Archiwum Etnograficzne – seria wydawnicza Polskiego Towarzystwa Ludoznawczego (PTL), wydawana od 1951 roku.
Historia
Seria została założona z inicjatywy prof. Józefa Gajka (1907–1987). Celem powołania „Archiwum Etnograficznego” była potrzeba i chęć publikowania źródeł i materiałów do badań, w szczególności pochodzących z oryginalnych, historycznych i współczesnych eksploracji terenowych. W pierwszych dekadach istnienia serii chętnie podejmowano tematykę ludowej obrzędowości rodzinnej, publikowano także materiały do historii odzieży, rzemiosła i regionów. Ukazywały się materiały etnograficzne, materiały do historii etnografii, kwestionariusze do badań, biuletyny informacyjne itp.
W latach 50. XX w. seria wzbogaciła się w opracowania monograficzne dotyczące m.in. roślin dziko rosnących czy historii etnografii polskiej. W kolejnych dekadach obok opracowań monograficznych wydawano różnego rodzaju indeksy i zestawienia bibliograficzne oraz publikacje dotyczące efektów dorocznych konferencji naukowych, jakie organizuje PTL w związku z dorocznymi zjazdami Towarzystwa.
Publikacje
W ramach serii publikowany jest (od 2002 roku) słownik „Etnografowie i ludoznawcy polscy: sylwetki, szkice biograficzne”, liczący 6 tomów (stan na 2020 rok). Łącznie w ramach „Archiwum Etnograficznego” do 2020 roku ukazały się 64 publikacje.
Lista publikacji
| Lp. | Autor | Tytuł | Rok wydania |
|---|---|---|---|
| 1. | Aleksander Oleszczuk | Ludowe obrzędy weselne na Podlasiu | 1951 |
| 2. | Bohdan Baranowski | Najważniejsze procesy o czary w Kaliszu | 1951 |
| 3. | Stanisław Szczotka | Materiały do dziejów zbójnictwa góralskiego z lat 1589–1782 | 1952 |
| 4. | Sebastian Flizak | Materiały etnograficzne i historyczne z terenu Zagórzan | 1952 |
| 5. | Janusz Kamocki | Przegląd kwestionariuszy etnograficznych wydanych w języku polskim | 1953 |
| 6. | Praca zbiorowa | Nowe drogi etnografii radzieckiej | 1953 |
| 7. | – | ||
| 8. | Leszek Itman | Przyczynek do znajomości rzemiosła bednarskiego w Polsce | 1955 |
| 9. | Leopold Węgrzynowicz | Indeks treści etnograficznej miesięcznika „Orli Lot” z lat 1920–1950 | 1958 |
| 10. | Władysław Ziemacki | Materiały do historii odzieży z lat 1818–1863 | 1656 |
| 11. | Halina Bittner, Anna Łyszcz, Zofia Staszczak | Materiały do bibliografii etnografii polskiej (1945-1955); Wykaz książek nabytych przez PTL (1945-1955); Wykaz zawartości Archiwum Naukowego PTL (1945-1955) | 1956 |
| 12. | Władysław Bieńkowski | Poprzednicy Oskara Kolberga na polu badań ludoznawczych w Polsce. Podłoże społeczne początków etnografii polskiej | 1956 |
| 13. | Nieznany | Biuletyn Informacyjny PTL nr 1 | 1956 |
| 14. | Neznany | Biuletyn Informacyjny PTL nr 2 | 1956 |
| 15. | Nieznany | Biuletyn Informacyjny PTL nr 3 | 1956 |
| 16. | Nieznany | Biuletyn Informacyjny PTL nr 4 | 1958 |
| 17. | Wiktor Schramm | Ludowe obrzędy weselne we wsiach doliny Hoczewki i Tarnawki Ziemi Sanockiej | 1958 |
| 18. | Stanisław Bąk | Wesele ludowe w Grębowie (sandomierskie) | 1958 |
| 19. | Olga Gajkowa | Jan Karłowicz i Ludwik Krzywicki jako reprezentanci dwu nurtów w etnologii polskiej | 1959 |
| 20. | Julian Bartyś, Irena Turnau | Materiały do historii odzieży ludowej południowo-wschodniej Wielkopolski | 1959 |
| 21. | Teresa Siudowska-Myzykowa | Materiały do bartnictwa w północno-wschodniej Europie ze szczególnym uwzględnieniem obszaru Polski | 1960 |
| 22. | Józef Gajek | Kwestionariusz nr 5. Transport i komunikacja lądowa | 1960 |
| 23. | Anna Wirpsza | Zestawienie nabytków biblioteki PTL za okres 1956-1959 | 1960 |
| 24. | Józef Babicz | Nauka o ludach Fryderyka Ratzla | 1962 |
| 25. | Maria Henslowa | Rośliny dziko rosnące w kulturze ludu polskiego | 1962 |
| 26. | Janusz Bohdanowicz | Materiały do kowalstwa ludowego południowej Kielecczyzny | 1963 |
| 27. | Józef Gajek | Ludowa kultura materialna – zagadnienia wybrane. Kwestionariusz | 1964 |
| 28. | Aleksander Oleszczuk | Pieśni ludowe z Podlasia | 1965 |
| 29. | Wincenty Pol | Prace z etnografii północnych stoków Karpat | 1966 |
| 30. | Praca zbiorowa | Materiały etnograficzne z powiatu limanowskiego – zeszyt 1–3 | 1967–1987 |
| 31. | Feliks Olesiejuk | Obrzędy weselne w Lubelskiem. Materiały etnograficzne do badań nad obrzędowością weselną | 1971 |
| 32 | Jadwiga Pawłowska | Wieś warmińska Brąswałd w województwie olsztyńskim w latach 1945–1967 | 1987 |
| 33. | red. Leszek Dzięgiel | Na egzotycznych szlakach | 1987 |
| 34. | Grażyna Ewa Karpińska, Małgorzata Niewiadomska | Bibliografia zawartości „Literatury Ludowej” za lata 1957–1980 | 1986 |
| 35. | Grażyna Ewa Karpińska, Małgorzata Niewiadomska | Bibliografia zawartości „Ludu” za lata 1895–1985 | 1988 |
| 36. | Jan Świętek | Brzozowa i okolica Zakliczyna nad Dunajcem. Obraz etnograficzny – zbiór z lat 1897–1906; cz. 1–5 | 1989–2001 |
| 37. | Artur Hlebowicz | Bibliografia etnografii polskiej za lata 1926–1933 | 1993 |
| 38. | Witold Piksa | Spojrzenie na Tatry poprzez wieki – od pierwszych wzmianek do Oświecenia | 1995 |
| 39. | Agnieszka Andrunik | Bibliografia etnografii polskiej za lata 1934–1939 | 1996 |
| 40. | Jolanta Kościelska | Bibliografia etnografii polskiej za lata 1986–1990 | 1996 |
| 41. | red. Zygmunt Kłodnicki | Pogranicza kulturowe i etniczne w Polsce | 2003 |
| 42. | red. Michał Buchowski, Andrzej Brencz | Polska – Niemcy. Pogranicze kulturowe i etniczne | 2004 |
| 43. | red. Anna Nadolska-Styczyńska | Zagrożenie tożsamości? Problematyka globalizacji w zainteresowaniach polskiej antropologii | 2005 |
| 44. | red. Ewa Fryś-Pietraszkowa, Anna Spiss | Etnografowie i ludoznawcy polscy. Sylwetki, szkice biograficzne, t. 2 | 2007 |
| 45. | Natalia Gancarz | Brzozowa – wiek później: zmiana kulturowa w obrzędowości narodzin i śmierci | 2007 |
| 46. | Inga Kuźma | Współczesna religijność kobiet: antropologia doświadczenia | 2008 |
| 47. | red. Michał Buchowski | Polska – Ukraina. Pogranicze kulturowe i etniczne | 2008 |
| 48. | red. Róża Godula-Węcławowicz | Miasto w obrazie, legendzie, opowieści… | 2008 |
| 49. | red. Janusz Kamocki | Polska – Słowacja. Pogranicze kulturowe i etniczne | 2009 |
| 50. | red. Anna Spiss, Zofia Szromba-Rysowa | Etnografowie i ludoznawcy polscy. Sylwetki, szkice biograficzne, t. 3 | 2010 |
| 51. | Bożena Lewandowska, Józef Kąś | Wesele orawskie dawniej i dziś | 2010 |
| 52. | red. Małgorzata Michalska | Polacy poza granicami kraju u progu XXI wieku | 2011 |
| 53. | red. Wojciech Olszewski, Violetta Wróblewska | Za miedzę, za morze, w zaświaty… Kulturowe wymiary podróżowania | 2012 |
| 54. | red. Janina Hajduk-Nijakowska | Praktykowanie tradycji w społeczeństwach posttradycyjnych | 2014 |
| 55. | red. Anna Weronika Brzezińska, Jacek Schmidt | Regiony i regionalizmy w Europie. Badania – kreacje – popularyzacje | 2014 |
| 56. | red. Anna Spiss, Jan Święch | Etnografowie i ludoznawcy polscy. Sylwetki, szkice biograficzne, t. 4 | 2014 |
| 57. | red. Grażyna Kubica-Heller, Katarzyna Majbroda | Obserwatorki z wyobraźnią. Etnograficzne i socjologiczne pisarstwo kobiet | 2014 |
| 58. | red. Dorota Angutek | Przyszłość wielokulturowości w Polsce? Nowe wyzwania dla antropologii kulturowej i etnologii | 2016 |
| 59 | Tomasz Rokosz | Obrzęd sobótkowy: tradycja i jej transformacje (studium etnokulturowe) | 2016 |
| 60. | red. Jan Adamowski, Mariola Tymochowicz | Sacrum w kulturze tradycyjnej i współczesnej | 2016 |
| 61. | Małgorzata Rygielska | Monografia Ignacego Lubicz Czerwińskiego "Okolica Za-dniestrska". Studium kulturoznawcze | 2019 |
| 62. | red. Katarzyna Ceklarz, Anna Spiss, Jan Święch | Etnografowie i ludoznawcy polscy. Sylwetki, szkice biograficzne, t. 5 | 2019 |
| 63. | Joanna Dziadowiec-Greganić, Agnieszka Dudek | Handmade in Wiśniowa. Wiśniowsko rócno robota. O najbardziej materialnym z niematerialnych aspektów dziedzictwa kulturowego w pogranicznej gminie Wiśniowa | 2019 |
| 64. | red. Jan Święch, Katarzyna Ceklarz | Etnografowie i ludoznawcy polscy. Sylwetki, szkice biograficzne, t. 6 | 2020 |
Redakcja (2021–2024)
- Katarzyna Ceklarz – redaktorka naczelna
- Anna Engelking – zastępczyni redaktora serii
- Joanna Koźmińska – sekretarz redakcji
- Damian Kasprzyk – członek redakcji
Uwagi
- ↑ Tom 7. Archiwów Etnograficznych nie jest wymieniony w spisie publikacji.
Przypisy
- 1 2 3 4 5 6 Archiwum etnograficzne [online], Polskie Towarzystwo Ludoznawcze [dostęp 2021-06-06] (pol.).