Antoni Czabański
major żandarmerii
Data i miejsce urodzenia

12 października 1897
Kołomyja

Data i miejsce śmierci

12 stycznia 1948
Kraków

Przebieg służby
Lata służby

1915–1945

Siły zbrojne

Wojsko Polskie

Jednostki

SGO „Polesie”

Stanowiska

komendant Kwatery Głównej

Główne wojny i bitwy

I wojna światowa
wojna polsko-bolszewicka
II wojna światowa
kampania wrześniowa

Odznaczenia

Antoni Czabański (ur. 12 października 1897 w Kołomyi, zm. 12 stycznia 1948 w Krakowie) – major żandarmerii Wojska Polskiego, działacz niepodległościowy, kawaler Orderu Virtuti Militari.

Życiorys

Urodził się 12 października 1897 w Kołomyi, ówczesnym mieście powiatowym Królestwa Galicji i Lodomerii, w rodzinie Józefa (1861–1899), profesora tamtejszego c. k. Wyższego Gimnazjum, i Anieli z Bohosiewiczów, córki dzierżawcy rolnego. Po śmierci ojca wyjechał z matką do jej rodziców w Krzywotułach, gdzie wychowywał się do szósego roku życia. W 1914 ukończył naukę w klasie VIIa c. k. Gimnazjum I z polskim językiem wykładowym w Stanisławowie. W sierpniu 1914 wstąpił do Legionu Wschodniego.

Od 8 kwietnia 1915 w Legionach Polskich. Służył w 4. kompanii I batalionu 4 Pułku Piechoty. Od 15 lipca 1915 do 6 października 1916 walczył na froncie lubelskim i wołyńskim. 4 kwietnia 1917 został wymieniony we wniosku o odznaczenie austriackim Krzyżem Wojskowym Karola. W tym samym roku ukończył pułkowy kurs oficerski. We wrześniu 1917, po kryzysie przysięgowym, został wcielony do cesarskiej i królewskiej Armii.

W listopadzie 1918 został przyjęty do Wojska Polskiego. W szeregach 4 Pułku Piechoty Legionów walczył z bolszewikami. 17 października 1919 jako podoficer byłych Legionów Polskich został mianowany z dniem 1 października 1919 podporucznikiem w żandarmerii. 19 listopada 1919 został przeniesiony z Dowództwa Żandarmerii Okręgu Generalnego Warszawa do Dowództwa Żandarmerii Okręgu Generalnego Kielce na stanowisko dowódcy plutonu żandarmerii w Miechowie. 26 stycznia 1920 wrócił do garnizonu Warszawa na stanowisko dowódcy 2 plutonu żandarmerii. 27 sierpnia 1920 został zatwierdzony z dniem 1 kwietnia 1920 w stopniu rotmistrza, w żandarmerii, w grupie oficerów byłych Legionów Polskich. Pełnił wówczas służbę w Dywizjonie Żandarmerii Wojskowej Nr 1 w Warszawie.

Po zakończeniu wojny z bolszewikami kontynuował służbę w 1 Dywizjonie Żandarmerii w Warszawie, w charakterze żołnierza zawodowego. 3 maja 1922 został zweryfikowany w stopniu kapitana ze starszeństwem z 1 czerwca 1919 i 71. lokatą w korpusie oficerów żandarmerii. W 1924 był dowódcą plutonu żand. Modlin, w 1926 instruktorem oddziału szkolnego Kadry Szwadronu Zapasowego, a w 1928 dowódcą plutonu żandarmerii Warszawa V. W październiku 1930 został przeniesiony do 10 Dywizjonu Żandarmerii w Przemyślu na stanowisko pełniącego obowiązki kwatermistrza. 29 stycznia 1932 został mianowany majorem ze starszeństwem z 1 stycznia 1932 i 2. lokatą w korpusie oficerów żandarmerii. W grudniu 1934 został wyznaczony na stanowisko zastępcy dowódcy 10 dżand. W październiku 1935 został przeniesiony do 9 Dywizjonu Żandarmerii w Brześciu nad Bugiem na stanowisko zastępcy dowódcy dywizjonu. W 1938 zajmowane przez niego stanowisko otrzymało nazwę „I zastępca dowódcy dywizjonu”. W czasie kampanii wrześniowej 1939 początkowo na stanowisku szefa żandarmerii Okręgu Korpusu Nr IX, a od 18 września 1939 komendanta Kwatery Głównej Samodzielnej Grupy Operacyjnej „Polesie”. Po kapitulacji wojsk generała Franciszka Kleeberga dostał się do niemieckiej niewoli. Przebywał w Oflagu VII A Murnau.

Po uwolnieniu z niewoli wrócił do kraju i został zarejestrowany w jednej z rejonowych komend uzupełnień. Zmarł 12 stycznia 1948 w Krakowie. Trzy dni później został pochowany na cmentarzu Rakowickim. Spoczywa w kwaterze XXI b, rząd 2, grób 25.

Był żonaty, dzieci nie miał.

Ordery i odznaczenia

Uwagi

  1. W ewidencji Wojska Polskiego figurował jako „Antoni I Czabański”, w celu odróżnienia od innego oficera noszącego to samo imię i nazwisko, a mianowicie Antoniego II Czabańskiego (ur. 14 września 1898 w Śremie, w rodzinie Kazimierza), porucznika rezerwy 14 pp we Włocławku.
  2. Na stronie internetowej „Żołnierze Niepodległości” podano, że w okresie okupacji mieszkał w Krakowie. Aresztowany przez Niemców, został wysłany do obozu koncentracyjnego Auschwitz. Uwolniony w 1945, powrócił do Krakowa. Na wspomnianym cmentarzu pochowany jest także Emil Czabański (1896–1953), porucznik żandarmerii rezerwy Wojska Polskiego i komisarz Policji Państwowej, komendant powiatowy PP w Krakowie.

Przypisy

  1. Rocznik Oficerski 1923 ↓, s. 166, 576, 1053, 1064.
  2. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Czabański Antoni. Muzeum Józefa Piłsudskiego w Sulejówku. [dostęp 2022-02-21].
  3. 1 2 Kartoteka personalno-odznaczeniowa. Wojskowe Biuro Historyczne. [dostęp 2022-02-21]..
  4. Kolekcja ↓, s. 1.
  5. Kolekcja 2 ↓, s. 2, 5.
  6. Sprawozdanie 1899 ↓, s. 107.
  7. Kolekcja 2 ↓, s. 5.
  8. Sprawozdanie 1914 ↓, s. 108.
  9. Kolekcja ↓, s. 3.
  10. Dz. Rozk. Wojsk. Nr 95 z 26 listopada 1919, poz. 3678.
  11. Dz. Rozk. Wojsk. Nr 97 z 27 grudnia 1919, poz. 4076.
  12. Rozkaz DOGen. Kielce ↓, Nr 6 z 26 stycznia 1920, pkt 5.
  13. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 33 z 1 września 1920, s. 799.
  14. Spis oficerów 1921 ↓, s. 401, 587.
  15. Lista starszeństwa 1922 ↓, s. 293.
  16. Rocznik Oficerski 1923 ↓, s. 1053, 1064.
  17. Suliński 2015 ↓, s. 41, 45.
  18. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 1 z 28 stycznia 1931, s. 21.
  19. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 2 z 30 stycznia 1932, s. 98.
  20. Rocznik Oficerski 1932 ↓, s. 288, 796.
  21. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 14 z 22 grudnia 1934, s. 255.
  22. Rybka i Stepan 2006 ↓, s. 281, 837.
  23. 1 2 Otrzymał numer jeniecki „1606”. Program „Straty osobowe i ofiary represji pod okupacją niemiecką”. Fundacja „Polsko-Niemieckie Pojednanie”. [dostęp 2022-02-21].
  24. Głowacki 1986 ↓, s. 257, 374.
  25. Wróblewski 1989 ↓, s. 27, 190.
  26. Wierzbicki 1990 ↓, s. 66.
  27. 1 2 Nekrolog. Biblioteka Jagiellońska. [dostęp 2022-02-21].
  28. informacja uzyskana z Biura Zarządu Cmentarzy Komunalnych w dn. 14.11.2023
  29. 1 2 3 4 5 Kolekcja 2 ↓, s. 2.
  30. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 2 z 6 stycznia 1923, s. 16.
  31. Lewicki 1929 ↓, s. 57.
  32. M.P. z 1931 r. nr 132, poz. 199.
  33. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 8 z 11 listopada 1931, s. 365.
  34. Wawrzyński 2001 ↓, s. 115.
  35. Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 3 z 11 listopada 1938, s. 25.
  36. Rocznik Oficerski 1928 ↓, s. 667.

Bibliografia

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.