Akaki Czchenkeli
Data i miejsce urodzenia

1874
Choni

Data i miejsce śmierci

1959
Paryż

minister spraw zagranicznych Gruzji
Okres

od kwiecień 1918
do listopad 1918

Przynależność polityczna

Mienszewicy

Poprzednik

-

Następca

Ewgeni Gegeczkori

Akaki Czchenkeli (ur. 1874 w Choni, zm. 1959 w Paryżu) – gruziński polityk i dyplomata, minister spraw zagranicznych Demokratycznej Republiki Gruzji.

Życiorys

Urodził się w rodzinie szlacheckiej. Studiował prawo i literaturę na uniwersytetach w Kijowie, Berlinie i Londynie. W 1898 przystąpił do marksistowskiej organizacji działającej w Gruzji pod panowaniem rosyjskim – Mesame dasi. W 1903, kiedy w organizacji doszło do rozłamu będącego konsekwencją podziału na bolszewików i mienszewików na II Zjeździe Socjaldemokratycznej Partii Robotniczej Rosji, Czchenkeli poparł mienszewików. W kolejnych latach był czołowym działaczem w gruzińskich strukturach mienszewików. Brał udział w rewolucji 1905 r. na Zakaukaziu i po jej stłumieniu został aresztowany, krótko przebywał w więzieniu. Był posłem do IV Dumy Państwowej.

Po rewolucji lutowej w 1917 wszedł w skład Komitetu Specjalnego ds. Zakaukazia, w którym był komisarzem spraw wewnętrznych. Komitet Specjalny miał być przedstawicielstwem Rządu Tymczasowego na Zakaukaziu, z możliwością działania w jego imieniu, jednak w praktyce jego znaczenie szybko stało się drugorzędne w stosunku do szybko powstających rad robotniczych i żołnierskich. Czchenkeli brał udział w I Wszechrosyjskim Zjeździe Rad Robotniczych i Żołnierskich i został na nim wybrany do Wszechrosyjskiego Centralnego Komitetu Wykonawczego.

22 kwietnia 1918 Sejm Zakaukaski ogłosił powstanie Zakaukaskiej Demokratycznej Republiki Federacyjnej (co Czchenkeli poparł) i jej tymczasowego rządu z Czchenkelim na czele. 26 maja 1918 Gruzja wystąpiła z federacji i proklamowała niepodległość, a Czchenkeli został ministrem spraw zagranicznych w rządzie Noe Ramiszwilego. Na stanowisku ministra pozostał do listopada 1918. Zasiadał w Zgromadzeniu Konstytucyjnym Gruzji.

Emigrował do Paryża po upadku Demokratycznej Republiki Gruzji i aneksji Gruzji do Rosji Radzieckiej. Był ministrem spraw zagranicznych w rządzie gruzińskim na emigracji. Pozostawał aktywny w kołach emigracyjnych do śmierci w 1959.

Przypisy

  1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 A. Mikaberidze, Historical..., s. 225-226.
  2. 1 2 3 W. Materski, Gruzja, s. 456.
  3. ↑ W. Materski, Gruzja, s. 46.
  4. ↑ W. Materski, Gruzja, s. 61.
  5. ↑ W. Materski, Gruzja, s. 70.
  6. ↑ W. Materski, Gruzja, s. 72-74.
  7. ↑ W. Materski, Gruzja, s. 135.

Bibliografia

  • W. Materski: Gruzja. Warszawa: TRIO, 2010. ISBN 978-83-7436-219-1.
  • Mikaberidze A., Historical Dictionary of Georgia, Rowman & Littlefield, Blue Ridge Summit 2015, ISBN 978-1-4422-4146-6.
This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.