All-way stop (zazwyczaj four-way stop, gdy skrzyżowanie ma cztery wjazdy) – rodzaj skrzyżowania spotykanego w USA, Kanadzie i RPA, na którym obowiązuje przepis nakazujący pełne zatrzymanie pojazdu przed wjazdem na skrzyżowanie z każdej drogi prowadzącej do niego. Każdy wjazd na takie skrzyżowanie oznaczony jest znakiem STOP z dodatkową tabliczką informującą o obowiązywaniu takiego przepisu – „4-way stop” lub „All-way stop”, jeśli liczba dróg jest różna od 4.

Zasady

Kierowca musi całkowicie zatrzymać pojazd przed wjazdem na skrzyżowanie all-way stop lub przed przejściem dla pieszych, o ile skrzyżowanie takie posiada. W większości jurysdykcji na tego typu skrzyżowaniach zawsze pierwszeństwo ma pieszy, nawet, jeśli nie namalowano pasów. W niektórych jurysdykcjach, np. w stanie Idaho rowerzyści są zwolnieni z obowiązku całkowitego zatrzymania się, muszą natomiast ustąpić pierwszeństwa zgodnie z przepisami ruchu drogowego. Po całkowitym zatrzymaniu pojazdu, kierowcy przejeżdżają przez skrzyżowanie w takiej kolejności, w jakiej na nie przybyli. W USA pojazdy, które przybyły na skrzyżowanie mniej więcej jednocześnie przejeżdżają przez nie zgodnie z regułą pierwszeństwa dla pojazdu z prawej strony, w RPA wymagane jest nawiązanie kontaktu wzrokowego, a pierwszeństwo przejazdu kierowcy uzgadniają między sobą za pomocą gestów. Niektóre jurysdykcje mają bardziej rozbudowany system zasad, w którym przewidziano reguły w przypadku wjazdu na skrzyżowanie dwóch lub więcej pojazdów jednocześnie.

Przepisy

W USA przepisy na temat m.in. ruchu na skrzyżowaniach all-way stop reguluje wydany przez Federalną Administrację Autostrad Manual on Uniform Traffic Control Devices (MUTCD). Tam, gdzie ze względu na poprawę przepustowości skrzyżowania wprowadzono system „All-way stop” informują o tym tabliczki umieszczone pod standardowym, ośmiokątnym znakiem STOP: „4-way”, gdy są 4 wjazdy na skrzyżowanie, lub „All-way” przy innej ich liczbie. Zgodnie z MUTCD, o wprowadzeniu zasady „All-way stop” decydują względy inżynierii ruchu drogowego, brane jest pod uwagę potencjalne zwiększenie przepustowości skrzyżowania oraz inne czynniki. Spotyka się je najczęściej w miejscach, w których przecinają się drogi równorzędne, jednak natężenie ruchu jest na tyle małe, że instalowanie sygnalizacji świetlnej jest nieopłacalne, bądź też w przypadku, gdy zasada pierwszeństwa dla nadjeżdżających z prawej strony mogłaby być niejasna. Innym powodem może być też chęć utworzenia strefy wolnego ruchu (wynikającego z konieczności pełnego zatrzymania pojazdu), na przykład na skrzyżowaniach położonych w pobliżu szkół.

Analogiczne zasady „all-way stop” obowiązują niekiedy także w przypadku awarii sygnalizacji świetlnej, gdy wszystkie sygnalizatory mają migające czerwone światło.

Zalety i wady All-way STOP

Głównym powodem stosowania tego systemu jest poprawa bezpieczeństwa. Według międzynarodowych badań, wprowadzenie systemu „All-way stop” redukuje wypadkowość o 45%. Jednakże Handbook of Road Safety Measures zaleca używanie tych zasad na drogach podrzędnych i poza terenem silnie zurbanizowanym, z uwagi na istniejące wady takiego rozwiązania.

Niektóre z zalet systemu all-way stop:

  • pewność, że pojazdy będą się poruszać z niewielką prędkością w okolicach skrzyżowania i każdy kierowca będzie miał dostateczną ilość czasu, by prawidłowo ocenić sytuację na skrzyżowaniu
  • uspokaja ruch
  • z uwagi na niską prędkość pojazdów są bezpieczniejsze dla pieszych
  • zasady all-way stop mogą być domyślnie wykorzystywane w sytuacji awarii sygnalizacji świetlnej

Wady all-way stop to m.in.:

  • zwiększona emisja dwutlenku węgla
  • zwiększone potencjalne opóźnienia
  • po wprowadzeniu takiego rozwiązania usunięcie znaków i zmiana zasad jest ryzykowna, kierowcy jeżdżący „na pamięć” mogą podnieść wówczas wypadkowość o 40%

All-way stop w innych krajach

Poza Ameryką Północną i RPA takie rozwiązanie jest rzadko spotykane. Testowano je w Szwecji począwszy od lat 80. XX wieku i choć jest przewidziane w szwedzkim prawie o ruchu drogowym, wykorzystuje się je obecnie nader sporadycznie. Częściej można spotkać droższe w budowie ronda.

Takie rozwiązanie funkcjonuje również w Polsce we wsi Antoniów w powiecie lipskim. Według Policji znacznie poprawiło bezpieczeństwo na mało uczęszczanym skrzyżowaniu, na którym dochodziło jednak do śmiertelnych wypadków. Rozwiązanie to nie jest jednak przewidywane przez polskie przepisy.

Przypisy

  1. Manual on Uniform Traffic Control Devices, 2003 revised version, section 2B-.07 Multi-Way Stop Applications.
  2. New Mexico statute 66-7-107. [dostęp 2012-06-17]. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-07-12)].
  3. Florida title XXIII statute 316.076.
  4. California Vehicle Code section 21457: Flashing signals. [dostęp 2013-03-10]. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-03-10)].
  5. 1 2 3 Elvik i in. 2009 ↓, s. 430.
  6. Elvik i in. 2009 ↓, s. 431–432.
  7. 1 2 Elvik i in. 2009 ↓, s. 431–433.
  8. Elvik i in. 2009 ↓, s. 431.
  9. Fillip Johansson, Flervägsstopp i korsningar – Trafiksäker åtgärd som sällan används, „Department of Society and Technology, Thesis 117”, Lund Institute of Technology Traffic and Road, 2007, ISSN 1653-1922 [dostęp 2010-02-22] [zarchiwizowane z adresu 2010-08-21] (szw.).
  10. MRSolutions, Cztery znaki "Stop" na skrzyżowaniu [online], Radom Moto – Radomski Portal Motoryzacyjny, 16 listopada 2015 [dostęp 2023-08-10] (pol.).

Bibliografia

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.