Ewangeliarz z Lindisfarne (łac. Codex Lindisfarnensis) – iluminowany manuskrypt powstały na początku VIII wieku w klasztorze Lindisfarne, zawierający łaciński tekst czterech Ewangelii. Reprezentuje jedną z najlepszych edycji tekstu Wulgaty, bliską Kodeksowi Amiatyńskiemu. W wydaniach krytycznych oznaczany jest symbolem Y.

Księga składa się z 259 pergaminowych kart formatu 340×235 mm. Oryginalna oprawa nie zachowała się i w latach 1852-1853 wykonano nową, z drewna dębowego obłożonego czerwonym aksamitem i pokrytą srebrem oraz szlachetnymi kamieniami. Uważany za jeden z najpiękniejszych przykładów insularnej sztuki iluminatorskiej manuskrypt zawiera m.in. ozdobne inicjały, ornamenty zwierzęce i portrety czterech ewangelistów. Każda z czterech Ewangelii poprzedzona jest ozdobną kartą nazywaną „dywanową”, przedstawiającą ornament geometryczny oparty na położonym centralnie krzyżu. Zgodnie z treścią dodanego w X wieku przez mnicha Aldreda kolofonu księga została sporządzona przez Eadfritha, opata w Lindisfarne w latach 698-721, na cześć św. Kutberta. Aldred dodał także do łacińskiego tekstu jego interlinearny przekład na język staroangielski.

Manuskrypt przebywał na Lindisfarne do 875 roku, kiedy to mnisi opuścili klasztor w związku z najazdem duńskim. W 995 roku trafił do katedry w Durham. Po sekularyzacji dóbr kościelnych przez Henryka VIII w 1539 roku dostał się w prywatne ręce. Na początku XVII wieku stanowił część zbiorów antykwariusza Roberta Cottona (1571-1631). Od 1753 roku księga stanowi własność British Library.

Galeria

Zobacz też

Przypisy

  1. ↑ Robert F. Hull Jr., The Story of the New Testament Text. Movers, Materials, Motives, Methods, Society of Biblical Literature, Atlanta 2010, s. 94.
  2. ↑ Stan Knight, Historical Scripts. From Classical Times to the Renaissance, Oak Knoll Press, New Castle 1998, s. 45.
  3. ↑ Roy M. Liuzza and A. N. Doane, Anglo-Saxon manuscripts in microfiche facsimile, Volume 3: Anglo-Saxon Gospels, Center for Medieval and Early Renaissance Studies, Binghamton 1995, s. 3.
  4. ↑ Klára Csapodiné Gárdonyi, Iluminowane kodeksy europejskie, Ossolineum, Wrocław 1984, s. 100.

Bibliografia

  • The Oxford Dictionary of Art, Oxford University Press, Oxford 2004.
This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.