanowisko podano w 2017 r.

Naziemny grzyb mykoryzowy.

Przypisy