անց
Armenian
Etymology
From Old Armenian անց (ancʻ).
Pronunciation
- (Eastern Armenian, standard) IPA(key): [ɑnt͡sʰ]
- (Western Armenian, standard) IPA(key): [ɑnt͡sʰ]
Audio (Eastern Armenian) (file)
Postposition
անց • (ancʻ)
Declension
i-type, inanimate (Eastern Armenian)
| singular | plural | |||
|---|---|---|---|---|
| nominative | անց (ancʻ) | անցեր (ancʻer) | ||
| dative | անցի (ancʻi) | անցերի (ancʻeri) | ||
| ablative | անցից (ancʻicʻ) | անցերից (ancʻericʻ) | ||
| instrumental | անցով (ancʻov) | անցերով (ancʻerov) | ||
| locative | անցում (ancʻum) | անցերում (ancʻerum) | ||
| definite forms | ||||
| nominative | անցը/անցն (ancʻə/ancʻn) | անցերը/անցերն (ancʻerə/ancʻern) | ||
| dative | անցին (ancʻin) | անցերին (ancʻerin) | ||
| 1st person possessive forms (my) | ||||
| nominative | անցս (ancʻs) | անցերս (ancʻers) | ||
| dative | անցիս (ancʻis) | անցերիս (ancʻeris) | ||
| ablative | անցիցս (ancʻicʻs) | անցերիցս (ancʻericʻs) | ||
| instrumental | անցովս (ancʻovs) | անցերովս (ancʻerovs) | ||
| locative | անցումս (ancʻums) | անցերումս (ancʻerums) | ||
| 2nd person possessive forms (your) | ||||
| nominative | անցդ (ancʻd) | անցերդ (ancʻerd) | ||
| dative | անցիդ (ancʻid) | անցերիդ (ancʻerid) | ||
| ablative | անցիցդ (ancʻicʻd) | անցերիցդ (ancʻericʻd) | ||
| instrumental | անցովդ (ancʻovd) | անցերովդ (ancʻerovd) | ||
| locative | անցումդ (ancʻumd) | անցերումդ (ancʻerumd) | ||
References
- “անց”, in Žamanakakicʻ hayocʻ lezvi bacʻatrakan baṙaran [Explanatory Dictionary of Contemporary Armenian] (in Armenian), Yerevan: Academy Press, 1969–1980
Old Armenian
Etymology
Ačaṙyan rejects all proposals and leaves the origin open. Ałayan derives from Proto-Indo-European *sn̥(t)-sko-, grown from the zero-grade of the root *sent- (“to head for, to go”) with the suffix *-sko-.
Noun
անց • (ancʻ)
- passing, going, journey
- անցք ժամանակի ― ancʻkʻ žamanaki ― space of time, lapse of time
- անց եւ անց առնել ― ancʻ ew ancʻ aṙnel ― to pass, to go
- անց եւ դարձ առնել ― ancʻ ew darj aṙnel ― to come and go, to traverse
- passage, pass; defile; street, lane; avenue; channel, canal; hole, opening; gate
- անցք բնակարանաց՝ սենեկաց ― ancʻkʻ bnakaranacʻ, senekacʻ ― gallery, corridor
- անցք՝ բերան անօթից ― ancʻkʻ, beran anōtʻicʻ ― orifice
- (Judaism) Passover, Pesach
- abortion
- accident, event
- պատմէին իրերաց որ ինչ անցք ընդ իւրեանս անցեալ էին ― patmēin ireracʻ or inčʻ ancʻkʻ ənd iwreans ancʻeal ēin ― they told each other every thing that had happened them
- trouble, vexation, torment
- բազում անցք անցին ընդ իս ― bazum ancʻkʻ ancʻin ənd is ― I have suffered much
Declension
Derived terms
- անյանց (anyancʻ)
- անյանցաւոր (anyancʻawor)
- անյանցութիւն (anyancʻutʻiwn)
- անցանողական (ancʻanołakan)
- անցարան (ancʻaran)
- անցաւոր (ancʻawor)
- անցաւորութիւն (ancʻaworutʻiwn)
- անցիկ (ancʻik)
- անցնող (ancʻnoł)
- անցող (ancʻoł)
- անցորդ (ancʻord)
- անցութիւն (ancʻutʻiwn)
- անցումն (ancʻumn)
- անցուորիկ (ancʻuorik)
- անցուրդ (ancʻurd)
- անցուցանեմ (ancʻucʻanem)
- անցուցանք (ancʻucʻankʻ)
- անցուցողաբար (ancʻucʻołabar)
- անցուցողական (ancʻucʻołakan)
- առանց (aṙancʻ)
- առանցական (aṙancʻakan)
- առանցանեմ (aṙancʻanem)
- առանցանիմ (aṙancʻanim)
- առանցանք (aṙancʻankʻ)
- առանցելութիւն (aṙancʻelutʻiwn)
- առանցիկ (aṙancʻik)
- առանցութիւն (aṙancʻutʻiwn)
- առանցք (aṙancʻkʻ)
- առաւելազանց (aṙawelazancʻ)
- առաւելազանցութիւն (aṙawelazancʻutʻiwn)
- արջառէանց (arǰaṙēancʻ)
- արտազանցեմ (artazancʻem)
- աւելայանց (awelayancʻ)
- բազմայանց (bazmayancʻ)
- բացանցական (bacʻancʻakan)
- բացանցութիւն (bacʻancʻutʻiwn)
- բնազանց (bnazancʻ)
- բնազանցաբար (bnazancʻabar)
- գերազանց (gerazancʻ)
- գերազանցաբար (gerazancʻabar)
- գերազանցագոյն (gerazancʻagoyn)
- գերազանցական (gerazancʻakan)
- գերազանցեմ (gerazancʻem)
- գերազանցիկ (gerazancʻik)
- գերազանցիմ (gerazancʻim)
- գերազանցութիւն (gerazancʻutʻiwn)
- գերազանցուցանեմ (gerazancʻucʻanem)
- գերազանցօրէն (gerazancʻōrēn)
- գինեզանցութիւն (ginezancʻutʻiwn)
- դիւրանց (diwrancʻ)
- դիւրանցագոյն (diwrancʻagoyn)
- դիւրանցութիւն (diwrancʻutʻiwn)
- դիւրանցուկ (diwrancʻuk)
- երագանցուկ (eragancʻuk)
- երասանակազանց (erasanakazancʻ)
- երդմնազանց (erdmnazancʻ)
- երդմնազանցութիւն (erdmnazancʻutʻiwn)
- զանց (zancʻ)
- զանցանեմ (zancʻanem)
- զանցասահման (zancʻasahman)
- զանցաւորութիւն (zancʻaworutʻiwn)
- զանցումն (zancʻumn)
- զանցուցանեմ (zancʻucʻanem)
- զառանց (zaṙancʻ)
- զառանցանք (zaṙancʻankʻ)
- զառանցեմ (zaṙancʻem)
- զառանցութիւն (zaṙancʻutʻiwn)
- զառանցուցանեմ (zaṙancʻucʻanem)
- թանց (tʻancʻ)
- թափանց (tʻapʻancʻ)
- թափանցական (tʻapʻancʻakan)
- թափանցային (tʻapʻancʻayin)
- թափանցանց (tʻapʻancʻancʻ)
- թափանցանցալոյս (tʻapʻancʻancʻaloys)
- թափանցանցութիւն (tʻapʻancʻancʻutʻiwn)
- թափանցեակ (tʻapʻancʻeak)
- թափանցեմ (tʻapʻancʻem)
- թափանցիկ (tʻapʻancʻik)
- թափանցումն (tʻapʻancʻumn)
- ժամանակազանց (žamanakazancʻ)
- լերանցամէջ (lerancʻamēǰ)
- լուսանցոյց (lusancʻoycʻ)
- լուսանցք (lusancʻkʻ)
- ծովանցիկ (covancʻik)
- կուսազանցութիւն (kusazancʻutʻiwn)
- հարեւանցեմ (harewancʻem)
- հարեւանցի (harewancʻi)
- հարեւանցիկ (harewancʻik)
- հարեւանցիմ (harewancʻim)
- հրամանազանց (hramanazancʻ)
- ճեպանցոյց (čepancʻoycʻ)
- մեծայանցանք (mecayancʻankʻ)
- մեղսազանցութիւն (mełsazancʻutʻiwn)
- յանցական (yancʻakan)
- յանցանեմ (yancʻanem)
- յանցանք (yancʻankʻ)
- յանցաւոր (yancʻawor)
- յանցաւորապէս (yancʻaworapēs)
- յանցաւորութիւն (yancʻaworutʻiwn)
- յանցեմ (yancʻem)
- յանցեցուցիչ (yancʻecʻucʻičʻ)
- յանցուած (yancʻuac)
- յանցութիւն (yancʻutʻiwn)
- յանցումն (yancʻumn)
- յանցուցանեմ (yancʻucʻanem)
- յանցուցիչ (yancʻucʻičʻ)
- յառաջազանցութիւն (yaṙaǰazancʻutʻiwn)
- յառաջայանց (yaṙaǰayancʻ)
- յառաջանցակ (yaṙaǰancʻak)
- յառաջանցութիւն (yaṙaǰancʻutʻiwn)
- յարափոխանցեալ (yarapʻoxancʻeal)
- նախայանց (naxayancʻ)
- նախայանցանք (naxayancʻankʻ)
- նախանցիկ (naxancʻik)
- որովայնանց (orovaynancʻ)
- ուխտազանց (uxtazancʻ)
- ուխտազանցութիւն (uxtazancʻutʻiwn)
- չյանցուցեալ (čʻyancʻucʻeal)
- պատուիրանազանց (patuiranazancʻ)
- պատուիրանազանցութիւն (patuiranazancʻutʻiwn)
- պարանցիկ (parancʻik)
- ջրանցիկ (ǰrancʻik)
- սթափանցիկ (stʻapʻancʻik)
- վաղանցուկ (vałancʻuk)
- վերանցեալ (verancʻeal)
- տրամանցանակ (tramancʻanak)
- փոխանցաբար (pʻoxancʻabar)
- փոխանցական (pʻoxancʻakan)
- փոխանցեմ (pʻoxancʻem)
- փոխանցութիւն (pʻoxancʻutʻiwn)
- փորանց (pʻorancʻ)
- փութանցութիւն (pʻutʻancʻutʻiwn)
- փոքրանց (pʻokʻrancʻ)
- քղանցաւոր (kʻłancʻawor)
- քղանցք (kʻłancʻkʻ)
- օրէնազանցութիւն (ōrēnazancʻutʻiwn)
- օրէնսազանցութիւն (ōrēnsazancʻutʻiwn)
- օրէնսզանց (ōrēnszancʻ)
- օրէնսզանցութիւն (ōrēnszancʻutʻiwn)
- օրինազանց (ōrinazancʻ)
- օրինազանցութիւն (ōrinazancʻutʻiwn)
References
- Petrosean, Matatʻeay (1879) “անց”, in Nor Baṙagirkʻ Hay-Angliarēn [New Dictionary Armenian–English], Venice: S. Lazarus Armenian Academy
- Awetikʻean, G., Siwrmēlean, X., Awgerean, M. (1836–1837) “անց”, in Nor baṙgirkʻ haykazean lezui [New Dictionary of the Armenian Language] (in Old Armenian), Venice: S. Lazarus Armenian Academy
- Ġazarean, Ṙ. S. (2000) “անց”, in Tʻosunean G. B., editor, Grabari baṙaran [Dictionary of Old Armenian] (in Armenian), Yerevan: University Press
- Ačaṙean, Hračʻeay (1971) “անց”, in Hayerēn armatakan baṙaran [Armenian Etymological Dictionary] (in Armenian), 2nd edition, a reprint of the original 1926–1935 seven-volume edition, volume I, Yerevan: University Press, pages 212–213
- Aġayan, Ēduard (1974) Baṙakʻnnakan ew stugabanakan hetazotutʻyunner [Lexicological and Etymological Studies] (in Armenian), Yerevan: Academy Press, pages 19–20
This article is issued from Wiktionary. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.