Dzier kruszcowy

Dzier kruszcowy
	Harpalus affinis
	(Schrank, 1781)
	; Dzier kruszcowy
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	zwierzęta
Typ	stawonogi
Gromada	owady
Podgromada	owady uskrzydlone
Rząd	chrząszcze
Podrząd	chrząszcze drapieżne
Rodzina	biegaczowate
Podrodzina	Harpalinae
Plemię	Harpalini
Rodzaj	Harpalus
Podrodzaj	Harpalus s.str.
Gatunek	dzier kruszcowy
Synonimy
	Carabus affinis Schrank, 1781; Carabus aeneus Fabricius, 1775; Harpalus (Harpalus) paganettii Flach, 1907; Harpalus (Harpalus) bifoveolatus Kuster, 1846; Harpalus (Actephilus) aeneus (Fabricius, 1775); Harpalus (Actephilus) affinis (Schrank, 1781); Harpalus (Actephilus) bifoveolatus Kuster, 1846; Harpalus (Actephilus) paganettii Flach, 1907; Harpalus (Epiharpalus) aeneus (Fabricius, 1775); Harpalus (Epiharpalus) affinis (Schrank, 1781); Harpalus (Epiharpalus) bifoveolatus Kuster, 1846; Harpalus (Epiharpalus) paganettii Flach, 1907; Harpalus (Euxenus) aeneus (Fabricius, 1775); Harpalus (Euxenus) affinis (Schrank, 1781); Harpalus (Euxenus) bifoveolatus Kuster, 1846; Harpalus (Euxenus) paganettii Flach, 1907; Harpalus (Haploharpalus) aeneus (Fabricius, 1775); Harpalus (Haploharpalus) affinis (Schrank, 1781); Harpalus (Haploharpalus) bifoveolatus Kuster, 1846; Harpalus (Haploharpalus) paganettii Flach, 1907; Harpalus (Lasioharpalus) aeneus (Fabricius, 1775); Harpalus (Lasioharpalus) affinis (Schrank, 1781); Harpalus (Lasioharpalus) bifoveolatus Kuster, 1846; Harpalus (Lasioharpalus) paganettii Flach, 1907;

Dzier kruszcowy (Harpalus affinis) – gatunek chrząszcza z rodziny biegaczowatych.

Opis

Chrząszcz o ciele długości od 8,5 lub 9 do 12 mm. Wierzch ciała ma metaliczny, ubarwiony zielono, miodowo, miedziano lub niebieskawo, rzadziej czarno. Czułki są jednolicie żółtoczerwone. Odnóża mają barwę czułków lub są częściowo przyczernione. Pokrywy samic wyróżniają się matowym tłem i silniej zafalowanymi na odcinku przedwierzchołkowym brzegami bocznymi. U obu płci wa lub trzy najbardziej zewnętrzne międzyrzędy pokryw oraz wierzchołkowe, a rzadko też nasadowe części międzyrzędów bardziej wewnętrznych są owłosione. Przedwierzchołkowe punkty grzbietowe występują na 2–3 najbardziej zewnętrznym międzyrzędach, a niekiedy punktowanie jest bardziej rozległe. Rząd cierni na spodzie przednich goleni biegnie oddzielnie i prawie równolegle do rzędu kolców przedwierzchołkowych. Stopy są z wierzchu nagie.

Występowanie

Owad pierwotnie o zasięgu transpalearktycznym. Występuje w niemal całej Europie (z wyjątkiem niektórych wysp), sięgając na północ za koło podbiegunowe. W Azji rozprzestrzeniony jest od Uralu i Turcji przez Zakaukazie i Syberię po Sachalin. Zawleczony do Ameryki Północnej, gdzie występuje w Stanach Zjednoczonych i Kanadzie oraz do Nowej Zelandii, gdzie również się zadomowił.

Chrząszcz ten zamieszkuje głównie tereny otwarte, suche i nasłonecznione. Preferuje gleby piaszczyste i gliniaste. Pospolity jest zwłaszcza na polach, ugorach, siedliskach ruderalnych i polnych drogach. Często znajdywany pod kamieniami.

Przypisy

1 2 3 4 5 Jiří Zahradník: Przewodnik: Owady. Warszawa: Multico, 2000, s. 144.
1 2 3 4 5 6 Carl H. Lindroth: Handbooks for the identification of British Insects. Vol. IV. part 2. Coleoptera. Carabidae. Londyn: Royal Entomological Society of London, 1974.
1 2 3 4 5 6 7 Erik Arndt, Jürgen Trautner: 4. Unterfamilie: Carabinae. W: Heinz Freude, Karl Wilhelm Harde, Gustav Adolf Lohse, Bernhard Klausnitzer: Die Käfer Mitteleuropas. Band 2 Adephaga 1 (Carabidae, Laufkäfer). Gerd Müller-Motzfeld. Elsevier Spektrum, 2004.
1 2 3 4 5 Jürgen Trautner, Kartin Geigenmüller: Tiger Beetles, Ground Beetles. Ilustrated Key to the Cicindellidae and Carabidae of Europe. Josef Margraf, 1987, s. 339.
↑ Harpalus na Fauna Europaea. [dostęp 2014-02-14].
1 2 3 B. Burakowski, M. Mroczkowski, J. Stefańska. Chrząszcze – Coleoptera. Biegaczowate – Carabidae, część 2. „Katalog Fauny Polski”. XXIII (3), 1974.
↑ Carl H. Lindroth. The Ground-Beetles (Carabidae, excl. Cincidelinae) of Canada and Alaska, Part 5. „Opuscula Entomologica”, 1968.
↑ J.I. Townsend. Harpalus affinis (Schrank) (Coleoptera: Carabidae) recently established in the North Island of New Zealand. „New Zealand Entomologist.”. 15. (1), s. 25–29, 1992. DOI: 10.1080/00779962.1992.9722624.

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.

[Zahradnik-1] 1 2 3 4 5 Jiří Zahradník: Przewodnik: Owady. Warszawa: Multico, 2000, s. 144.

[Lindroth-2] 1 2 3 4 5 6 Carl H. Lindroth: Handbooks for the identification of British Insects. Vol. IV. part 2. Coleoptera. Carabidae. Londyn: Royal Entomological Society of London, 1974.

[fhl-3] 1 2 3 4 5 6 7 Erik Arndt, Jürgen Trautner: 4. Unterfamilie: Carabinae. W: Heinz Freude, Karl Wilhelm Harde, Gustav Adolf Lohse, Bernhard Klausnitzer: Die Käfer Mitteleuropas. Band 2 Adephaga 1 (Carabidae, Laufkäfer). Gerd Müller-Motzfeld. Elsevier Spektrum, 2004.

[Trautner-4] 1 2 3 4 5 Jürgen Trautner, Kartin Geigenmüller: Tiger Beetles, Ground Beetles. Ilustrated Key to the Cicindellidae and Carabidae of Europe. Josef Margraf, 1987, s. 339.

[fe-5] Harpalus na Fauna Europaea. [dostęp 2014-02-14].

[Burakowski-6] 1 2 3 B. Burakowski, M. Mroczkowski, J. Stefańska. Chrząszcze – Coleoptera. Biegaczowate – Carabidae, część 2. „Katalog Fauny Polski”. XXIII (3), 1974.

[Lindroth68-7] Carl H. Lindroth. The Ground-Beetles (Carabidae, excl. Cincidelinae) of Canada and Alaska, Part 5. „Opuscula Entomologica”, 1968.

[Townsend-8] J.I. Townsend. Harpalus affinis (Schrank) (Coleoptera: Carabidae) recently established in the North Island of New Zealand. „New Zealand Entomologist.”. 15. (1), s. 25–29, 1992. DOI: 10.1080/00779962.1992.9722624.