Łuskwiak podlaski (Pholiota mixta (Fr.) Kuyper & Tjall.-Beuk.) – gatunek grzybów należący do rodziny pierścieniakowatych (Strophariaceae).

Systematyka i nazewnictwo

Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Pholiota, Strophariaceae, Agaricales, Agaricomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi.

Po raz pierwszy takson ten zdiagnozował w 1838 r. Elias Fries nadając mu nazwę Agaricus mixtus. Obecną, uznaną przez Index Fungorum nazwę nadali mu w 1986 r. Kuyper i Tjall.-Beuk.

Synonimy:

Nazwę polską zaproponował Władysław Wojewoda w 2003 r.

Morfologia

Kapelusz

Średnica 1,5–6 cm. Powierzchnia gładka, lepka, na środku od brązowej do pomarańczowobrązowej, przy brzegu jaśniejsza – beżowa.

Blaszki

Przyrośnięte.

Trzon

Wysokość 3–7 cm, grubość 0,3–1 cm, cylindryczny, prosty. Powierzchnia od białawej do lekko żółtawej, w kierunku podstawy rdzawobrązowa. Występuje nietrwała strefa pierścieniowa.

Miąższ

O niewyraźnym zapachu i smaku.

Cechy mikroskopowe

Wysyp zarodników rdzawobrązowy. Zarodniki elipsoidalne lub jajowate, 6–8,5 × 3,5–4,5 μm. Cystydy liczne, wrzecionowate lub butelkowate z długą szyjką. Ich zawartość często jest wybarwiona na żółto.

Występowanie i siedlisko

Najliczniejsze jego stanowiska podano w Europie. Ponadto na pojedynczych stanowiskach notowany w Kanadzie i Rosji. W piśmiennictwie naukowym na terenie Polski do 2003 r. podano jedno tylko stanowisko i to już historyczne (Międzyrzec Podlaski, 1903). Nowsze stanowiska (i to dość liczne) podaje internetowy atlas grzybów. Łuskwiak podlaski jest w nim zaliczony do gatunków zagrożonych i wartych objęcia ochroną.

Saprotrof rozwijający się na ziemi i na ściółce w lasach iglastych i mieszanych, zwłaszcza na glebach piaszczystych i kwaśnych, czasem na resztkach gałęzi.

Przypisy