Starmachów Groń

Widok z Jaworzyny Porębskiej
Państwo

 Polska

Położenie

województwo małopolskie

Pasmo

Karpaty, Gorce

Wysokość

747 m n.p.m.

Położenie na mapie Gorców
Położenie na mapie Karpat
49°36′11,4″N 20°04′48,0″E/49,603167 20,080000

Starmachów Groń (747 m), Starmachowski Groń, Starmachowa Góra – wzniesienie w północno-zachodniej części Gorców, w miejscowości Poręba Wielka w województwie małopolskim, w powiecie limanowskim, w gminie Niedźwiedź.

Nazwa

Nazwa wzniesienia pochodzi od zamożnego rodu góralskiego Starmachów z Poręby Wielkiej, którzy byli właścicielami szeregu ról i łąk położonych na jego stokach. Maciej Starmach był w drugiej połowie XVIII w. nieformalnym przywódcą miejscowej ludności, zwanym w dokumentach „Mojżeszem chłopstwa porębskiego”.

Opis szczytu

Starmachów Groń stanowi zakończenie długiego grzbietu, odchodzącego od Czoła Turbacza w kierunku północnym i schodzącego przez Kopieniec, Turbaczyk, Basielkę i Groń (766 m) ku zbiegowi potoków Porębianka i Konina. Dominuje od strony wschodniej nad centrum zabudowań Poręba Wielka, a od strony północnej nad zabudowaniami Koninek.

Starmachów Groń jest porośnięty lasem, podobnie, jak jego stoki południowo-zachodnie, z których spływają do Koninki trzy potoki. Stoki północno-zachodnie natomiast są w większości bezleśne, zajęte przez pola uprawne. Spływa z nich Maciejkowy Potok i jego dopływy. U północnych podnóży wypływa potok Starmachów.

Na wschód, niedaleko Starmachowskiego Gronia znajduje się Czechowa Góra (705 m).

Związki z Władysławem Orkanem

W południowo-wschodnim kierunku od wierzchołka Starmachowskiego Gronia, pod wzgórzem Pustka znajduje się dom rodzinny piewcy Gorców, poety i powieściopisarza Władysława Orkana (muzeum Orkanówka). W powieści Władysława Orkana pt. Komornicy, jedną z bohaterek jest Satrowa, której potomkowie do dziś zamieszkują na Starmachowskim Groniu.

Szlaki turystyki pieszej

Szlak prowadzi po wschodniej stronie Starmachowskiego Gronia.

NiedźwiedźOrkanówkaŁąkiTurbaczykSpaloneCzoło TurbaczaTurbacz. Odległość 10,8 km, suma podejść 970 m, suma zejść 240 m, czas przejścia 3 godz. 25 min, z powrotem 2 godz. 20 min.

Przypisy

  1. 1 2 3 4 Geoportal. Mapa lotnicza [online] [dostęp 2022-01-06].
  2. 1 2 Józef Nyka, Gorce. Przewodnik, Sport i Turystyka, 1965.
  3. 1 2 3 4 Gorce. Mapa turystyczna 1: 50 000, Kraków: Compass, 2007, ISBN 83-89472-59-7.
  4. 1 2 Geoportal. Mapa topograficzna 1:10 000 [online] [dostęp 2021-12-17].
  5. Władysław Orkan, Komornicy i opowiadania wybrane, Warszawa 1975, s. 132.
This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.