Śnieg morski, marine snow – opad cząsteczek organicznych i nieorganicznych z przypowierzchniowych warstw oceanu w jego głębsze rejony.

Pochodzenie

Organizmy morskie żyjące blisko powierzchni giną i podlegają rozkładowi. Ich szczątki toną w wodzie i opadają w stronę dna. Strumień tych fragmentów organizmów, uzupełniony o drobiny odchodów, piasek, sadzę oraz inne drobne składniki nieorganiczne nazywany jest śniegiem morskim lub marine snow, do którego zalicza się standardowo cząstki o średnicy co najmniej 0,5 mm, powstałe zazwyczaj z mniejszych połączonych organicznymi włóknami, siatkami lub śluzem. Generalnie cząstki te podlegają – w miarę tonięcia – agregacji, zbijając się w większe konglomeraty, mogące osiągać rozmiary kilku centymetrów. Proces opadania niektórych płatków może trwać tygodniami.

Okresowość

Gęstość śniegu morskiego może być silnie zależna od pory roku i dnia oraz zjawisk atmosferycznych: w badaniach na północno-wschodnim Atlantyku na głębokości 270 metrów w cyklu rocznym największe koncentracje występowały wiosną, a w cyklu dobowym późnym rankiem. W badaniach w zatoce Monterey w Kalifornii na głębokościach 100–500 metrów w 1991 w okresie wiosenno-letniego zjawiska upwellingu obserwowano 15–40 cząsteczek w litrze wody morskiej; zimą, gdy upwelling nie występował, a także w okresie El Niño w 1992 było to poniżej 5 cząsteczek na litr.

Źródło pokarmu

Płatki śniegu morskiego zasiedlane są w trakcie opadania przez mikroorganizmy żywiące się zawartymi w nich substancjami organicznymi. W badaniu cząsteczek odfiltrowywanych z Atlantyku na głębokościach od 1000 do 3900 metrów licznie reprezentowane były bakterie, ale łączna biomasa tylko dwóch grup eukariontów: grzybów (Fungi) i protistów Labyrinthulomycetes już przeważała nad biomasą wszystkich prokariontów.

Śnieg morski jest źródłem pożywienia wielu makroorganizmów żyjących w głębokich warstwach oceanu. Może być on wyłapywany z wody albo zbierany z dna po opadnięciu nań. Stanowi znaczne źródło węgla i azotu w tych środowiskach; żywią się nim na przykład leptocefal węgorza japońskiego Anguilla japonica i głowonóg wampirzyca piekielna Vampyroteuthis infernalis.

Transport węgla

Ta część, która nie zostanie zjedzona, tworzy podlegającą dalszej degradacji biologicznej warstwę zaścielającą dno. Ocenia się, że struktura ta pokrywa trzy czwarte dna głębokiego oceanu i przyrasta w tempie około 6 metrów na milion lat. Dane z pułapek zbierających opadające cząsteczki pozwalają oszacować, że co roku na dno oceanu trafia w ten sposób około 815 milionów ton węgla.

Przypisy