Łusecznik lepki (Ichthyophis glutinosus) – gatunek płaza beznogiego z rodziny łusecznikowatych (Ichthyophiidae). Endemit Sri Lanki. Narażony na wyginięcie.

Występowanie

Występuje endemicznie dla środkowej i południowej Sri Lanki. Andrzej Trepka w Ilustrowanej encyklopedii płazów podaje jeszcze Archipelag Malajski, nie jest to jednak prawda (pomylenie z innymi gatunkami łusecznikowatych).

Morfologia

Kształtem przypomina dżdżownicę lub glebowe węże z rodzaju Uropeltis. Łatwo jednak go odróżnić po wielkości i dobrze wykształconym pyszczkiem wraz z małymi oczami. Długość obłego ciała od 23 do 41 cm. Podobnie jak dżdżownica łusecznik lepki posiada pierścienie, których może być do 392. Posiada także kręgi ogonowe. Ubarwienie szare z żółtymi pasami.

Ekologia i zachowanie

Żyje pod ziemią, w gęstych dżunglach, na plantacjach herbaty, a AmphibiaWeb i IUCN podaje także wodno-lądowy tryb życia (jako młody osobnik).

Gatunek drapieżny; odżywia się głównie dżdżownicami i wcześniej wspomnianymi wężami glebowymi. Gdy zaatakuje swoją ofiarę próbuje ją rozszarpać na mniejsze kawałki.

Samica w specjalne wydrążonej komorze składa do 38 ziaren skrzeku i opiekuje się nim, aż do wyklucia się kijanek. Następnie 11 centymetrowe larwy o pierzastych skrzelach prowadzą wodno – lądowy tryb życia. Nie wiadomo czym się odżywiają, w niewoli pożywiają się larwami ochotkowatych czy dżdżownicami.

Status

Międzynarodowa Unia Ochrony Przyrody uznaje łusecznika lepkiego za gatunek narażony na wyginięcie (VU – vulnerable). Liczebność populacji nie jest znana, a jej trend uznaje się za spadkowy. Zagrażają mu głównie ptaki nieodżywiające się płazami, które jednak często mylą łusecznika z rosówką. Ponadto ludzie też są zagrożeniem dla łusecznika, którzy zabijają tego płaza tylko „na wszelki wypadek”.

Przypisy