| Systematyka | |
| Domena | |
|---|---|
| Królestwo | |
| Typ | |
| Klasa | |
| Rząd | |
| Rodzina | |
| Rodzaj | |
| Gatunek |
maślanka zygzakowatotrzonowa |
| Nazwa systematyczna | |
| Hypholoma marginatum J. Schröt. Krypt.-Fl. Schlesien (Breslau) 3.1(33–40): 571 (1889) | |
Maślanka zygzakowatotrzonowa (Hypholoma marginatum J. Schröt.) – gatunek grzybów z rodziny pierścieniakowatych (Strophariaceae).
Systematyka i nazewnictwo
Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Hypholoma, Strophariaceae, Agaricales, Agaricomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi.
- Agaricus marginatus Pers. 1796
- Naematoloma marginatum (J. Schröt.) Courtec. 1986
- Psilocybe marginata (J. Schröt.) Noordel. 1995
Nazwę polską podał Władysław Wojewoda w 1999 r., ten sam autor w 2003 r. zaproponował dla tego gatunku nazwę łysiczka zygzakowatotrzonowa.
Morfologia
Średnica 1,5–4,5 cm, za młodu półkulisty, później dzwonkowaty, na koniec łukowaty. Jest gładki, nagi, podczas suchej pogody matowy, podczas wilgotnej błyszczący i śliski. Brzeg gładki i ostry, u młodych okazów zwisają z niego resztki osłony, u starszych staje się promieniście pomarszczony. Powierzchnia na młodych owocnikach ochrowożółta, później oliwkowobrązowa.
Szerokie i szeroko przyrośnięte o ostrzach białawych i gładkich. Kolor początkowo białawy, później oliwkowoszary.
Wysokość 4–9 cm, grubość 2–4 mm, walcowaty, twardy i łamliwy, początkowo pełny, później pusty (rurkowaty). Podstawa zazwyczaj rozszerzona. U młodych okazów jest białawy i włóknisto-łuskowaty, później staje się szarobrązowy, i pokryty nieregularnie białymi łuskami. Pod kapeluszem jasnożółty. Pierścienia brak.
Cienki, w kolorze od kremowego do szarobrązowego. Smak gorzkawy, zapach grzybowy.
Występowanie i siedlisko
Występuje w Ameryce Północnej, w Europie i na Nowej Zelandii. W Polsce jej rozprzestrzenienie i częstość występowania nie są znane, prawdopodobnie jednak nie jest rzadka. W piśmiennictwie naukowym do 2003 r. podano na terenie Polski około 10 jej stanowisk.
Siedlisko: lasy liściaste i iglaste oraz piętro kosodrzewiny. Bardziej pospolita jest w górach, niż na niżu. Rośnie na humusie i na szczątkach drzew, głównie iglastych, wśród mchów, traw i opadłych gałązek. Szczególnie często spotykana pod jodłami, kosodrzewiną i świerkami i mchów Polytrichum. Owocniki pojawiają się od czerwca do listopada.
Znaczenie
Gatunki podobne
Podobna jest maślanka korzeniasta (Hypholoma radicosum), ale różni się korzeniasto zakończonym trzonem.
Przypisy
- 1 2 Index Fungorum. [dostęp 2013-09-15]. (ang.).
- ↑ Species Fungorum. [dostęp 2013-09-20]. (ang.).
- 1 2 3 Władysław Wojewoda: Checklist of Polish Larger Basidiomycetes. Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski. Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2003. ISBN 83-89648-09-1.
- 1 2 3 4 5 6 Pavol Škubla: Wielki atlas grzybów. Poznań: Elipsa, 2007. ISBN 978-83-245-9550-1.
- ↑ Discover Life Maps. [dostęp 2016-01-10].