Bernhard Henrik Crusell

Bernhard Henrik Crusell, 1826
Data i miejsce urodzenia

15 października 1775
Nystad

Pochodzenie

szwedzkie

Data i miejsce śmierci

28 lipca 1838
Sztokholm

Instrumenty

klarnet

Gatunki

muzyka poważna, muzyka romantyczna

Zawód

kompozytor, klarnecista

Bernhard Henrik Crusell (ur. 15 października 1775 w Nystad, zm. 28 lipca 1838 w Sztokholmie) – fiński klarnecista i kompozytor pochodzenia szwedzkiego, tworzący na przełomie klasycyzmu i romantyzmu.

Życiorys

Urodził się w Nystad, które obecnie nosi nazwę Uusikaupunki i leży na obszarze Finlandii. Pochodził z ubogiej rodziny, jego ojciec zajmował się oprawianiem książek. Gry na klarnecie uczył się w Nurmijärvi koło Helsinek. Dzięki pomocy udzielonej przez oficera szwedzkiej armii, majora O. Wallenstjerna, w wieku 12 lat został członkiem orkiestry wojskowej w Suomenlinna. W 1791 roku wyjechał do Sztokholmu, gdzie kontynuował naukę muzyki u G.J. Voglera. W 1793 roku został pierwszym klarnecistą w orkiestrze dworskiej. Studiował w Berlinie u Franza Tauscha (1798) oraz w Paryżu u Jean-Xaviera Lefèvre’a, Henri-Montana Bertona i François-Josepha Gosseca (1803). Koncertował w wielu krajach europejskich, zdobywając uznanie jako wirtuoz. W 1822 roku odwiedził w Dreźnie Carla Marię von Webera. Od 1818 do 1838 roku był kapelmistrzem orkiestry wojskowej w Sztokholmie. Współpracował z operą sztokholmską, dla której przetłumaczył libretta m.in. Cyrulika sewilskiego Rossiniego, Fidelia Beethovena i Niemej z Portici Aubera.

Najważniejsze dzieła

(na podstawie materiałów źródłowych)

  • I koncert na klarnet i orkiestrę Es-dur (1811)
  • II koncert na klarnet i orkiestrę f-moll (1816)
  • III koncert na klarnet i orkiestrę B-dur (1825)
  • Introduction et Air Suèdois varié na klarnet i orkiestrę (1829)
  • Concertante na klarnet, róg, fagot i orkiestrę (1816)
  • I kwartet na klarnet, skrzypce, altówkę i wiolonczelę Es-dur (1812)
  • II kwartet na klarnet, skrzypce, altówkę i wiolonczelę c-moll (1816)
  • III kwartet na klarnet, skrzypce, altówkę i wiolonczelę D-dur (1823)
  • Divertimento C-dur na obój i kwartet smyczkowy (1823)
  • 3 Dua na 2 klarnety (1821)
  • cykl 12 pieśni solowych Frithjofs saga do słów Esaiasa Tegnéra (1827)
  • opera Den lilla slafvinnan do libretta René-Charlesa Guilberta de Pixérécourt (wyst. Sztokholm 1824)

Przypisy

  1. 1 2 3 4 5 6 The Harvard Biographical Dictionary of Music. Cambridge: Harvard University Press, 1996, s. 189. ISBN 0-674-37299-9.
  2. 1 2 3 4 5 6 7 8 Encyklopedia Muzyczna PWM. T. 2. Część biograficzna cd. Kraków: Polskie Wydawnictwo Muzyczne, 1984, s. 275–276. ISBN 83-224-0223-6.
  3. 1 2 3 4 Ruth-Esther Hillila, Barbara Blanchard Hong: Historical Dictionary of the Music and Musicians of Finland. Westport: Greenwood Press, 1997, s. 48–49. ISBN 0-313-27728-1.
  4. ↑ Fabian Dahlström: Crusell, Bernhard Henriklocked. oxfordmusiconline.com. [dostęp 2020-02-12]. (ang.).
  5. ↑ The Oxford Dictionary of Music. Oxford: Oxford University Press, 2013, s. 200. ISBN 978-0-19-957854-2.

Linki zewnętrzne

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.