Pucharek bukowy (Hymenoscyphus fagineus (Pers.) Dennis) – gatunek grzybów z rodziny tocznikowatych (Helotiaceae).

Systematyka i nazewnictwo

Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Hymenoscyphus, Helotiaceae, Helotiales, Leotiomycetidae, Leotiomycetes, Pezizomycotina, Ascomycota, Fungi.

Po raz pierwszy takson ten opisał w 1794 r. Christiaan Hendrik Persoon nadając mu nazwę Peziza faginea. Obecną, uznaną przez Index Fungorum nazwę nadał mu w 1964 r. Richard William George Dennis. Synonimy:

• Helotium fagineum (Pers.) Fr. 1849
• Ombrophila faginea (Pers.) Boud. 1907
• Pachydisca faginea (Pers.) Boud. 1904
• Peziza faginea Pers. 1794
• Phaeohelotium fagineum (Pers.) Hengstm. 2009

Polska nazwa według M.A. Chmiel.

Morfologia

Owocniki

Typu apotecjum siedzące lub z krótkim, mocnym trzonkiem, z dyskiem płaskim do wypukłego, średnica 1–3 mm, o barwie od białej do szaroniebieskiej, po wyschnięciu blado czerwonawobrązowe, mięsiste, u podstawy z brązowawym pierścieniem

Cechy mikroskopowe

Worki 70–95 × 9–9,5 µm. Askospory 8–13(16) x 4–5(6) µm. Parafizy z cylindrycznym korpusem o niskim współczynniku załamania światła. Ekscypulum o teksturze globulosa-angularis.

Występowanie i siedlisko

Podano stanowiska pucharka bukowego w Ameryce Północnej, Europie i Azji. W Polsce M.A. Chmiel w 2006 r. przytoczyła kilka stanowisk. Nowe stanowiska podano także w latach następnych, a najbardziej aktualne są w internetowym atlasie grzybów. Zaliczony w nim jest do gatunków zagrożonych, wartych objęcia ochroną.

Grzyb saprotroficzny występujący na miseczkach owoców buka. Owocniki tworzy od września do listopada.

Przypisy