Łysiczka drobna (Deconica crobula (Fr.) Romagn. – gatunek grzybów należący do rodziny pierścieniakowatych (Strophariaceae).

Systematyka i nazewnictwo

Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Deconica, Strophariaceae, Agaricales, Agaricomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi.

Po raz pierwszy takson ten zdiagnozował w 1838 r. Elias Fries nadając mu nazwę Agaricus crobulus. Obecną, uznaną przez Index Fungorum nazwę nadał mu Henri Charles Louis Romagnesi w 1937 r.

Synonimy:

• Agaricus crobulus Fr. 1838
• Geophila crobula (Fr.) Kühner & Romagn. 1953
• Hylophila crobula (Fr.) Quél. 1886
• Naucoria crobula (Fr.) Henn 1898
• Psilocybe crobula (Fr.) Singer 1962
• Psilocybe inquilina var. crobula (Fr.) Høil. 1978
• Tubaria crobula (Fr.) P. Karst. 1879

Nazwę polską zaproponował Władysław Wojewoda w 2003 r. dla synonimu Psilocybe crobula. Po przeniesieniu do rodzaju Deconica nazwa polska stała się niespójna z nazwą naukową.

Morfologia

Kapelusz

Średnica 0,8–2 cm, początkowo półkulisty, potem płaskołukowaty. Powierzchnia gładka, z białymi pozostałościami osłony, które zwieszają się również z brzegu. Jest higrofaniczny; w stanie wilgotnym umbrowo-brązowy, tabakowo-brązowy lub czerwonobrązowy, w stanie wilgotnym ochrowy, lepki i śliski.

Blaszki

Przyrośnięte, o szerokości do 4 mm, początkowo kremowe, potem rdzawobrązowe.

Trzon

Wysokość 2–4 cm, grubość 1,5–3 mm, cylindryczny. Powierzchnia rdzawobrązowa, pokryta białymi łuseczkami z zanikającym pierścieniem.

Miąższ

Cienki, ochrowo brązowy, bez wyraźnego zapachu i smaku.

Cechy mikroskopowe

Zarodniki nieco elipsoidalne, cienkościenne, w wysypie brązowe, 6–8 × 3,5–5 µm. Pleurocystyd brak. Cheilocystydy butelkowate, 25–45 µm.

Występowanie

Znane jest jej występowanie w Ameryce Północnej i Europie. Władysław Wojewoda w 2003 r. podał w Polsce liczne stanowiska z uwagą, że rozprzestrzenienie i stopień zagrożenia nie są znane.

Grzyb saprotroficzny. Występuje w lasach liściastych na powalonych, martwych drzewach, gnijących łodygach traw, i liściach paproci, na resztkach drzewnych. Preferuje miejsca wilgotne i zacienione. Owocniki zazwyczaj od czerwca do października.

Gatunki podobne

Stożkówka zimowo-jesienna (Conocybe appendiculata), ale nie ma resztek osłony na kapeluszu, a jej trzon jest białawo ochrowy, ponadto występuje na próchnicy, również w lasach iglastych.

Przypisy