Aleksander Gniewosz
porucznik kawalerii
Data i miejsce urodzenia

13 października 1920
Lwów

Data i miejsce śmierci

28 października 2003
Bauru

Przebieg służby
Siły zbrojne

Wojsko Polskie
Polskie Siły Zbrojne

Jednostki

14 Pułk Ułanów Jazłowieckich,
Pułk Ułanów Karpackich

Główne wojny i bitwy

II wojna światowa (kampania wrześniowa, kampania włoska: bitwa o Monte Cassino)

Odznaczenia

Aleksander Kazimierz Edward Gniewosz herbu Rawicz (ur. 13 października 1920 we Lwowie, zm. 28 października 2003 w Bauru) – porucznik kawalerii Polskich Sił Zbrojnych.

Życiorys

Aleksander Kazimierz Edward Gniewosz urodził się 13 października 1920 we Lwowie. Był wnukiem Włodzimierza Gniewosza (1838–1909, ziemianina i polityka), synem Aleksandra Jana Gniewosza herbu Rawicz (1872–1930) i Róży z domu Cieńskiej herbu Pomian (1885–1922).

W dzieciństwie jego rodzina z Nowosielec utrzymywała kontakty z rodziną Mniszek-Tchorznickich z Pisarowiec, w tym synami Henryka. W 1932 jako prywatysta ukończył II klasę w Państwowym Gimnazjum im. Królowej Zofii w Sanoku. W 1938 Aleksander Gniewosz ukończył V Państwowe Gimnazjum im. Hetmana Stanisława Żółkiewskiego we Lwowie.

Od 30 września 1938 roku do 15 lipca 1939 roku szkolił się w Szkole Podchorążych Rezerwy Kawalerii w Grudziądzu. Po zakończeniu szkolenia został skierowany na praktykę w 14 pułku Ułanów Jazłowieckich we Lwowie. Odziedziczył po ojcu majątek Potok Złoty, który posiadał do końca istnienia II Rzeczypospolitej w 1939.

Po wybuchu II wojny światowej w składzie tej jednostki brał udział w kampanii wrześniowej. Następnie przedostał się na Zachód i został żołnierzem Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie. Służył w szeregach pułku Ułanów Karpackich (od 1940 do 1942 w składzie Samodzielnej Brygady Strzelców Karpackich, od 1942 w składzie 2 Korpusu Polskiego). W trakcie kampanii włoskiej brał udział w bitwie o Monte Cassino w maju 1944. Na wojnie dosłużył się stopnia porucznika. Za swoje czyny otrzymał został odznaczony Orderu Virtuti Militari. Później został awansowany do stopnia podpułkownika.

Do 1947 przebywał we Włoszech (Florencja), w tym samym roku wyjechał do Brazylii, gdzie pozostał na emigracji. Był żonaty (żona żyła w latach 1930–1996). Zmarł w 2003 w mieście Bauru.

Ordery i odznaczenia

Upamiętnienie

  • W 2013 w miejscu nieistniejącej cerkwi greckokatolickiej w Nowosielcach, przy której w grobowcu rodzinnym byli pochowani członkowie rodziny Gniewoszów, został ustanowiony kamień pamiątkowy upamiętniający te osoby. Uhonorowany inskrypcją na pomniku został także Aleksander Gniewosz. Fundatorem pomnika był jego brat, Antoni Gniewosz.

Przypisy

  1. 1 2 Państwowe Gimnazjum im. Królowej Zofii w Sanoku. Katalog okresowy 1937/38. Klasa IIb (zespół 7, sygn. 122). AP Rzeszów – O/Sanok, s. 9.
  2. ↑ Aleksander Gniewosz. sejm-wielki.pl. [dostęp 2015-08-22].
  3. ↑ Róża Cieńska. sejm-wielki.pl. [dostęp 2015-08-22].
  4. ↑ Historia rodziny Mniszek Tchorznickich – osiadłych w Pisarowcach. tchorznicki.com. [dostęp 2016-09-11].
  5. ↑ XLV. Sprawozdanie Dyrekcji Państwowego Gimnazjum im. Królowej Zofii w Sanoku za rok szkolny 1931/32. Sanok: 1932, s. 32.
  6. ↑ Książka telefoniczna 1939. genealogyindexer.org, 1939. s. 692. [dostęp 2015-08-22].
  7. ↑ Stanisław Nicieja: Moje kresy. Potok Złoty – blask i zagłada. Nowa Trybuna Opolska, 2011-01-29. [dostęp 2015-08-22].
  8. ↑ Polish Order of the Virtuti Militari Recipients 1792–1992 – G1. feefhs.org. [dostęp 2015-08-22]. (ang.).
  9. ↑ Lista nazwisk osób odznaczonych Orderem Virtuti Militari. stankiewicze.com. [dostęp 2015-08-22].
  10. ↑ Przebywając tam w 1986 poszukiwał swoją siostrę Marię Cieńską. Poszukiwania. „Biuletyn”. Nr 51, s. 32, Czerwiec 1986. Koło Lwowian w Londynie.
  11. ↑ Janusz Wachowicz: Saga rodu Gniewoszów. Szczecin: 2013, s. 359. ISBN 978-83-63868-05-5.

Bibliografia

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.