| Todiramphus australasia | |||
| (Vieillot, 1818) | |||
| Systematyka | |||
| Domena | |||
|---|---|---|---|
| Królestwo | |||
| Typ | |||
| Podtyp | |||
| Gromada | |||
| Podgromada | |||
| Nadrząd | |||
| Rząd | |||
| Rodzina | |||
| Podrodzina | |||
| Rodzaj | |||
| Gatunek |
łowczyk rudawy | ||
| Synonimy | |||
| |||
| Podgatunki | |||
| |||
| Kategoria zagrożenia (CKGZ) | |||
Łowczyk rudawy, łowiec rudawy (Todiramphus australasia) – gatunek średniej wielkości ptaka z rodziny zimorodkowatych (Alcedinidae). Jest endemitem Małych Wysp Sundajskich i Moluków. W Czerwonej księdze gatunków zagrożonych IUCN klasyfikowany jest jako gatunek najmniejszej troski (LC, ang. Least Concern).
Systematyka
Gatunek ten po raz pierwszy zgodnie z zasadami nazewnictwa binominalnego opisał w 1818 roku Louis Pierre Vieillot w 19. tomie Nouveau dictionnaire d'histoire naturelle, appliquée aux arts, à l'agriculture, à l'économie rurale et domestique, à la médecine, etc. Nouvelle édition. Autor nadał gatunkowi nazwę Alcedo australasia; nie wskazał miejsca typowego, ale w 1914 roku Hellmayr wyznaczył jako miejsce typowe wyspę Timor. Obecnie gatunek zaliczany jest do rodzaju Todiramphus.
Międzynarodowy Komitet Ornitologiczny (IOC) wyróżnia trzy podgatunki T. australasia:
- T. a. australasia (Vieillot, 1818)
- T. a. dammerianus (Hartert, EJO, 1900)
- T. a. odites (Peters, JL, 1945).
Na liście ptaków świata opracowywanej przez autorów Handbook of the Birds of the World i BirdLife International oraz w serwisie Birds of the World wyróżniane są jeszcze dwa podgatunki:
- T. a. tringorum (Hellmayr, CE, 1914)
- T. a. interpositus (Hartert, EJO, 1904).
Etymologia
Morfologia
Średniej wielkości ptak o dużym, szerokim u nasady dziobie, czarnej górnej szczęce, dolna szczęka bladożółta z ciemniejszym końcem. Nogi i stopy czarniawe. Tęczówki ciemnobrązowe. Występuje niewielki dymorfizm płciowy. Dorosłe samce mają ciemnozieloną czapeczkę na głowie, rudy szeroki pasek brwiowy, który rozciąga się do nasady dzioba i obejmuje tył głowy. Poniżej czarna maska. Podgardle i gardło białawe, szyja, brzuch, boki i pokrywy podogonowe rudawe. Górne części ciała ciemnozielone. Skrzydła, zad i ogon niebieskie. Samica jest nieco ciemniejsza od samca. Osobniki młodociane są podobne do samicy. Różni je białe zakończenie dzioba, czarne cętki na piersiach i po bokach oraz płowożółte przebarwienia na skrzydłach. Długość ciała 21 cm, masa ciała: samiec 28–58 g, samica 39–55 g.
Zasięg występowania
Poszczególne podgatunki łowczyka rudawego występują:
- T. a. australasia – na Małych Wyspach Sundajskich: Lombok, Sumba i Timor oraz na Wyspach Barat Daya: Romang i Wetar,
- T. a. dammerianus – na Wyspach Leti: Leti i Moa, na wyspie Damar i na Wyspach Babar,
- T. a. odites – na Wyspach Tanimbar.
Ekologia
Głównym habitatem łowczyka rudawego są wilgotne tropikalne lasy równikowe pierwotnego i wtórnego wzrostu do 700 m n.p.m., lasy monsunowe, zagajniki i ogrody. Długość pokolenia jest określana na 3,6 roku. Dieta tego gatunku nie jest dobrze zbadana, składa się głównie z owadów. Przesiaduje na gałęziach w różnych piętrach lasu. Ofiary podejmuje prawdopodobnie bezpośrednio z ziemi. Zasięg występowania według szacunków organizacji BirdLife International obejmuje około 437 tys. km².
Rozmnażanie
Brak informacji o gniazdowaniu i rozmnażaniu tego gatunku.
Status
W Czerwonej księdze gatunków zagrożonych IUCN łowczyk rudawy jest uznawany za gatunek najmniejszej troski (LC, ang. Least Concern), a jego liczebność jest obecnie szacowana na więcej niż 9,25 tys., a mniej niż 18,5 tys. dorosłych osobników. Trend populacji szacowany jest na lekko spadkowy z powodu powolnego zmniejszania się jego naturalnego habitatu.
Przypisy
- ↑ Todiramphus australasia, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).
- 1 2 Denis Lepage: Cinnamon-banded Kingfisher Todiramphus australasia (Vieillot, LJP 1818). Avibase. [dostęp 2023-06-10]. (ang.).
- 1 2 3 Todiramphus australasia, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species (ang.).
- 1 2 Systematyka i nazwy polskie za: P. Mielczarek & M. Kuziemko: Rodzina: ALCEDINIDAE Rafinesque, 1815 - ZIMORODKOWATE - KINGFISHERS (wersja: 2023-04-08). [w:] Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2023-06-11].
- ↑ P. Mielczarek & W. Cichocki. Polskie nazewnictwo ptaków świata. „Notatki Ornitologiczne”. Tom 40. Zeszyt specjalny, s. 163, 1999.
- ↑ L.J.P. Vieillot, Nouveau dictionnaire d'histoire naturelle, appliquée aux arts, à l'agriculture, à l'économie rurale et domestique, à la médecine, etc. Nouvelle édition, wyd. 19, Paryż 1818, s. 419 (fr.).
- 1 2 3 4 5 6 7 8 P. F. Woodall: Cinnamon-banded Kingfisher Todiramphus australasia, version 1.0. [w:] Birds of the World (red. J. del Hoyo, A. Elliott, J. Sargatal, D.A. Christie & E. de Juana) [on-line]. Cornell Lab of Ornithology, Ithaca, NY, USA, 2020. [dostęp 2023-06-10]. (ang.).
- 1 2 F. Gill, D. Donsker & P. Rasmussen (red.): Rollers, ground rollers, kingfishers. IOC World Bird List (v13.1). [dostęp 2023-06-10]. (ang.).
- 1 2 Josep del Hoyo, Andrew Elliott, Jordi Sargatal (red.): Handbook of the Birds of the World. T. 6: Mousebirds to Hornbills. Barcelona: Lynx Edicions, 2001, s. 224. ISBN 978-84-96553-78-1. (ang.).
- 1 2 Alan P. Peterson, CORACIIFORMES, Wersja 4.013 (2021-11-24) [online], Zoonomen Nomenclatural data [dostęp 2023-06-11] (ang.).
- ↑ HBW and BirdLife International: Handbook of the Birds of the World and BirdLife International digital checklist of the birds of the world. 2022. [dostęp 2023-06-10]. (ang.).
- ↑ Todiramphus, [w:] The Key to Scientific Names, J.A. Jobling (red.), [w:] Birds of the World, S.M. Billerman et al. (red.), Cornell Lab of Ornithology, Ithaca [dostęp 2023-04-29] (ang.).
- ↑ australasia, [w:] The Key to Scientific Names, J.A. Jobling (red.), [w:] Birds of the World, S.M. Billerman et al. (red.), Cornell Lab of Ornithology, Ithaca [dostęp 2023-06-10] (ang.).
- 1 2 3 Cinnamon-banded Kingfisher Todiramphus australasia. BirdLife International, 2023. [dostęp 2023-06-11]. (ang.).
Linki zewnętrzne
- Zdjęcia i nagrania audiowizualne. [w:] eBird [on-line]. Cornell Lab of Ornithology. (ang.).
- Nagrania głosów. [w:] xeno-canto [on-line].