Franciszek I Thurzo (ur. 1515, zm. 1574) – szlachcic węgierski, biskup nitrzański, a następnie żupan orawski. Jeden z najznaczniejszych możnowładców górnowęgierskich XVI w.

Pochodził z węgierskiego rodu Thurzo von Bethlemfalva (z Betlanovec), który doszedł do znacznych majątków na wydobyciu i handlu miedzią. W 1534 r. krótko był żupanem orawskim, po czym jeszcze w tym samym roku – pomimo iż nie był wyświęconym księdzem – objął wysoko notowaną godność biskupa Nitry. W 1557 r. jednak zrzucił sakrę biskupią, ożenił się z Barbarą Kostkową i przeszedł na wyznanie luterańskie. Jego drugą małżonką była Katarzyna Zrińska (1548-1585, córka bana chorwackiego Nikoli Zrińskiego), z którą miał syna Jerzego, przyszłego palatyna Węgier.

Jeszcze jako biskup w 1556 r. objął ponownie funkcję żupana orawskiego, którą pełnił aż do śmierci. Już w 1556 r. podjął rozbudowę siedziby żupy – Zamku Orawskiego. Odbudował opustoszały zamek górny oraz wydatnie rozszerzył część mieszkalną kompleksu, dając wystawić okazały, renesansowy tzw. Pałac Thurzonów. Zasłużył się również w akcji kolonizacji Orawy, lokując szereg nowych wsi. W 1563 r. kupił feudalne „państwo” bytczańskie, gdzie w 1571 r. kazał na miejscu starego gotyckiego zamku wznieść nową budowlę obronną. Ostatecznego wyglądu tej okazałej, renesansowej rezydencji już nie doczekał, umierając krótko przed ukończeniem budowy.

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.