Benedykt Gajewski
Data i miejsce urodzenia

21 marca 1927
Łobaczówka

Data i miejsce śmierci

13 stycznia 2018
Sanok

Miejsce spoczynku

cmentarz w Domaradzu

Zawód, zajęcie

nauczyciel

Narodowość

polska

Alma Mater

Uniwersytet Jagielloński

Rodzice

Feliks

Małżeństwo

Ewa

Odznaczenia

Benedykt Marian Gajewski (ur. 21 marca 1927 w Łobaczówce, zm. 13 stycznia 2018 w Sanoku) – polski nauczycielgeograf, autor publikacji w dziedzinie historii regionalnej.

Życiorys

Urodził się 21 marca 1927 w Łobaczówce jako syn Feliksa. Pochodził z Beresteczka. Podczas II wojny światowej w 1942 wobec zagrożenia opuścił wraz z rodziną teren Wołynia i osiadł w Domaradzu, gdzie spędził dalszy czas okupacji niemieckiej, a po zakończeniu wojny w 1946 zdał egzamin dojrzałości w gronie sześciu pierwszych wychowanków Prywatnego Gimnazjum Koedukacyjnego Zarządu Gminnego w Domaradzu. Ukończył studia na Wydziale Filozoficznym Uniwersytetu Jagiellońskiego. Z wykształcenia był geografem. Pracował jako nauczyciel geografii w Liceum Pedagogicznym w Sanoku, Studium Nauczycielskim w Krośnie. W niepełnym wymiarze godzin był także nauczycielem w sanockich szkołach średnich: w szkołach mechanicznych (1957), szkołach ekonomicznych. W latach 70. sprawował funkcję wizytatora Oddziału Oświaty i Wychowania szkół średnich Urzędu Miejskiego w Sanoku. Na przełomie lat 70. i 80. pełnił funkcję prezesa Rady Zakładowej ZNP. W latach 80. był pedagogiem szkolnym w Szkole Podstawowej nr 7 w Sanoku.

Był członkiem zespołu wokalnego pod nazwą „Czwórka Rewelersów”, działającego w Powiatowym Domu Kultury w budynku przy ul. Adama Mickiewicza 24 w Sanoku (prócz niego także m.in. Adam Bieniasz, Zbigniew Dańczyszyn). Został kierownikiem i dyrygentem zespołu wokalno-muzycznego (żeński kwintet oraz orkiestra) działającego przy oddziale ZNP w Sanoku.

Został autorem publikacji z dziedziny historii regionalnej, w tym stworzył szereg monografii opisujących miejscowości z obszaru ziemi sanockiej i Beskidu Niskiego. W sposób szczególny zainteresował się kwestią działań Ukraińskiej Powstańczej Armii na obszarze Bieszczadów, a celem gromadzenia informacji na ten temat wystąpił do ministra spraw wewnętrznych Stanisława Radkiewicza o zezwolenie na dostęp na korzystanie z dokumentów archiwalnych. Rezultatem pięcioletnich prac był maszynopis pt. Walka o utrwalanie władzy ludowej na Rzeszowszczyźnie w latach 1945–1948, który według autora został przekazany docentowi historii z Warszawy w celu zrecenzowania, a następnie wydany przez tegoż nosząc znamiona plagiatu. Przez cztery lata pracował nad opracowaniem historii kpt. Antoniego Żubryda i dowodzonego przez niego Samodzielnego Batalionu Operacyjnego NSZ „Zuch”, czego efektem był w 1983 maszynopis pt. Wszędzie za nim szła trwoga. W cyklu dziewięciu artykułów pt. Na tropach Żubryda publikowanych na łamach krośnieńskiego tygodnika „Podkarpacie” na początku 1987 dokonał wraz z Arturem Batą krytycznej analizy osoby tego dowódcy i dowodzonego przez niego oddziału. Publikował w czasopismach „Tygodnik Sanocki”, „Zeszyty Historyczne WiN-u”, „Wiadomości Brzozowskie”. Pod koniec lat 80. zaangażował się w ratowanie przed zrujnowaniem kościoła Trójcy Świętej w Beresteczku. W 2000 otrzymał nominację na stopień oficerski podporucznika, przyznaną postanowieniem prezydenta RP.

Jego żoną została Ewa. Zmarł 13 stycznia 2018 w Sanoku. Został pochowany na cmentarzu parafialnym w Domaradzu 16 stycznia 2018.

Publikacje

Odznaczenia i nagrody

Odznaczenia
Nagrody i wyróżnienia
  • Nagroda od sekretarza KW PZPR w Krośnie (1976).
  • Nagroda Miasta Sanoka w dziedzinie upowszechniania kultury i sztuki za rok 2005.

Przypisy

  1. 1 2 3 M.P. z 1997 r. nr 18, poz. 171
  2. 1 2 3 4 5 Izabella Dmitrzak: Benedykt Gajewski. biblioteka.sanok.pl. [dostęp 2016-12-22].
  3. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Czesław Skrobała. Kronikarz z Sanoka. Podkarpacie”, s. 9, nr 12 z 24 marca 1983.
  4. Instytucje wiejskie. Gimnazjum w Domaradzu. W: Benedykt Gajewski: Domaradz. Wieś nad Stobnicą. Krosno: PUW Roksana, 1997, s. 259, 260. ISBN 83-87282-22-7.
  5. Józef Ząbkiewicz. Jubileusz zespołu ZNP. Gazeta Sanocka – Autosan”, s. 5, nr 16 (307) z 1–10 czerwca 1984.
  6. Grono pedagogiczne. W: Stanisław Dydek: Zespół Szkół Mechanicznych w Sanoku 1946–1996. Brzozów: Oficyna Wydawniczo-Reklamowa „Edytor” w Brzozowie, 1997, s. 217. ISBN 83-87450-00-6.
  7. Grono pedagogiczne. W: Księga pamiątkowa szkół ekonomicznych w Sanoku 1925–1995. Sanok: 1995, s. 313. ISBN 83-903469-0-7.
  8. Arnold Andrunik: Rozwój i działalność Związku Bojowników o Wolność i Demokrację na Ziemi Sanockiej w latach 1949-1984. Sanok: 1986, s. 205.
  9. Bronisław Kielar: Kalendarium działań „Solidarności” w sanockiej oświacie na tle przemian ustrojowych w Polsce. sokolsanok.pl. [dostęp 2015-12-29].
  10. Franciszek Oberc: Sanok. Instytucje kultury. Sanok: Miejska Biblioteka Publiczna im Grzegorza z Sanoka w Sanoku, 1999, s. 58. ISBN 83-909787-3-3.
  11. Józef Ząbkiewicz, W latach powojennych. Życie kulturalne, w: Sanok. Dzieje miasta, Praca zbiorowa pod redakcją Feliksa Kiryka, Kraków 1995, s. 906.
  12. Artur Bata, Benedykt Gajewski. Na tropach Żubryda (I). Podkarpacie”, s. 9, nr 2 z 8 stycznia 1987.
  13. Artur Bata, Benedykt Gajewski. Na tropach Żubryda (II). Podkarpacie”, s. 9, nr 3 z 15 stycznia 1987.
  14. Artur Bata, Benedykt Gajewski. Na tropach Żubryda (III). Podkarpacie”, s. 9, nr 4 z 22 stycznia 1987.
  15. Artur Bata, Benedykt Gajewski. Na tropach Żubryda (IV). Podkarpacie”, s. 9, nr 5 z 29 stycznia 1987.
  16. Artur Bata, Benedykt Gajewski. Na tropach Żubryda (V). Podkarpacie”, s. 9, nr 6 z 5 lutego 1987.
  17. Artur Bata, Benedykt Gajewski. Na tropach Żubryda (VI). Podkarpacie”, s. 9, nr 7 z 12 lutego 1987.
  18. Artur Bata, Benedykt Gajewski. Na tropach Żubryda (VII). Podkarpacie”, s. 9, nr 8 z 19 lutego 1987.
  19. Artur Bata, Benedykt Gajewski. Na tropach Żubryda (VIII). Podkarpacie”, s. 9, nr 9 z 26 lutego 1987.
  20. Artur Bata, Benedykt Gajewski. Na tropach Żubryda (IX). Podkarpacie”, s. 9, nr 10 z 5 marca 1987.
  21. Artur Bata, Benedykt Gajewski. Na tropach Żubryda (posłowie). Podkarpacie”, s. 9, nr 11 z 12 marca 1987.
  22. Benedykt Gajewski. Trójco Święta, pomóż!. „Tygodnik Sanocki”, s. 6, nr 38 (880) z 19 września 2008.
  23. Benedykt Gajewski. Kaplica grobowa Wiktorów w Załużu. „Tygodnik Sanocki”, s. 6, nr 37 (931) z 11 września 2009.
  24. Autorzy i redaktorzy Zeszytów Historycznych WiN-u. zhwin.pl. [dostęp 2015-12-29].
  25. Zbigniew Wawszczak. Na ratunek kresowej świątyni. Nowiny”, s. 1, 3, Nr 53 z 15-17 marca 1991.
  26. Zbigniew Wawszczak. Dobre wieści z Beresteczka. Nowiny”, s. 3, Nr 25 z 5 lutego 1992.
  27. Maria Boczar. Święto Wojska Polskiego. Tygodnik Sanocki”. Nr 33 (458), s. 2, 18 sierpnia 2000.
  28. Klepsydra zawiadamiająca o zgonie i pogrzebie Benedykta Gajewskiego.. commons.wikimedia.org. [dostęp 2018-01-18].
  29. Pogrzeb śp. Benedykta Gajewskiego. brzozow24.pl, 2018-01-16. [dostęp 2018-01-18].
  30. Nauczycielskie święto. Gazeta Sanocka – Autosan”, s. 3, nr 30 (286) z 1–10 listopada 1983.
  31. Dzień Nauczyciela. Gazeta Sanocka – Autosan”, s. 4, Nr 20 (39) z 1-15 listopada 1975.
  32. Uroczyste obchody „Dnia Nauczyciela”. Gazeta Sanocka – Autosan”, s. 6, nr 30 (123) z 20–31 października 1978.
  33. Inauguracja roku szkolenia partyjnego w Krośnie. Gazeta Sanocka – Autosan”, s. 1, nr 19 (1964) z 15–31 października 1976.
  34. Franciszek Oberc. Samorząd miejski Sanoka a wybitni sanoczanie. „Zeszyty Archiwum Ziemi Sanockiej”. Nr 11: Samorząd Gminy Miasta Sanoka 1990–2010, s. 549–550, 2014. Fundacja „Archiwum Ziemi Sanockiej”. ISSN 1731-870X.

Bibliografia

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.