Hamantasze (jid. המן־טאַשן – hamentaszn, hamantaszn, humentaszn = woreczki, sakiewki, kieszenie Hamana), zw. też uszami Hamana (hebr. אוזני המן oznej Haman) – tradycyjne dla kuchni żydowskiej nadziewane ciasteczka w kształcie trójkąta, wypiekane w przeddzień święta Purim i spożywane w czasie tego święta.

Historia hamantaszy

Historia tych słodyczy wywodzi się z Niemiec, gdzie wytwarzano je pierwotnie bez związku ze świętem. Były to ciasteczka z makiem – mak zawijany był w „kieszeń” z ciasta – dlatego nazywano je „makowymi kieszeniami” (niem. mohn-taschen). Z czasem przygotowywane były na święto Purim, więc zyskały nazwę Haman-taschen. Stanowiło to nawiązanie do imienia Hamana, pierwszego ministra na dworze króla perskiego Kserksesa I (Ahaswerusa). Haman był negatywnym bohaterem biblijnej historii, z której to święto się wywodziło.

Nowe nazwy i kształt hamantaszy zyskiwały nowe interpretacje, które miały symbolicznie wiązać te słodycze z Purim. W kształcie ciastek upatrywano nawiązania do rzekomo trójkątnego kapelusza, jaki miał nosić Haman, lub widziano w nim symbolikę trzech patriarchów, którzy w historii biblijnej mieli się wstawiać za Esterą. Nazwa bywała z kolei wiązana z sakiewką znienawidzonego, skorumpowanego Hamana. Ciastka były także nazywane „uszami Hamana”, co stanowiło nawiązanie do średniowiecznych dodatkowych poniżających kar wymierzanych skazanym złoczyńcom. Przed egzekucjami okaleczano ich, między innymi obcinając uszy.

Przygotowanie hamantaszy

Hamantasze przygotowuje się z mąki, jajek, proszku do pieczenia, margaryny, cukru, wanilii, soku pomarańczowego i soli kuchennej. Tradycyjny farsz jest makowy z dodatkiem miodu i bakalii: rodzynek, figi, daktyli i orzechów. Hamantasze nadziewać można także przetworami owocowymi lub serem. Ciastkom nadaje się trójkątny kształt. Są przygotowywane przez kobiety w przeddzień Purim.

Przypisy