Boris Walentinowicz Wołynow | |
| Data i miejsce urodzenia |
18 grudnia 1934 |
|---|---|
| Łączny czas misji kosmicznych |
52 dni 7 godzin 17 minut i 47 sekund. |
| Misje |
Sojuz 5, Sojuz 21 |
| Odznaczenia | |
| | |
Boris Walentinowicz Wołynow (ros. Борис Валентинович Волынов; ur. 18 grudnia 1934 w Irkucku) – radziecki kosmonauta, Lotnik Kosmonauta ZSRR; dwukrotny Bohater Związku Radzieckiego. Jedyny żyjący kosmonauta z pierwszego oddziału kosmonautów ZSRR (stan na maj 2024).
Życiorys
Po ukończeniu w 1952 roku szkoły średniej przeszedł przeszkolenie dla początkujących pilotów. Rok później został słuchaczem Stalingradzkiej Wojskowej Wyższej Szkoły Lotniczej, którą ukończył pod koniec 1955 roku. Później służył jako pilot MiG-a 17 w okręgu moskiewskim.
7 marca 1960 roku został jednym z 20 pilotów wojskowych jakich wybrano do pierwszego oddziału kosmonautów (grupa WWS 1). Przygotowywał się do lotów na statkach kosmicznych typu Wostok, Woschod i Sojuz.
W sierpniu 1962 roku był drugim dublerem przy startach statków Wostok 3 i Wostok 4 pilotowanych przez A. Nikołajewa i P.Popowicza. W 1963 roku był dublerem W. Bykowskiego podczas startu do lotu Wostoka 5.
W 1964 roku był dublerem W. Komarowa podczas lotu Woschoda 1. Miał być dowódcą statku kosmicznego Woschod 3, którego lot był planowany na koniec 1965 roku, ale z uwagi na wcześniejsze zakończenie programu Woschod do misji nie doszło. Po rezygnacji Związku Radzieckiego z kontynuowania lotów statków typu Woschod Wołynowa skierowano do grupy kosmonautów, którzy przygotowywali się do radzieckich załogowych misji księżycowych (program ostatecznie zarzucony po sukcesie amerykańskiego programu Apollo).
W 1968 roku był drugim dublerem G. Bieriegowoja podczas lotu Sojuza 3. W następnym roku udał się w swoją pierwszą wyprawę w kosmos. 15 stycznia 1969 roku. Został dowódcą załogowego statku kosmicznego Sojuz 5. Razem z nim na orbitę okołoziemską polecieli Aleksiej Jelisiejew i Jewgienij Chrunow. Podczas lotu doszło do pierwszego w historii połączenia się na orbicie dwóch załogowych statków kosmicznych – Sojuza 5 z wystrzelonym wcześniej Sojuzem 4 pilotowanym przez Władimira Szatałowa. Po pomyślnym cumowaniu dwaj kosmonauci: Jelisiejew i Chrunow poprzez otwartą przestrzeń kosmiczną przeszli na pokład Sojuza 4. Wołynow samotnie kontynuował lot. Na Ziemię powrócił 18 stycznia po 3 dniach 54 minutach i 15 sekundach. Podczas lądowania na skutek problemów z silnikami hamującymi i spadochronem kabina załogowa miała większą prędkość niż normalnie. Wołynow podczas tej operacji stracił kilka zębów.
W następnych latach przygotowywał się do lotów na statkach Sojuz i wojskowych stacjach kosmicznych typu Ałmaz. W 1974 roku razem z Witalijem Żołobowem byli dublerami podstawowych załóg statków kosmicznych Sojuz 14 (trzecia załoga) oraz Sojuz 15 (jako dublerzy).
Do drugiego lotu w kosmos wystartował 6 lipca 1976 roku jako dowódca Sojuza 21. Razem z Witalijem Żołobowem pracowali na pokładzie załogowej stacji kosmicznej Salut 5 (Ałmaz 3). Ich misja miała przede wszystkich charakter wojskowy. Pod koniec lotu Żołobow poważnie zachorował (prawdopodobnie na skutek przemęczenia miał problemy z psychiką) i misja musiała zostać przedwcześnie przerwana. Kosmonauci powrócili na Ziemię 24 sierpnia po 49 dniach 6 godzinach 23 minutach i 32 sekundach. Po zakończonym locie został kierownikiem oddziału kosmonautów. Łącznie Boris Wołynow spędził w kosmosie 52 dni 7 godzin 17 minut i 47 sekund.
17 marca 1990 roku z uwagi na osiągnięty wiek w stopniu pułkownika opuścił oddział kosmonautów.
Nagrody i wyróżnienia
Dwukrotnie otrzymał tytuł Bohatera Związku Radzieckiego i Order Lenina. Został odznaczony m.in. Orderem „Za zasługi dla Ojczyzny” IV klasy, Orderem „Za służbę Ojczyźnie w Siłach Zbrojnych ZSRR” III stopnia i innymi orderami oraz medalami. Uhonorowany przez Akademię Nauk ZSRR złotym medalem im. K. Ciołkowskiego. FAI (Międzynarodowa Federacja Lotnicza) przyznała mu dyplom im. W. Komarowa.
Wykaz lotów
| Loty i starty kosmiczne, w których uczestniczył Boris W. Wołynow | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| L.p. | Data startu | Statek kosmiczny | Data lądowania | Funkcja | Czas trwania | |
| 1 | 15 stycznia 1969 | Sojuz 5 | 18 stycznia 1969 | Dowódca | 3 dni 54 minuty i 15 sekund | |
| 2 | 6 lipca 1976 | Sojuz 21 | 24 sierpnia 1976 | Dowódca | 49 dni 6 godzin 23 minuty i 32 sekundy | |
| Łączny czas spędzony w kosmosie – 52 dni 7 godzin 17 minut i 47 sekund. | ||||||
Zobacz też
Przypisy
- ↑ Centrum Wyszkolenia Kosmonautów im. J. Gagarina: Boris Wołynow. [dostęp 2014-05-20]. (ros.).
- ↑ Encyclopedia Astronautica: Boris Wołynow - Encyclopedia Astronautica. [dostęp 2014-05-20]. (ang.).
- ↑ Encyclopedia Astronautica: Wostok 3. [dostęp 2014-05-20]. (ang.).
- ↑ Encyclopedia Astronautica: Wostok 4. [dostęp 2014-05-20]. (ros.).
- ↑ Encyclopedia Astronautica: Wostok 5. [dostęp 2014-05-20]. (ang.).
- ↑ Encyclopedia Astronautica: Woschod 1. [dostęp 2014-05-20]. (ang.).
- ↑ Encyclopedia Astronautica: Woschod 3. [dostęp 2014-05-20]. (ang.).
- ↑ Encyclopedia Astronautica: Sojuz 3. [dostęp 2014-05-20]. (ang.).
- ↑ National Space Science Data Center: Sojuz 5. [dostęp 2014-05-20]. (ang.).
- ↑ National Space Science Data Center: Sojuz 4. [dostęp 2014-05-20]. (ang.).
- ↑ Encyclopedia Astronautica: Sojuz 14. [dostęp 2014-05-20]. (ang.).
- ↑ Encyclopedia Astronautica: Sojuz 15. [dostęp 2014-05-20]. (ang.).
- ↑ National Space Science Data Center: Sojuz 21. [dostęp 2014-05-20]. (ang.).
- ↑ Załogowa kosmonautyka w cyfrach i faktach: Misja Sojuza 5. [dostęp 2014-05-20]. (ros.).
- ↑ Załogowa kosmonautyka w cyfrach i faktach: Misja Sojuza 21. [dostęp 2014-05-20]. (ros.).