Atherosperma moschatum

*Atherosperma moschatum*
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	rośliny
Podkrólestwo	rośliny zielone
Nadgromada	rośliny telomowe
Gromada	rośliny naczyniowe
Podgromada	rośliny nasienne
Nadklasa	okrytonasienne
Klasa	Magnoliopsida
Nadrząd	magnoliopodobne
Rząd	wawrzynowce
Rodzina	oboczkowate
Rodzaj	oboczek
Gatunek	Atherosperma moschatum
	Nazwa systematyczna
	Atherosperma moschatum Labill.; Nov. Holl. Pl. 2: 74 (1806)
	Kategoria zagrożenia (CKGZ)
	; najmniejszej troski

Atherosperma moschatum – gatunek drzew z monotypowego rodzaju oboczek Atherosperma z rodziny oboczkowatych Atherospermataceae. Występuje we wschodniej i południowo-wschodniej Australii w stanach: Queensland, Wiktoria, Nowa Południowa Walia oraz Tasmania. Rośnie w wilgotnych i osłoniętych miejscach w lasach strefy umiarkowanej ze znaczącym udziałem bukanów Nothofagus i Elaeocarpus holopetalus. Na pniach i konarach oboczka rozwija się kilkadziesiąt gatunków porostów.

Gatunek uprawiany jest jako ozdobne, zimozielone drzewo w zachodniej Europie na obszarach pod wpływem łagodnego i wilgotnego klimatu oceanicznego. Silnie aromatyczna kora używana jest do sporządzania naparów na Tasmanii, pijanych podobnie jak herbata. Według niektórych źródeł może to być szkodliwe ze względu na obecność w korze składników rakotwórczych. Drewno bardzo jasne i sprężyste służy m.in. do wyrobu klamerek i zabawek.

Morfologia

Pokrój: Drzewa osiągające do 25–30 m wysokości, z wznoszącymi się konarami, szybko rosnące.
Liście: Zimozielone, naprzeciwległe, pojedyncze. Blaszka liściowa o długości od 5 do 10 cm, z wierzchu matowo ciemnozielona, od spodu sina, na brzegu z kilkoma ostrymi ząbkami.
Kwiaty: Jednopłciowe, rozwijają się jesienią i zimą, są słabo pachnące. Wyrastają pojedynczo wśród liści i osiągają ok. 1–2,5 cm średnicy. Listki zewnętrznego okółka okwiatu są 2, podczas gdy wewnętrzny okółek składa się z 8–10 białych listków, gęsto, przylegająco owłosionych w kwiatach żeńskich. Pręcików jest od 10 do 18, mają wydłużony łącznik między workami pyłkowymi i płodne są tylko w kwiatach męskich, w żeńskich wykształcone są jako prątniczki. Słupki zbudowane są z wolnych owocolistków.
Owoce: Jednonasienne, rozwijające się z poszczególnych zalążni.

Przypisy

↑ Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2021-04-11] (ang.).
↑ Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2021-04-11] (ang.).
↑ Atherosperma moschatum Labill.. [w:] Plants of the World online [on-line]. Royal Botanic Gardens, Kew. [dostęp 2021-04-11].
↑ Atherosperma moschatum, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species (ang.).
↑ Nazwa polska według Józef Rostafiński: Słownik polskich imion rodzajów oraz wyższych skupień roślin. Kraków: Akademia Umiejętności, 1900.
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Roger Philips, Martyn Rix: The Botanical Garden. Vol. 1. Trees and shrubs. London: Macmillan, 2002, s. 64. ISBN 0-333-73003-8.
↑ Floyd Alex G.: Rainforest Trees of Mainland Southeastern Australia. Lismore, NSW: Terania Rainforest Publishing, 2009, s. 83. ISBN 978-0-9589436-7-3.
↑ Morley, Sharon E., Gibson, Maria. Successional changes in epiphytic rainforest lichens : implications for the management of rainforest communities. „The Lichenologist”. 42, 3, s. 311-321, 2010. DOI: 10.1017/S0024282909990570.
1 2 3 David J.D.J. Mabberley David J.D.J., Mabberley’s Plant-Book, Cambridge: Cambridge University Press, 2017, s. 85, DOI: 10.1017/9781316335581, ISBN 978-1-107-11502-6, OCLC 982092200 .
1 2 Atherosperma moschatum - Labill.. [w:] Plants For A Future [on-line]. [dostęp 2021-04-11].

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.

[ruggiero-1] Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2021-04-11] (ang.).

[apweb-2] Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2021-04-11] (ang.).

[powo-3] Atherosperma moschatum Labill.. [w:] Plants of the World online [on-line]. Royal Botanic Gardens, Kew. [dostęp 2021-04-11].

[iucn-4] Atherosperma moschatum, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species (ang.).

[5] Nazwa polska według Józef Rostafiński: Słownik polskich imion rodzajów oraz wyższych skupień roślin. Kraków: Akademia Umiejętności, 1900.

[philips-6] 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Roger Philips, Martyn Rix: The Botanical Garden. Vol. 1. Trees and shrubs. London: Macmillan, 2002, s. 64. ISBN 0-333-73003-8.

[7] Floyd Alex G.: Rainforest Trees of Mainland Southeastern Australia. Lismore, NSW: Terania Rainforest Publishing, 2009, s. 83. ISBN 978-0-9589436-7-3.

[8] Morley, Sharon E., Gibson, Maria. Successional changes in epiphytic rainforest lichens : implications for the management of rainforest communities. „The Lichenologist”. 42, 3, s. 311-321, 2010. DOI: 10.1017/S0024282909990570.

[mabb-9] 1 2 3 David J.D.J. Mabberley David J.D.J., Mabberley’s Plant-Book, Cambridge: Cambridge University Press, 2017, s. 85, DOI: 10.1017/9781316335581, ISBN 978-1-107-11502-6, OCLC 982092200 .

[pfaf-10] 1 2 Atherosperma moschatum - Labill.. [w:] Plants For A Future [on-line]. [dostęp 2021-04-11].