Słup majowy, drzewko majowe, gaik, maik lub moj (ang. maypole, niem. Maibaum) – słup drewniany, wyrzeźbiony najczęściej z klonu, brzozy, bądź głogu, stawiany w maju w wyznaczonym miejscu przez lokalną społeczność, która następnie urządzała zabawę.

Opis

Badacze widzą w zwyczaju stawiania słupa majowego pozostałość animistycznych wierzeń europejskich. Klasyczny przykład osi świata, axis mundi (po której można było podróżować pomiędzy różnymi światami) lub też (według niektórych badaczy) falliczny symbol płodności.

Podczas majowych celebracji słup przystrajany proporcami, wstęgami, wieńcami i girlandami z kwiatów. Towarzyszył temu zazwyczaj specjalny taniec (znany jako Taniec Majowego Słupa), polegający na tańczeniu w kręgu wokół słupa – w bardziej skomplikowanej wersji, trzymając w rękach końce przymocowanych do słupa wstęg, które podczas tańca owijają się wokół słupa (żeby je rozwinąć należało zacząć tańczyć w przeciwnym kierunku). Taniec wokół słupa stanowił celebracje życiodajnych sił natury, wczesnego lata.

W Polsce drzewko majowe, na śląskich i wielkopolskich wsiach, a także na Podhalu (tereny przyległe do Spisza – okolice Sromowiec w Pieninach) gaik, maik, mojka, moj, nowe latko. Od drzewka majowego wzięła najprawdopodobniej nazwę wieś Majewo (niem. Maibaum). Na Podlasiu nadnarwiańskim „chodzenie z królewną”. Słupy majowe można spotkać m.in. na terenie Śląska Cieszyńskiego, Moraw i Słowacji.

W wierszu pt. „MaikMaria Konopnicka opisała wiejską zabawę dziecięcą polegającą na klaskaniu i obnoszeniu maikowej wiechy.

Zobacz też

Przypisy

  1. „Kiedy znów zakwitną białe bzy” – majówkowe zabawy – Muzeum Narodowe Ziemi Przemyskiej [online] [dostęp 2021-12-12] (ang.).
  2. Piotr Smykała: Maibaum – zarys historyczny. 2012-04-30. [dostęp 2023-04-15]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-05)].
  3. 1 2 Arkadiusz Cieliński, Strategie interpretacji tekstu poetyckiego : eksplikacja, analiza strukturalistyczna, semioza, dekonstrukcja, Wałbrzych: Wydawn. Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej, 2000, ISBN 83-88425-05-6, OCLC 46448949 [dostęp 2021-12-12].
  4. Portale Internetowe IMD, Majowe zabawy [online], Muzeum Wsi Radomskiej w Radomiu [dostęp 2021-12-12] (pol.).
  5. Maria Konopnicka, wiersz „Maik” w zbiorze „Poezję dla dzieci. Część druga. Dla dzieci do lat 10”, wydawnictwo Drukarnia M. Arcta 1922 Warszawa
This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.