Traduktologia, translatologia, translatoryka, przekładoznawstwo (ang. translation studies) – interdyscyplinarna nauka humanistyczna zajmująca się problemami tłumaczenia. Na temat przekładu wypowiadali się od wieków poeci, pisarze i uczeni wielu specjalności. Nowożytne studia nad przekładem również mają charakter interdyscyplinarny i oprócz językoznawstwa korzystają z dorobku takich dziedzin jak filologia, kulturoznawstwo, literaturoznawstwo, komparatystyka, filozofia, semiotyka, informatyka i wiele innych (np. w przypadku refleksji nad tłumaczeniem Biblii – biblistyka). Charakterystyczną cechą tej dziedziny jest wielość różnych ujęć tematu, a co za tym idzie wiele konkurujących ze sobą i uzupełniających się teorii tłumaczenia.
Według Franciszka Gruczy możemy mówić o translatoryce czystej, która dostarcza informacji deskryptywno-eksplikatywnych, oraz o translatoryce stosowanej, która zbiera informacje aplikatywne.
Obszar zainteresowań
Najważniejsze pytania poruszane przy refleksji nad tłumaczeniem to:
- Czym jest tłumaczenie (sztuką, nauką, rzemiosłem)?
- Gdzie leży granica między tłumaczeniem a adaptacją?
- Jakie są główne rodzaje tłumaczenia?
- Jak przebiega proces tłumaczenia?
- Jaką rolę w procesie przekładu odgrywa osoba tłumacza?
- Jakie są kryteria oceny jakości tłumaczenia?
- W jaki sposób szkolić przyszłych tłumaczy?
- Czy możliwe jest tłumaczenie maszynowe?
- Jaka jest rola tłumaczenia w wymianie międzykulturowej i rozprzestrzenianiu idei?
- Czy możliwe jest tłumaczenie bez manipulacji informacją?