Bronisław Stanisław Chruściel

Mjr Bronisław Chruściel w 1934 r.
pułkownik dyplomowany piechoty
Data i miejsce urodzenia

20 października 1899
Marcinkowice

Data i miejsce śmierci

19 marca 1965
Bexhill-on-Sea

Przebieg służby
Lata służby

1914–1948

Siły zbrojne

Wojsko Polskie

Jednostki

Sztab Naczelnego Wodza

Stanowiska

szef Służby Opieki nad Żołnierzem

Główne wojny i bitwy

I wojna światowa
wojna polsko-bolszewicka
II wojna światowa
kampania wrześniowa
kampania włoska

Odznaczenia

Bronisław Stanisław Chruściel (ur. 20 października 1899 w Marcinkowicach, zm. 19 marca 1965 w Bexhill-on-Sea) – pułkownik dyplomowany piechoty Wojska Polskiego, działacz niepodległościowy, kawaler Orderu Virtuti Militari, w 1964 mianowany przez władze RP na uchodźstwie generałem brygady.

Życiorys

Urodził się 20 października 1899 roku w Marcinkowicach, w rodzinie Jana i Elżbiety z Sołtysów. W latach 1909–1912 uczęszczał do gimnazjum w Gorlicach, następnie do I Gimnazjum w Nowym Sączu, które ukończył w 1917. W latach 1912–1914 należał do Polskich Drużyn Strzeleckich.

Jako niepełnoletni od sierpnia do września 1914 roku pełnił służbę w 1 pułku piechoty Legionów Polskich. W latach 1914–1917 był członkiem I Męskiej Drużyny Harcerzy im. Stefana Czarnieckiego w Nowym Sączu. 8 lutego 1917 został wcielony do cesarskiej i królewskiej Armii i przydzielony do Kompanii Zapasowej Batalionu Strzelców Polnych Nr 27. Od 11 maja do 31 lipca 1917 był słuchaczem szkoły oficerów rezerwy w Gablonz an der Neiße, a po jej ukończeniu wrócił do kompanii zapasowej na stanowisko instruktora. Od 29 listopada tego roku do 4 listopada 1918 na froncie w Batalionie Strzelców Polnych Nr 27, na stanowisku dowódcy plutonu działek piechoty. 15 sierpnia 1918 został mianowany chorążym rezerwy. W sierpniu 1918 przystąpił do Organizacji „Wolność" i brał czynny udział w przewrocie wojskowym w Nowym Sączu 31 października 1918.

W okresie od 16 listopada 1918 (jako podporucznik, od 1922 porucznik, po 1924 kapitan) do stycznia 1927 służył w 5 pułku piechoty Legionów w Wilnie. W 1918 wziął udział w obronie Lwowa a w 1919 walczył przeciwko Ukraińcom w Małopolsce Wschodniej. W roku 1920 uczestniczył w wojnie z bolszewikami najpierw w Inflantach, później podczas wyprawy kijowskiej, gdzie został ranny.

17 lipca 1925 ogłoszono jego przeniesienie do 1 pułku strzelców podhalańskich w Nowym Sączu, lecz na prośbę zainteresowanego decyzja o przeniesieniu została anulowana. 1 lutego 1927 został przydzielony z 5 pp Leg. do Generalnego Inspektoratu Sił Zbrojnych na stanowisko oficera ordynansowego generała do prac przy Generalnym Inspektorze Sił Zbrojnych, generała brygady Stefana Dąb-Biernackiego z siedzibą w Wilnie. 23 grudnia 1927 został przeniesiony do kadry oficerów piechoty z pozostawieniem na dotychczas zajmowanym stanowisku. Od 1 lipca do 14 września odbył staż w 4 pułku artylerii polowej w Inorocławiu, a od 15 września do 15 grudnia 1929 uczestniczył w Kursie Próbnym do Wyższej Szkoły Wojennej, który ukończył z 79. lokatę na 111 absolwentów. 21 grudnia 1929 został powołany do Wyższej Szkoły Wojennej w Warszawie w charakterze słuchacza Kursu Normalnego 1929–1931. Od 25 sierpnia do 15 września 1930, po ukończeniu I roku, odbył staż w 3 pułku artylerii polowej Legionów w Zamościu. Z dniem 1 września 1931, po ukończeniu studiów i otrzymaniu dyplomu naukowego oficera dyplomowanego, został przydzielony do 1 Dywizji Piechoty Legionów w Wilnie na stanowisko I oficera sztabu. 17 grudnia 1931 awansował na majora ze starszeństwem z dniem 1 stycznia 1932 i 58. lokatą w korpusie oficerów piechoty. 21 listopada 1932 został przeniesiony do Państwowego Urzędu Wychowania Fizycznego i Przysposobienia Wojskowego w Warszawie na stanowisko szefa Wydziału Społecznego. Od 11 kwietnia do 14 czerwca 1934 był słuchaczem kursu w Centrum Wyszkolenia Piechoty w Rembertowie. Od grudnia 1934 dowodził batalionem w 1 pp Leg. w Wilnie. 23 września 1935 został przesunięty na stanowisko dowódcy III batalionu szkolnego, a 25 września 1936 mianowany dowódcą II batalionu. 1 grudnia 1936 został wyznaczony na stanowisko szefa sztabu 1 Dywizji Piechoty Legionów. Rozkazem z 4 października 1937 został przeniesiony do Sztabu Głównego i 26 października tego roku objął obowiązki oficera Sekretariatu Komitetu Obrony Rzeczypospolitej. Na podpułkownika został awansowany ze starszeństwem z 19 marca 1938 i 66. lokatą w korpusie oficerów piechoty. 2 kwietnia 1938 został mianowany oficerem sztabowym do zleceń w Sztabie Głównym. W marcu 1939 na stanowisku kierownika Samodzielnego Referatu Oficerów Dyplomowanych Sztabu Głównego.

Po klęsce wrześniowej przez krótki okres był internowany w Rumunii po czym przedostał się do Francji. W 1940 po klęsce armii francuskiej ewakuowany do Anglii wraz ze Szkołą Podchorążych Piechoty w Coëtquidan, której był komendantem. 16 lipca 1940 mianowany był pierwszym dowódcą 2 batalionu strzelców. Dowodził nim przez 2 lata. W latach 1943–1944 pełnił obowiązki zastępcy Szefa Oddziału Operacyjnego Naczelnego Wodza. Podczas kampanii włoskiej od października 1944 roku był dowódcą 1 Brygady Strzelców Karpackich. Mianowany pułkownikiem ze starszeństwem z dniem 1 stycznia 1945 roku w korpusie oficerów piechoty. Od lipca 1945 roku do września 1946 roku był szefem Służby Opieki nad Żołnierzem przy Sztabie Naczelnego Wodza w Londynie. Następnie w latach 1947–48 przebywał w Niemczech w organizacji pomagającej w emigracji polskich obywateli do Anglii. Po demobilizacji pozostał w Anglii.

Był członkiem Kapituły Krzyża Orderu Wojennego Virtuti Militari, powołany 7 marca 1960, do 7 marca 1962. Znalazł zatrudnienie jako operator maszyn w fabryce plastików, zawód ten wykonywał do roku 1961. Ze względu na pogarszający się stan zdrowia opuścił Londyn i wyniósł się na południowe wybrzeże Anglii, gdzie przez dwa lata pracował jako nauczyciel w szkole angielskiej, którą przerwał z powodu choroby serca w 1963. Brał aktywny udział w życiu organizacji polonijnych, był członkiem Instytutu J. Piłsudskiego i wielu organizacji kombatanckich. M.in. otrzymał tytuł honorowego prezesa Koła Byłych Żołnierzy 2 Batalionu Grenadierów „Kratkowane Lwiątka”.

W 1964 został mianowany generałem brygady.

Zmarł 19 marca 1965 roku po długiej chorobie i wielotygodniowym pobycie w szpitalu w Bexhill-on-Sea. Pochowany na miejscowym cmentarzu.

16 lutego 1926 ożenił się z Heleną z Wilczyńskich, z którą miał syna Leszka Jana (ur. 30 września 1929). W czasie wojny jego żona pozostawiona w Polsce, była aresztowana przez Gestapo w 1943 roku a wiosną następnego roku rozstrzelana. Syn został deportowany do III Rzeszy. Po wojnie ożenił się z Angielką.

Ordery i odznaczenia

Uwagi

  1. ↑ Według informacji opublikowanych na łamach kwartalnika Przegląd Kawalerii i Broni Pancernej nr 38 z 1965 generał Bronisław Chruściel zmarł 18 marca 1965 w Hastings, a pochowany został na cmentarzu w Bexhill-on-Sea.

Przypisy

  1. ↑ Kolekcja ↓, s. 140, 141.
  2. ↑ Kolekcja ↓, s. 141.
  3. ↑ Kolekcja ↓, s. 141, 168, 169.
  4. ↑ Kolekcja ↓, s. 141, 168.
  5. ↑ Kolekcja ↓, s. 140.
  6. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 74 z 17 lipca 1925, s. 389.
  7. ↑ Kolekcja ↓, s. 207.
  8. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 97 z 1 października 1925, s. 526.
  9. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 55 z 31 grudnia 1926, s. 457.
  10. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 28 z 23 grudnia 1927. Dodatek Nr 1, s. 5.
  11. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 1 z 21 stycznia 1930, s. 13.
  12. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 7 z 23 października 1931, s. 322.
  13. ↑ Kolekcja ↓, s. 99.
  14. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 12 z 18 grudnia 1931, s. 400.
  15. ↑ Rocznik Oficerski 1932 ↓, s. 40, 484.
  16. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 13 z 9 grudnia 1932, s. 414.
  17. ↑ Kolekcja ↓, s. 102, 108, 142.
  18. ↑ Kolekcja ↓, s. 105.
  19. ↑ Kolekcja ↓, s. 142.
  20. ↑ Kolekcja ↓, s. 114, 142.
  21. ↑ Kolekcja ↓, s. 114.
  22. 1 2 Kolekcja ↓, s. 143.
  23. 1 2 Rybka i Stepan 2006 ↓, s. 17.
  24. ↑ Rybka i Stepan 2006 ↓, s. 420.
  25. 1 2 Kryska-Karski i Żurakowski 1991 ↓, s. 83.
  26. ↑ Kryska-Karski i Barański 1973 ↓, s. 73, autorzy podali, że dowodził brygadą od 10 stycznia do 13 listopada 1945 roku.
  27. ↑ Zarządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 7 marca 1960 r. o powołaniu członków Kapituły Orderu Wojennego Virtuti Militari. „Dziennik Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej”, s. 4, Nr 1 z 25 maja 1960.
  28. ↑ Zarządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 7 marca 1962 r. o zwolnieniu członków Kapituły Orderu Wojennego Virtuti Militari. „Dziennik Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej”, s. 8, Nr 1 z 25 lutego 1963.
  29. ↑ Kryska-Karski i Żurakowski 1991 ↓, s. 83 wg autorów został mianowany przez Naczelnego Wodza generała broni Władysława Andersa ze starszeństwem z 1 stycznia 1964 roku.
  30. ↑ Dembiński 1969 ↓, s. 6 wg autora został mianowany przez Prezydenta RP na Uchodźstwie Augusta Zaleskiego, a jego awans został ogłoszony został ogłoszony w Dzienniku Personalnym MSWojsk. Nr 13 z 1964 roku. We wspomnianym dzienniku ogłoszone zostały awanse generałów z datą lub ze starszeństwem z 11 listopada 1964 roku.
  31. 1 2 3 Kolekcja ↓, s. 226.
  32. ↑ Kolekcja ↓, s. 141, 156, 206.
  33. ↑ Program „Straty osobowe i ofiary represji pod okupacją niemiecką”. Fundacja „Polsko-Niemieckie Pojednanie”. [dostęp 2023-02-16].
  34. ↑ Łukomski G., Polak B., Suchcitz A., Kawalerowie Virtuti Militari 1792–1945, Koszalin 1997, s. 368.
  35. ↑ Kolekcja ↓, s. 156, 204, 244.
  36. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 8 z 26 lutego 1921, s. 340.
  37. ↑ Kolekcja ↓, s. 204, 228–243.
  38. ↑ M.P. z 1937 r. nr 260, poz. 411.
  39. ↑ M.P. z 1931 r. nr 18, poz. 31.
  40. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 2 z 19 marca 1931, s. 64.
  41. ↑ M.P. z 1928 r. nr 260, poz. 636.
  42. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 15 z 11 listopada 1928, s. 410.
  43. 1 2 Kolekcja ↓, s. 89.
  44. ↑ Kolekcja ↓, s. 159.
  45. ↑ Wykaz osób, którym proszę potrącić na 1 XII 1938 r. za srebrny Medal za Długoletnią Służbę. [w:] Oddział II, sygn. I.303.4.4940, s. 110 [on-line]. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2023-02-16].
  46. ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 12 z 6 sierpnia 1929, s. 240.
  47. 1 2 Kolekcja ↓, s. 176, 220.

Bibliografia

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.